vidhūtakalpanājālagambhīrodāramūrtaye / namaḥ samantabhadrāya samantaspharaṇatviṣe // 0.1	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
prāyaḥ prākṛtasaktir apratibalaprajño janaḥ kevalaṃ na anarthy eva subhāṣitaiḥ parigato vidveṣṭy api īrṣyāmalaiḥ / tena ayaṃ na paropakāra iti naś cintā api cetaś ciraṃ sūktābhyāsavivardhitavyasanam ity atra anubaddhaspṛham // 0.2	na kiṃcid adhyavasitam
pakṣadharmas tadaṃśena vyāpto hetus tridhā eva saḥ / avinābhāvaniyamād hetvābhāsās tato 'pare // 1.1	anuṣṭubh (1,2: asamīcīna, 3,4: na-vipulā)
kāryaṃ svabhāvair yāvadbhir avinābhāvi kāraṇe / hetuḥ svabhāve bhāvo 'pi bhāvamātrānurodhini // 1.2	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: ma-vipulā)
apravṛttiḥ pramāṇānām apravṛttiphalā asati / asajjñānaphalā kācid hetubhedavyapekṣayā // 1.3	anuṣṭubh (1,2: asamīcīna, 3,4: pathyā)
viruddhakāryayoḥ siddhir asiddhir hetubhāvayoḥ / dṛśyātmanor abhāvārthānupalabdhiś caturvidhā // 1.4	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tadviruddhanimittasya yā upalabdhiḥ prayujyate / nimittayor viruddhatvābhāve sā vyabhicāriṇī // 1.5	anuṣṭubh (1,2: asamīcīna, 3,4: pathyā)
iṣṭaṃ viruddhakārye 'pi deśakālādyapekṣaṇam / anyathā vyabhicāri syād bhasmā iva aśītasādhane // 1.6	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: asamīcīna)
hetunā yaḥ samagreṇa kāryotpādo 'numīyate / arthāntarānapekṣatvāt sa svabhāvo 'nuvarṇitaḥ // 1.7	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
sāmagrīphalaśaktīnāṃ pariṇāmānubandhini / anaikāntikatā kārye pratibandhasya sambhavāt // 1.8	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
ekasāmagryadhīnasya rūpāder asato gatiḥ / hetudharmānumānena dhūmendhanavikāravat // 1.9	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
śaktipravṛttyā na vinā rasaḥ sa eva anyakāraṇam / ity atītaikaikālānāṃ gatis tat kāryaliṅgajā // 1.10	na kiṃcid adhyavasitam
hetunā tv asamagreṇa yat kāryam anumīyate / śeṣavat tad asāmarthyād dehād rāgānumānavat // 1.11	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
vipakṣe 'dṛṣṭimātreṇa kāryasāmānyadarśanāt / hetujñānaṃ pramāṇābhaṃ vacanād rāgitādivat // 1.12	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
na ca adarśanamātreṇa vipakṣe 'vyabhicāritā / sambhāvyavyabhicāratvāt sthālītaṇḍulapākavat // 1.13	anuṣṭubh (1,2: asamīcīna, 3,4: pathyā)
yasya adarśanamātreṇa vyatirekaḥ pradarśyate / tasya saṃśayahetutvāc śeṣavat tad udāhṛtam // 1.14	anuṣṭubh (1,2: asamīcīna, 3,4: pathyā)
hetos triṣu api rūpeṣu niścayas tena varṇitaḥ / asiddhaviparītārthavyabhicārivipakṣataḥ // 1.15	anuṣṭubh (1,2: asamīcīna, 3,4: pathyā)
vyabhicārivipakṣeṇa vaidharmyavacanaṃ ca yat / yady adṛṣṭiphalaṃ tac ca tad anukte 'pi gamyate // 1.16	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
na ca na asti iti vacanāt tan na asty eva yathā yadi / na asti sa khyāpyate nyāyas tadā na asti iti gamyate // 1.17	na kiṃcid adhyavasitam
yady adṛṣṭyā nivṛttiḥ syāc śeṣavad vyabhicāri kim / vyatireky api hetuḥ syān na vācyā asiddhiyojanā // 1.18	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: asamīcīna)
viśeṣasya vyavacchedahetutā syād adarśanāt / pramāṇāntarabādhā cen na idānīṃ nāstitā adṛśaḥ // 1.19	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: asamīcīna)
tathā anyatra api sambhāvyaṃ pramāṇāntarabādhanam / dṛṣṭā ayuktir adṛṣṭeś ca syāt sparśasya avirodhinī // 1.20	upajāti bṛhatī: ajñātam [9: tBt], ajñātam [9: yBy], ajñātam [9: rBr], ajñātam [9: mnr]
deśādibhedād dṛśyante bhinnā dravyeṣu śaktayaḥ / tatra ekadṛṣṭyā na anyatra yuktas tadbhāvaniścayaḥ // 1.21	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: asamīcīna)
ātmamṛccetanādīnāṃ yo 'bhāvasya aprasādhakaḥ / sa eva anupalambhaḥ kiṃ hetvabhāvasya sādhakaḥ // 1.22	na kiṃcid adhyavasitam
tasmāt tanmātrasambandhaḥ svabhāvo bhāvam eva vā / nivartayet kāraṇaṃ vā kāryam avyabhicārataḥ // 1.23	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: ra-vipulā)
anyathā ekanivṛttyā anyavinivṛttiḥ kathaṃ bhavet / na aśvavān iti martyena na bhāvyaṃ gamatā api kim // 1.24	upajāti bṛhatī: ajñātam [9: yss], ajñātam [9: rBt], ajñātam [9: ntr], ajñātam [9: jBt]
saṃnidhānāt tathā ekasya katham anyasya saṃnidhiḥ / gomān ity eva martyena bhāvyam aśvavatā api kim // 1.25	na kiṃcid adhyavasitam
tasmād vaidharmyadṛṣṭānte na iṣṭo 'vaśyam iha āśrayaḥ / tadabhāve ca tan na iti vacanād api tadgateḥ // 1.26	na kiṃcid adhyavasitam
tadbhāvahetubhāvau hi dṛṣṭānte tadavedinaḥ / khyāpyete viduṣāṃ vācyo hetur eva hi kevalaḥ // 1.27	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tena eva jñātasambandhe dvayor anyataroktitaḥ / arthāpattyā dvitīye 'pi smṛtiḥ samupajāyate // 1.28	anuṣṭubh (1,2: asamīcīna, 3,4: pathyā)
ekasya nivṛttir anyasya nivṛttiṃ sādhayet / yuktopalabhasya tasya ca anupalambhanam // 1.29	ajñātasamavṛtta [7: tjl] (? 2 eva pādāḥ yuktāḥ)
iti iyaṃ trividhā apy uktānupalabdhir anekadhā / tat tadviruddhādyagatigatibhedaprayogataḥ // 1.30	anuṣṭubh (1,2: asamīcīna, 3,4: bha-vipulā)
kāryakāraṇabhāvād vā svabhāvād vā niyāmakāt / avinābhāvaniyamo 'darśanān na na darśanāt // 1.31	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: na-vipulā)
avaśyaṃbhāvaniyamaḥ kaḥ parasya anyathā paraiḥ / arthāntaranimitte vā dharme vāsasi rāgavat // 1.32	anuṣṭubh (1,2: asamīcīna, 3,4: pathyā)
arthāntaranimitto hi dharmaḥ syād anya eva saḥ / paścād bhāvān na hetutvaṃ phale 'py ekāntatā kutaḥ // 1.33	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
kāryaṃ dhūmo hutabhujaḥ kāryadharmānuvṛttitaḥ / sa bhavaṃs tadabhāve tu hetumattāṃ vilaṅghayet // 1.34	anuṣṭubh (1,2: na-vipulā, 3,4: pathyā)
nityaṃ sattvam asattvaṃ vā ahetor anyānapekṣaṇāt / apekṣāto hi bhāvānāṃ kādācitkatvasambhavaḥ // 1.35	anuṣṭubh (1,2: asamīcīna, 3,4: pathyā)
agnisvabhāvaḥ śakrasya mūrddhā yady agnir eva saḥ / atha anagnisvabhāvo 'sau dhūmas tatra kathaṃ bhavet // 1.36	upagīti (12, 15, 12, 15)
dhūmahetusvabhāvo hi vahnis tacchaktibhedavān / adhūmahetor dhūmasya bhāve sa syād ahetukaḥ // 1.37	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: ma-vipulā)
anvayavyatirekād yo yasya dṛṣṭo 'nuvartakaḥ / svabhāvas tasya taddhetur ato bhinnān na sambhavaḥ // 1.38	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
svabhāve 'py avinābhāvo bhāvamātrānurodhini / tadabhāve svayaṃ bhāvasya abhāvaḥ syād abhedataḥ // 1.39	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: asamīcīna)
sarve bhāvāḥ svabhāvena svasvabhāvavyavasthiteḥ / svabhāvaparabhāvābhyāṃ yasmād vyāvṛttibhāginaḥ // 1.40	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tasmād yato yato 'rthānāṃ vyāvṛttis tannibandhanāḥ / jātibhedāḥ prakalpyante tadviśeṣāvagāhinaḥ // 1.41	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tasmād yo yena dharmeṇa viśeṣaḥ sampratīyate / na sa śakyas tato 'nyena tena bhinnā vyavasthitiḥ // 1.42	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
ekasya arthasvabhāvasya pratyakṣasya sataḥ svayam / ko 'nyo na dṛṣṭo bhāgaḥ syād yaḥ pramāṇaiḥ parīkṣyate // 1.43	anuṣṭubh (1,2: asamīcīna, 3,4: ma-vipulā)
no ced bhrāntinimittena saṃyojyeta guṇāntaram / śuktau vā rajatākāro rūpasādharmyadarśanāt // 1.44	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tasmād dṛṣṭasya bhāvasya dṛṣṭa eva akhilo guṇaḥ / bhrānter niścīyate na iti sādhanaṃ sampravartate // 1.45	ajñātasamavṛtta [7: mrl] (? 2 eva pādāḥ yuktāḥ)
vastugrahe 'numānāc ca dharmasya ekasya niścaye / sarvadharmagraho 'pohe na ayam doṣaḥ prasajyate // 1.46	ajñātasamavṛtta [6: tr] (? 2 eva pādāḥ yuktāḥ)
tasmād apohaviṣayam iti liṅgaṃ prakīrtitam / anyathā dharmiṇaḥ siddhāv asiddhaṃ kim ataḥ param // 1.47	anuṣṭubh (1,2: na-vipulā, 3,4: pathyā)
kvacid dṛṣṭe 'pi yaj jñānaṃ sāmānyārthaṃ vikalpakam / asamāropitānyāṃśe tanmātrāpohagocaram // 1.48	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
niścayāropamanasor bādhyabādhakabhāvataḥ / samāropaviveke 'sya pravṛttir iti gamyate // 1.49	anuṣṭubh (1,2: na-vipulā, 3,4: pathyā)
yāvanto 'ṃśasamāropās tannirāse viniścayāḥ / tāvantā eva śabdāś ca tena te bhinnagocarāḥ // 1.50	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
anyathā ekena śabdena vyāpta ekatra vastuni / buddhyā vā na anyaviṣaya iti paryāyatā bhavet // 1.51	ajñātasamavṛtta [7: yjl] (? 2 eva pādāḥ yuktāḥ)
yasya api nānopādher dhīr grāhikārthasya bhedinaḥ / nānopādhyupakārāṅgaśaktyabhinnātmano grahe // 1.52	anuṣṭubh (1,2: asamīcīna, 3,4: pathyā)
sarvātmanā upakārasya ko bhedakaḥ syād aniścitaḥ / tayor ātmani sambandhād ekajñāne dvayagrahaḥ // 1.53	anuṣṭubh (1,2: asamīcīna, 3,4: pathyā)
dharmopakāraśaktīnāṃ bhede tās tasya kiṃ yadi / na upakāras tatas tāsāṃ tathā syād anavasthitiḥ // 1.54	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: asamīcīna)
ekopakārake grāhye na upakāras tato 'pare / dṛṣṭe tasminn adṛṣṭā ye tadgrahe sakalagrahaḥ // 1.55	anuṣṭubh (1,2: asamīcīna, 3,4: pathyā)
yadi bhrāntinivṛttyarthaṃ gṛhīte 'py anyad iṣyate / tad vyavacchedaviṣayaṃ siddhaṃ tadvat tato 'param // 1.56	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: na-vipulā)
asamāropaviṣaye vṛtter api ca niścayaiḥ / yan na niścīyate rūpaṃ tat teṣāṃ viṣayaḥ katham // 1.57	anuṣṭubh (1,2: na-vipulā, 3,4: pathyā)
pratyakṣeṇa gṛhīte 'pi viśeṣe 'ṃśavivarjite / yad viśeṣāvasāye 'sti pratyakṣaḥ sa pratīyate // 1.58	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tatra api ca anyavyāvṛttir anyavyāvṛtta ity api / śabdāś ca niścayāś ca eva saṃketam anurundhate // 1.59	ajñātasamavṛtta [6: tB] (? 2 eva pādāḥ yuktāḥ)
dvayor ekābhidhāne 'pi vibhaktir vyatirekiṇī / bhinnam artham iva anveti vācye leśaviśeṣataḥ // 1.60	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: asamīcīna)
bhedāntarapratikṣepāpratikṣepau tayor dvayoḥ / saṃketabhedasya padaṃ jñātṛvāñcānurodhinaḥ // 1.61	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: bha-vipulā)
bhedo 'yam eva sarvatra dravyabhāvābhidhāyinoḥ / śabdayor na tayor vācye viśeṣas tena kaścana // 1.62	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
jijñāpayiṣur arthaṃ taṃ taddhitena kṛtā api vā / anyena vā yadi brūyād bhedo na asti tato 'paraḥ // 1.63	ajñātasamavṛtta [4: tl] (? 2 eva pādāḥ yuktāḥ)
tena anyāpohaviṣaye tadvat pakṣopavarṇanam / pratyākhyātaṃ pṛthaktve hi syād doṣo jātitadvatoḥ // 1.64	anuṣṭubh (1,2: asamīcīna, 3,4: pathyā)
yeṣāṃ vastuvaśā vāco na vivakṣāparāśrayāḥ / ṣaṣṭhīvacanabhedādicodyaṃ tān prati yuktimat // 1.65	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
yad yathā vācakatvena vaktṛbhir viniyamyate / anapekṣitabāhyārthaṃ tat tathā vācakaṃ vacaḥ // 1.66	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
dārāḥ ṣaṇṇagarī ity ādau bhedābhedavyavasthiteḥ / khasya svabhāvaḥ khatvaṃ ca ity atra vā kiṃ nibandhanam // 1.67	ajñātasamavṛtta [6: tr] (? 2 eva pādāḥ yuktāḥ)
pararūpaṃ svarūpeṇa yayā saṃvriyate dhiyā / ekārthapratibhāsinyā bhāvān āśritya bhedinaḥ // 1.68	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tayā saṃvṛtanānārthāḥ saṃvṛtyā bhedinaḥ svayam / abhedina iva ābhānti bhāvā rūpeṇa kenacit // 1.69	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: asamīcīna)
tasyā abhiprāyavaśāt sāmānyaṃ sat prakīrtitam / tad asat paramārthena yathā saṃkalpitaṃ tayā // 1.70	anuṣṭubh (1,2: bha-vipulā, 3,4: pathyā)
vyaktayo na anuyanty anyad anuyāyi na bhāsate / jñānād avyatiriktaṃ ca katham arthāntaraṃ vrajet // 1.71	anuṣṭubh (1,2: asamīcīna, 3,4: pathyā)
tasmān mithyāvikalpo 'yaṃ artheṣv ekātmatāgrahaḥ / itaretarabhedo 'sya bījaṃ saṃjñā yadarthikā // 1.72	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
ekapratyavamarśārthajñānādyekārthasādhane / bhede 'pi niyatāḥ kecit svabhāvena indriyādivat // 1.73	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: asamīcīna)
jvarādiśamane kāścit saha pratyekam eva vā / dṛṣṭā yathā vā oṣadhayo nānātve 'pi na ca aparāḥ // 1.74	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: asamīcīna)
aviśeṣān na sāmānyam aviśeṣaprasaṅgataḥ / tāsāṃ kṣetrādibhede 'pi dhrauvyāc cānupakārataḥ // 1.75	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tatsvabhāvagrahaṇāt yā dhīs tadarthā iva apy anarthikā / vikalpikā atatkāryārthabhedaniṣṭhā prajāyate // 1.76	ajñātasamavṛtta [6: jr] (? 2 eva pādāḥ yuktāḥ)
tasyāṃ yad rūpam ābhāti bāhyam ekam iva anyataḥ / vyāvṛttam iva nistattvaṃ parīkṣānaṅgabhāvataḥ // 1.77	anuṣṭubh (1,2: asamīcīna, 3,4: pathyā)
arthā jñānaniviṣṭās te yato vyāvṛttirūpiṇaḥ / tena abhinnā iva ābhānti vyāvṛttāḥ punar anyataḥ // 1.78	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: asamīcīna)
ta eva teṣāṃ sāmānyasamānādhāragocaraiḥ / jñānābhidhānair mithyārtho vyavahāraḥ pratanyate // 1.79	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: ma-vipulā)
sa ca sarvaḥ padārthānām anyonyābhāvasaṃśrayaḥ / tena anyāpohaviṣayo vastulābhasya ca āśrayaḥ // 1.80	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: asamīcīna)
yatra asti vastusambandho yathoktānumitau yathā / na anyatra bhrāntisāmye 'pi dīpatejo maṇau yathā // 1.81	na kiṃcid adhyavasitam
tatra ekakāryo 'neko 'pi tadakāryānyatāśrayaiḥ / ekatvena abhidhājñānair vyavahāraṃ pratāryate // 1.82	ajñātasamavṛtta [8: srlg] (? 2 eva pādāḥ yuktāḥ)
tathā anekakṛd eko 'pi tadbhāvaparidīpane / atatkāryārthabhedena nānādharmapratīyate // 1.83	anuṣṭubh (1,2: asamīcīna, 3,4: pathyā)
yathāpratītikathitaḥ śabdārtho 'sāv asann api / sāmānādhikaraṇyaṃ ca vastuny asya na sambhavaḥ // 1.84	anuṣṭubh (1,2: na-vipulā, 3,4: pathyā)
dharmadharmivyavasthānaṃ bhedo 'bhedaś ca yādṛśaḥ / asamīkṣitatattvārtho yathā loke pratīyate // 1.85	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
taṃ tathā eva samāśritya sādhyasādhanasaṃsthitiḥ / paramārthāvatārāya vidvadbhir avakalpyate // 1.86	anuṣṭubh (1,2: asamīcīna, 3,4: pathyā)
saṃsṛjyante na bhidyate svato 'rthāḥ pāramārthikāḥ / rūpam ekam anekaṃ ca teṣu buddher upaplavaḥ // 1.87	anuṣṭubh (1,2: asamīcīna, 3,4: pathyā)
bhedas tato 'yaṃ bauddhe 'rthe sāmānyaṃ bheda ity api / tasya eva ca anyavyāvṛttyā dharmabhedaḥ prakalpyate // 1.88	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: asamīcīna)
sādhyasādhanasaṃkalpe vastudarśanahānitaḥ / bhedaḥ sāmānyasaṃsṛṣṭo grāhyo na atra svalakṣaṇam // 1.89	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: asamīcīna)
samānabhinnādyākārair na tad grāhyaṃ kathaṃcana / bhedānāṃ bahubhedānāṃ tatra ekasminn ayogataḥ // 1.90	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: asamīcīna)
tadrūpaṃ sarvato bhinnaṃ tathā tatpratipādikā / na śrutiḥ kalpanā vā asti sāmānyena eva vṛttitaḥ // 1.91	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: asamīcīna)
śabdāḥ saṃketitaṃ prāhur vyavahārāya sa smṛtaḥ / tadā svalakṣaṇaṃ na asti saṃketas tena tatra na // 1.92	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: asamīcīna)
api pravarteta pumān vijñāyārthakriyākṣamān / tat sādhanāya ity artheṣu saṃyojyante 'bhidhāyakāḥ // 1.93	anuṣṭubh (1,2: bha-vipulā, 3,4: asamīcīna)
tatra anarthakriyāyogyā jātis tadvān alaṃ sa ca / sākṣān na yojyate kasmād ānantyāc ced idaṃ samam // 1.94	anuṣṭubh (1,2: asamīcīna, 3,4: pathyā)
tatkāriṇām atatkāribhedasāmye na kiṃ kṛtaḥ / tadvaddoṣasya sāmyāc ced astu jātir alaṃ parā // 1.95	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tadanyaparihāreṇa pravarteta iti ca dhvaniḥ / ucyate tena tebhyo 'sya avyavacchede kathaṃ ca saḥ // 1.96	na kiṃcid adhyavasitam
vyavacchedo 'sti ced asya nanv etāvat prayojanam / śabdānām iti kiṃ tatra sāmānyena apareṇa vaḥ // 1.97	upagīti (12, 15, 12, 15)
jñānādyarthakriyāṃ tāṃ tāṃ dṛṣṭvā bhede 'pi kurvataḥ / arthāṃs tadanyaviśleṣaviṣayair dhvanibhiḥ saha // 1.98	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
saṃyojya pratyabhijñānaṃ kuryād apy anyadarśane / parasya api na sā buddhiḥ sāmānyād eva kevalāt // 1.99	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: asamīcīna)
nityaṃ tanmātravijñāne vyaktyajñānaprasaṅgataḥ / tadā kadācit sambaddhasya agṛhītasya tadvataḥ // 1.100	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: asamīcīna)
tadvati pratipattir na syād arthāntaravat / ekavastusahāyāś ced vyaktayo jñānakāraṇam // 1.101	anuṣṭubh (1,2: asamīcīna, 3,4: pathyā)
tad ekaṃ vastu kiṃ tāsāṃ nānātvaṃ samapohati / nānātvāc ca ekavijñānahetutā tāsu na iṣyate // 1.102	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: asamīcīna)
anekam api yady ekam apekṣyābhinnabuddhikṛt / tābhir vinā api pratyekaṃ kriyamāṇāṃ dhiyaṃ prati // 1.103	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: asamīcīna)
tena ekena api sāmarthyaṃ tāsāṃ na ity agraho dhiyā / nīlāder netravijñāne pṛthak sāmarthyadarśanāt // 1.104	anuṣṭubh (1,2: asamīcīna, 3,4: pathyā)
śaktisiddhiḥ samūhe 'pi na evaṃ vyakteḥ kathaṃcana / tāsām anyatamāpekṣaṃ tac cec śaktaṃ na kevalam // 1.105	anuṣṭubh (1,2: asamīcīna, 3,4: pathyā)
tad ekam upakuryus tāḥ kathaṃ ekāṃ dhiyaṃ ca na / kāryaś ca tāsāṃ prāpto 'sau jananaṃ yad upakriyā // 1.106	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: ma-vipulā)
abhinnapratibhāsā dhīr na bhinneṣv iti cen matam / pratibhāso dhiyaṃ bhinnaḥ samānā iti tadgrahāt // 1.107	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
kathaṃ tā bhinnadhīgrāhyāḥ samāś ced ekakāryatā / sādṛśyaṃ nanu dhīḥ kāryaṃ tāsāṃ sā ca vibhidyate // 1.108	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
ekapratyavamarśasya hetutvād dhīr abhedinī / ekadhīhetubhāvena vyaktīnām apy abhinnatā // 1.109	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
sā ca atatkāryaviśleṣas tadanyasya anuvartinaḥ / adṛṣṭeḥ pratiṣedhāc ca saṃketas tadvidarthikaḥ // 1.110	anuṣṭubh (1,2: asamīcīna, 3,4: pathyā)
akāryakṛtitatkāritulyarūpāvabhāsinīm / dhiyaṃ vastupṛthagbhāvamātrabījām anarthikām // 1.111	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
janayanty apy atatkāriparihārāṅgabhāvataḥ / vastubhedāśrayāc ca arthe na visaṃvādikā matā // 1.112	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: asamīcīna)
tato 'nyāpohaviṣayā tatkartrāśritabhāvataḥ / avṛkṣavyatirekeṇa vṛkṣārthagrahaṇe dvayam // 1.113	anuṣṭubh (1,2: na-vipulā, 3,4: pathyā)
anyonyāśrayam ity ekagrahābhāve dvayāgrahaḥ / saṃketāsambhavas tasmād iti kecit pracakṣate // 1.114	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
teṣām avṛkṣāḥ saṃkete vyavacchinnā na vā / vyavacchinnāḥ kathaṃ jñātāḥ prāg vṛkṣagrahaṇād ṛte // 1.115	anuṣṭubh (1,2: asamīcīna, 3,4: pathyā)
anirākaraṇe teṣāṃ saṃkete vyavahāriṇām / na syāt tatparihāreṇa pravṛttir vṛkṣabhedavat // 1.116	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
avidhāya niṣidhyānyat pradarśya ekaṃ puraḥ sthitam / vṛkṣo 'yam iti saṃketaḥ kriyate tat prapadyate // 1.117	anuṣṭubh (1,2: asamīcīna, 3,4: pathyā)
vyavahāre 'pi tena ayam adoṣa iti cet taruḥ / ayam apy ayam eva iti prasaṅgo na nivartate // 1.118	ajñātasamavṛtta [5: slg] (? 2 eva pādāḥ yuktāḥ)
ekapratyavamarśākhye jñāna ekatra hi sthitaḥ / prapattā tadataddhetūn arthān vibhajate svayam // 1.119	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tadbuddhivartino bhāvān bhāto hetutayā dhiyaḥ / aheturūpavikalān ekarūpān iva svayam // 1.120	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: na-vipulā)
bhedena pratipadyeta ity uktir bhede niyujyate / taṃ tasyāḥ pratiyatī dhīr bhrāntyā ekaṃ vastv iva īkṣyate // 1.121	ajñātasamavṛtta [6: mn] (? 2 eva pādāḥ yuktāḥ)
kvacin niveśanāya arthe vinivartya kutaścana / buddheḥ prayujyate śabdas tadarthasya avadhāraṇāt // 1.122	na kiṃcid adhyavasitam
vyartho 'nyathā prayogaḥ syāt taj jñeyādipadeṣv api / vyavahāropanīteṣu vyavacchedyo 'sti kaścana // 1.123	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
niveśanaṃ ca yo yasmād bhidyate vinivartya tam / tadbhede bhidyamānānāṃ samānākārabhāsini // 1.124	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
sa ca ayam anyavyāvṛttyā gamyate tasya vastunaḥ / kaścid bhāga iti prokto rūpaṃ na asya api kiṃcana // 1.125	na kiṃcid adhyavasitam
tadgatāv eva śabdebhyo gamyate 'nyanivartanam / na tatra gamyate kaścid viśiṣṭaḥ kenacit paraḥ // 1.126	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
na ca api śabdo dvayakṛd anyonyābhāva ity asan / arūpo rūpavattvena darśanaṃ buddhiviplavaḥ // 1.127	anuṣṭubh (1,2: asamīcīna, 3,4: pathyā)
tena eva aparamārtho 'sāv anyathā na hi vastunaḥ / vyāvṛttir vastu bhavati bhedo 'sya asmād iti īraṇāt // 1.128	upajāti bṛhatī: ajñātam [9: rBr], ajñātam [9: rny], ajñātam [9: tBr], ajñātam [9: mBs]
ekārthaśleṣaviccheda eko vyāpriyate dhvaniḥ / liṅgaṃ vā tatra vicchinnaṃ vācyaṃ vastu na kiṃcana // 1.129	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
yasya abhidhānato vastusāmarthyād akhile gatiḥ / bhaven nānāphalaḥ śabda ekādhāro bhavaty ataḥ // 1.130	anuṣṭubh (1,2: asamīcīna, 3,4: pathyā)
vicchedaṃ sūcayan ekam apratikṣipya vartate / yadā anyaṃ tena sa vyāpta ekatvena ca bhāsate // 1.131	na kiṃcid adhyavasitam
sāmānādhikaraṇyaṃ syāt tadā buddhyanurodhataḥ / vastudharmasya saṃsparśo vicchedakaraṇe dhvaneḥ // 1.132	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
syāt satyaṃ sa hi tatra iti na ekavastvabhidhāyini / buddhāv abhāsamānasya dṛśyasya abhāvaniścayāt // 1.133	upagīti (12, 15, 12, 15)
tena anyāpohaviṣayāḥ proktāḥ sāmānyagocarāḥ / śabdāś ca buddhayaś ca eva vastuny eṣām asambhavāt // 1.134	ajñātasamavṛtta [8: mrlg] (? 2 eva pādāḥ yuktāḥ)
ekatvād vasturūpasya bhinnarūpā matiḥ kutaḥ / anvayavyatirekau vā na ekasya ekārthagocarau // 1.135	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: asamīcīna)
nirākāṅkṣatvāt kathaṃ viśeṣaṇaviśeṣyabhāvāśrayāḥ / sarvatra bhāvād vyāvṛtter na ete doṣāḥ prasaṅginaḥ // 1.136	ajñātasamavṛtta [9: ytr] (? 2 eva pādāḥ yuktāḥ)
ekakāryeṣu bhedeṣu tatkāryaparicodane / gauravāśaktivaiphalyād bhedākhyāyāḥ samā śrutiḥ // 1.137	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
kṛtā vṛddhair atatkāryavyāvṛttivinibandhanā / na bhāve sarvabhāvānāṃ svabhāvasya vyavasthiteḥ // 1.138	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
yad rūpaṃ śābaleyasya bāhuleyasya na asti tat / atatkāryaparāvṛttir dvayor api ca vidyate // 1.139	anuṣṭubh (1,2: asamīcīna, 3,4: pathyā)
arthābhedena ca vinā śabdābhedo na yujyate / tasmāt tatkāryatā api iṣṭā atatkāryād eva bhinnatā // 1.140	anuṣṭubh (1,2: na-vipulā, 3,4: asamīcīna)
cakṣurādau yathā rūpavijñānaikaphale kvacit / aviśeṣeṇa tatkāryacodanāsambhave sati // 1.141	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
sakṛt sarvapratītyarthaṃ kaścit sāṃketikīṃ śrutim / kuryād ṛte 'pi tadrūpasāmānyād vyatirekiṇaḥ // 1.142	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
ekavṛtter aneko 'pi yady ekaśrutimān bhavet / vṛttir ādheyatā vyaktir iti tasmin na yujyate // 1.143	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
nityasya anupakāryatvān na ādhāraḥ pravisarpataḥ / śaktis taddeśajananaṃ kuṇḍāder badarādiṣu // 1.144	anuṣṭubh (1,2: asamīcīna, 3,4: na-vipulā)
na sambhavati sā apy atra tadabhāve 'py avasthiteḥ / na sthitiḥ sā apy ayuktā eva bhedābhedavivecane // 1.145	na kiṃcid adhyavasitam
vijñānotpattiyogyatvāya ātmany anyānurodhi yat / tad vyaṅgyaṃ yogyatāyāś ca kāraṇam kārakaṃ matam // 1.146	anuṣṭubh (1,2: asamīcīna, 3,4: pathyā)
prāg eva asya ca yogyatve tadapekṣā na yujyate / sāmānyasya avikāryasya tat sāmānyavataḥ kutaḥ // 1.147	na kiṃcid adhyavasitam
añjanāder iva vyakteḥ saṃskāro na indriyasya ca / pratipatter abhinnatvāt tadbhāvābhāvakālayoḥ // 1.148	anuṣṭubh (1,2: asamīcīna, 3,4: pathyā)
vyañjakasya ca jātīnāṃ jātimattā yadi iṣyate / prāpto gotvādinā tadvān pradīpādiḥ prakāśakaḥ // 1.149	anuṣṭubh (1,2: asamīcīna, 3,4: pathyā)
vyakter anyā athavā ananyā yeṣāṃ jātis tu vidyate / teṣāṃ vyaktiṣv apūrvāsu kathaṃ sāmānyabuddhayaḥ // 1.150	anuṣṭubh (1,2: asamīcīna, 3,4: pathyā)
ekatra dṛṣṭasya anyatra darśanāsambhavāt sataḥ / ananyatve 'nvayābhāvād anyatve 'py anapāśrayāt // 1.151	anuṣṭubh (1,2: asamīcīna, 3,4: pathyā)
na yāti na ca tatra āsīt asti paścān na ca aṃśavat / jahāti pūrvaṃ na ādhāram aho vyasanasantatiḥ // 1.152	ajñātasamavṛtta [8: jslg] (? 2 eva pādāḥ yuktāḥ)
anyatra vartamānasya tato 'nyasthānajanmani / svasmād acalataḥ sthānād vṛttir ity atiyuktimat // 1.153	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
yatra asau vartate bhāvas tena sambadhyate 'pi na / taddeśinaṃ ca vyāpnoti kim apy etan mahādbhutam // 1.154	anuṣṭubh (1,2: asamīcīna, 3,4: ma-vipulā)
vyaktā eva ekatra sā vyaktyā abhedāt sarvatragā yadi / jātir dṛśyeta sarvatra na ca sā vyaktyapekṣiṇī // 1.155	anuṣṭubh (1,2: asamīcīna, 3,4: pathyā)
vyañjakāpratipattau hi na vyaṅgyaṃ sampratīyate / viparyayaḥ punaḥ kasmād iṣṭaḥ sāmānyatadvatoḥ // 1.156	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
pācakādiṣv abhinnena vinā apy arthena vācakaḥ / bhedān na hetuḥ karma asya na jātiḥ karmasaṃśrayāt // 1.157	ajñātasamavṛtta [7: mjg] (? 2 eva pādāḥ yuktāḥ)
śrutyantaranimittatvāt sthityabhāvāc ca karmaṇaḥ / asambandhān na sāmānyaṃ na ayuktam śabdakāraṇam // 1.158	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: asamīcīna)
atiprasaṅgāt karma api na asajjñānābhidhānayoḥ / anaimittikatāpatteḥ na ca śaktir ananvayāt // 1.159	anuṣṭubh (1,2: asamīcīna, 3,4: pathyā)
sāmānyaṃ pācakatvādi yadi prāg eva tad bhavet / vyaktaṃ sattādivan no cen na paścād aviśeṣataḥ // 1.160	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
kriyopakārāpekṣasya vyañjakatve 'vikāriṇaḥ / na apekṣātiśaye 'py asya kṣaṇikatvāt kriyā kutaḥ // 1.161	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: asamīcīna)
tulye bhede yayā jātiḥ pratyāsattyā prasarpati / kvacin na anyatra sa eva astu śabdajñānanibandhanam // 1.162	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: asamīcīna)
na nivṛttiṃ vihāya asti yadi bhāvānvayo 'paraḥ / ekasya kāryam anyasya na syād atyantabhedataḥ // 1.163	anuṣṭubh (1,2: asamīcīna, 3,4: pathyā)
yady ekātmatayā anekaḥ kāryasya ekasya kārakaḥ / ātmā ekatra api so 'sti iti vyarthāḥ syuḥ sahakāriṇaḥ // 1.164	ajñātasamavṛtta [8: mslg] (? 2 eva pādāḥ yuktāḥ)
na apaity abhinnaṃ tadrūpaṃ viśeṣāḥ khalv apāyinaḥ / ekāpāye phalābhāvād viśeṣebhyas tadudbhavaḥ // 1.165	anuṣṭubh (1,2: asamīcīna, 3,4: pathyā)
sa pāramārthiko bhāvo ya eva arthakriyākṣamaḥ / sa ca na anveti yo 'nveti na tasmāt kāryasambhavaḥ // 1.166	ajñātasamavṛtta [6: tr] (? 2 eva pādāḥ yuktāḥ)
tena ātmanā hi bhede 'pi hetuḥ kaścin na ca aparaḥ / svabhāvo 'yam abhede tu syātāṃ nāśodbhavau sakṛt // 1.167	anuṣṭubh (1,2: asamīcīna, 3,4: pathyā)
bhedo 'pi tena na evaṃ ced ya ekasmin vinaśyati / tiṣṭhaty ātmā na tasyāto na syāt sāmānyabhedadhīḥ // 1.168	anuṣṭubh (1,2: asamīcīna, 3,4: pathyā)
nivṛtter niḥsvabhāvatvān na sthānāsthānakalpanā / upaplavaś ca sāmānyadhiyas tena apy adūṣaṇā // 1.169	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: asamīcīna)
yat tasya janakaṃ rūpaṃ tato 'nyo janakaḥ katham / bhinnā viśeṣā janakā apy abhedo 'pi teṣu cet // 1.170	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: bha-vipulā)
tena te 'janakāḥ proktāḥ pratibhāso 'pi bhedakaḥ / ananyabhāk sa eva arthas tasya vyāvṛttayo 'pare // 1.171	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: asamīcīna)
tatkāryaṃ kāraṇaṃ ca uktaṃ tat svalakṣaṇam iṣyate / tattyāgāptiphalāḥ sarvāḥ puruṣāṇāṃ pravṛttayaḥ // 1.172	anuṣṭubh (1,2: asamīcīna, 3,4: pathyā)
yathā abhedāviśeṣe 'pi na sarvaṃ sarvasādhanam / tathā bhedāviśeṣe 'pi na sarvaṃ sarvasādhanam // 1.173	anuṣṭubh (1,2: asamīcīna, 3,4: pathyā)
bhede hi kārakaṃ kiṃcid vastudharmatayā bhavet / abhede tu virudhyete tasya ekasya kriyākriye // 1.174	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: asamīcīna)
bhedo 'py asty akriyātaś cen na kuryuḥ sahakāriṇaḥ / paryāyeṇa atha kartṛtvaṃ sa kiṃ tasya eva vastunaḥ // 1.175	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: asamīcīna)
atyantabhedābhedau ca syātāṃ tadvati vastuni / anyonyaṃ vā tayor bhedaḥ sadṛśāsadṛśātmanoḥ // 1.176	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: pathyā)
tayor api bhaved bhedo yadi yena ātmanā tayoḥ / bhedaḥ sāmānyam ity etad yadi bhedas tadātmanā // 1.177	anuṣṭubh (1,2: asamīcīna, 3,4: pathyā)
bheda eva tathā ca syān niḥsāmānyaviśeṣatā / bhedasāmānyayor yadvad ghaṭādīnāṃ parasparam // 1.178	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
yam ātmānaṃ puraskṛtya puruṣo 'yaṃ pravartate / tatsādhyaphalavāñchāvān bhedābhedau tadāśrayau // 1.179	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
cintyete svātmanā bhedo vyāvṛttyā ca samānatā / asty eva vastu na anveti pravṛttyādiprasaṅgataḥ // 1.180	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: asamīcīna)
etena eva yad ahrīkāḥ kiṃ apy aślīlam ākulam / pralapanti pratikṣiptaṃ tad apy ekāntasambhavāt // 1.181	anuṣṭubh (1,2: asamīcīna, 3,4: pathyā)
sarvasya ubhayarūpatve tadviśeṣanirākṛteḥ / codito dadhi khādeti kim uṣṭraṃ na abhidhāvati // 1.182	na kiṃcid adhyavasitam
atha asty atiśayaḥ kaścid yena bhedena vartate / sa eva dadhi so 'nyatra na asti ity anubhayaṃ param // 1.183	na kiṃcid adhyavasitam
sarvātmatve ca sarveṣāṃ bhinnau syātāṃ na dhīdhvanī / bhedasaṃhāravādasya tadabhāvād asambhavaḥ // 1.184	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
rūpābhāvād abhāvasya śabdā rūpābhidhāyinaḥ / na āśaṅkyā eva siddhās te vyavacchedasya vācakāḥ // 1.185	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: asamīcīna)
upādhibhedāpekṣo vā svabhāvaḥ kevalo 'thavā / ucyate sādhyasiddhyarthaṃ nāśe kāryatvasattvavat // 1.186	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: pathyā)
sattāsvabhāvo hetuś cen na sattā sādhyate katham / ananvayo hi bhedānāṃ vyāhato hetusādhyayoḥ // 1.187	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: pathyā)
bhāvopādānamātre tu sādhye sāmānyadharmiṇi / na kaścid arthaḥ siddhaḥ syād aniṣiddhaṃ ca tādṛśam // 1.188	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: ma-vipulā)
upāttabhede sādhye 'smin bhavad hetur ananvayaḥ / sattāyāṃ tena sādhyāyāṃ viśeṣaḥ sādhito bhavet // 1.189	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: pathyā)
liṅgasya avyabhicāras tu dharmeṇa anyatra darśyate / tatra prasiddhaṃ tadyuktaṃ dharmiṇaṃ gamayiṣyati	anuṣṭubh (1,2: asamīcīna, 3,4: ma-vipulā)
aparāmṛṣṭatadbhede vastumātre tu sādhane / tanmātravyāpinaḥ sādhyasya anvayo na vihanyate // 1.190	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: asamīcīna)
na asiddhe bhāvadharmo 'sti vyabhicāryubhayāśrayaḥ / dharmo viruddho 'bhāvasya sā sattā sādhyate katham // 1.191	anuṣṭubh (1,2: asamīcīna, 3,4: ma-vipulā)
siddhaḥ svabhāvo gamako vyāpakas tasya niścitaḥ / gamyaḥ svabhāvas tasya ayaṃ nivṛttau vā nivartakaḥ // 1.192	anuṣṭubh (1,2: bha-vipulā, 3,4: asamīcīna)
anityatve yathā kāryam akāryaṃ vā avināśini / ahetutvād vināśasya svabhāvād anubandhitā // 1.193	anuṣṭubh (1,2: asamīcīna, 3,4: pathyā)
sāpekṣāṇāṃ hi bhāvānāṃ na avaśyaṃbhāvitā īkṣyate / bāhulye 'pi hi taddhetor bhavet kvacid asambhavaḥ // 1.194	anuṣṭubh (1,2: asamīcīna, 3,4: pathyā)
etena vyabhicāritvam uktaṃ kāryāvyavasthiteḥ / sarveṣāṃ nāśahetūnāṃ hetumannāśavādinām // 1.195	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
asāmarthyāc ca taddhetor bhavaty eṣa svabhāvataḥ / yatra nāma bhavaty asmād anyatra api svabhāvataḥ // 1.196	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: asamīcīna)
yā kācid bhāvaviṣayā dvidhā eva anumitis tataḥ / svasādhye kāryabhāvābhyāṃ sambandhaniyamāt tayoḥ // 1.197	anuṣṭubh (1,2: asamīcīna, 3,4: pathyā)
pravṛtter buddhipūrvatvāt tadbhāvānupalambhane / pravartitavyaṃ na ity uktānupalabdheḥ pramāṇatā // 1.198	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: asamīcīna)
śāstrādhikārāsambaddhā bahavo 'rthā atīndriyāḥ / aliṅgāś ca kathaṃ teṣām abhāvo 'nupalabdhitaḥ // 1.199	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: pathyā)
sadasanniścayaphalā na iti syād vā apramāṇatā / pramāṇam api kācit syāl liṅgātiśayabhāvinī // 1.200	anuṣṭubh (1,2: asamīcīna, 3,4: pathyā)
svabhāvajñāpakājñānasya ayaṃ nyāya udāhṛtaḥ / kārye tu kārakājñānam abhāvasya eva sādhakam // 1.201	upagīti (12, 15, 12, 15)
svabhāvānupalambhaś ca svabhāve 'rthasya liṅgini / tadabhāvaḥ pratīyeta hetunā yadi kenacit // 1.202	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
dṛśyasya darśanābhāvakāraṇāsambhave sati / bhāvasya anupalabdhasya bhāvābhāvaḥ pratīyate // 1.203	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: asamīcīna)
viruddhasya ca bhāvasya bhāve tadbhāvabādhanāt / tadviruddhopalabdhau syād asattāyā viniścayaḥ // 1.204	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
anādivāsanodbhūtavikalpapariniṣṭhitaḥ / śabdārthas trividho dharmo bhāvābhāvobhayāśrayaḥ // 1.205	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tasmin bhāvānupādāne sādhye 'sya anupalambhanam / tathā hetur na tasya eva abhāvaḥ śabdaprayogataḥ // 1.206	na kiṃcid adhyavasitam
paramārthaikatānatve śabdānām anibandhanā / na syāt pravṛttir artheṣu darśanāntarabhediṣu // 1.207	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
atītājātayor vā api na ca syād anṛtārthatā / vācaḥ kasyāścid ity eṣā bauddhārthaviṣayā matā // 1.208	anuṣṭubh (1,2: asamīcīna, 3,4: pathyā)
śabdārthāpahnave sādhye dharmādhāranirākṛteḥ / na sādhyaḥ samudāyaḥ syāt siddho dharmaś ca kevalaḥ // 1.209	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
sadasatpakṣabhedena śabdārthānapavādibhiḥ / vastv eva cintyate hy atra pratibaddhaḥ phalodayaḥ // 1.210	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
arthakriyāsamarthasya vicāraiḥ kiṃ tadarthinām / ṣaṇḍhasya rūpavairūpye kāminyāḥ kiṃ parīkṣayā // 1.211	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
śabdārthaḥ kalpanājñānaviṣayatvena kalpitaḥ / dharmo vastvāśrayāsiddhir asya ukto nyāyavādinā // 1.212	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: asamīcīna)
nāntarīyakatā abhāvāc śabdānāṃ vastubhiḥ saha / na arthasiddhis tatas te hi vaktrabhiprāyasūcakāḥ // 1.213	ajñātasamavṛtta [6: tB] (? 2 eva pādāḥ yuktāḥ)
sambaddhānuguṇopāyaṃ puruṣārthābhidhāyakam / parīkṣādhikṛtaṃ vākyam ato 'nadhikṛtaṃ param // 1.214	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
pratyakṣeṇa anumānena dvividhena apy abādhakam / dṛṣṭādṛṣṭārthayor asya avisaṃvādas tadarthayoḥ // 1.215	kanyā [4: mg] (? 2 eva pādāḥ yuktāḥ)
āptavādāvisaṃvādasāmānyād anumānatā / buddher agatyā abhihitā parokṣe 'py asya gocare // 1.216	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: asamīcīna)
heyopādeyatattvasya sa upāyasya prasiddhitaḥ / pradhānārthāvisaṃvādād anumānaṃ paratra vā // 1.217	anuṣṭubh (1,2: asamīcīna, 3,4: pathyā)
puruṣātiśayāpekṣaṃ yathārtham apare viduḥ / iṣṭo 'yam arthaḥ śakyeta jñātuṃ so 'tiśayo yadi // 1.218	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: ma-vipulā)
ayam evaṃ na vā ity anyadoṣānirdoṣatā api vā / durlabhatvāt pramāṇānāṃ durbodhā ity apare viduḥ // 1.219	na kiṃcid adhyavasitam
sarveṣāṃ savipakṣatvān nirhrāsātiśayaśritām / sa ātmībhāvāt tadabhyāsād dhīyeran āśravāḥ kvacit // 1.220	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: asamīcīna)
nirupadravabhūtārthasvabhāvasya viparyayaiḥ / na bādhā yatnavattve 'pi buddhes tatpakṣapātataḥ // 1.221	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
sarvāsāṃ doṣajātīnāṃ jātiḥ satkāyadarśanāt / sā avidyā tatra tatsnehas tasmād dveṣādisambhavaḥ // 1.222	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: asamīcīna)
moho nidānaṃ doṣāṇām ata eva abhidhīyate / satkāyadṛṣṭir anyatra tatprahāṇe prahāṇataḥ // 1.223	anuṣṭubh (1,2: asamīcīna, 3,4: pathyā)
girāṃ mithyātvahetūnāṃ doṣāṇāṃ puruṣāśrayāt / apauruṣeyaṃ satyārtham iti kecit pracakṣate // 1.224	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: ma-vipulā)
girāṃ satyārthahetūnāṃ guṇānāṃ puruṣāśrayāt / apauruṣeyaṃ mithyārthaṃ kiṃ na ity anye pracakṣate // 1.225	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: asamīcīna)
arthajñāpanahetur hi saṃketaḥ puruṣāśrayaḥ / girām apauruṣeyatve 'py ato mithyātvasambhavaḥ // 1.226	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
sambandhāpauruṣeyatve syāt pratītir asaṃvidaḥ / saṃketāt tadabhivyaktāv asamarthānyakalpanā // 1.227	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
girām ekārthaniyame na syād arthāntare gatiḥ / anekārthābhisambandhe viruddhavyaktisambhavaḥ // 1.228	anuṣṭubh (1,2: na-vipulā, 3,4: pathyā)
apauruṣeyatāyāś ca vyarthā syāt parikalpanā / vācyaś ca hetur bhinnānāṃ sambandhasya vyavasthiteḥ // 1.229	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: ma-vipulā)
asaṃskāryatayā pumbhiḥ sarvathā syān nirarthatā / saṃskāropagame mukhyaṃ gajasnānam idaṃ bhavet // 1.230	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
sambandhinām anityatvān na sambandhe 'sti nityatā / arthair ataḥ sa śabdānāṃ saṃskāryaḥ puruṣair dhiyā // 1.231	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
arthair eva saha utpāde na svabhāvaviparyayaḥ / śabdeṣu yuktaḥ sambandhe na ayaṃ doṣo vikalpite // 1.232	na kiṃcid adhyavasitam
nityatvād āśrayāpāye 'py anāśo yadi jātivat / nityeṣv āśrayasāmarthyaṃ kiṃ yena iṣṭaḥ sa āśrayaḥ // 1.233	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: asamīcīna)
jñānotpādanahetūnāṃ sambandhāt sahakāriṇām / tadutpādanayogyatvena utpattir vyaktir iṣyate // 1.234	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: asamīcīna)
ghaṭādiṣv api yuktijñair aviśeṣe 'vikāriṇām / vyañjakaiḥ svaiḥ kutaḥ ko 'rtho vyaktās tais te yato matāḥ // 1.235	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
sambandhasya ca vastutve syād bhedād buddhicitratā / tābhyām abhede tāv eva na ato 'nyā vastuno gatiḥ // 1.236	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: asamīcīna)
bhinnatvād vasturūpasya sambandhaḥ kalpanākṛtaḥ / saddravyaṃ syāt parādhīnaṃ sambandho 'nyasya vā katham // 1.237	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
varṇā nirarthakāḥ santaḥ padādi parikalpitam / avastuni kathaṃ vṛttiḥ sambandhasya asya vastunaḥ // 1.238	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: asamīcīna)
apauruṣeyatā api iṣṭā kartṝṇām asmṛteḥ kila / santy asya apy anuvaktāra iti dhig vyāpakaṃ tamaḥ // 1.239	ajñātasamavṛtta [6: tB] (? 2 eva pādāḥ yuktāḥ)
yathā ayam anyato 'śrutvā na imaṃ varṇapadakramam / vaktuṃ samarthaḥ puruṣas tathā anyo 'pi iti kaścana // 1.240	upagīti (12, 15, 12, 15)
anyo vā racito granthaḥ sampradāyād ṛte paraiḥ / dṛṣṭaḥ ko 'bhihito yena so 'py evaṃ na anumīyate // 1.241	upagīti (12, 15, 12, 15)
yajjātīyo yataḥ siddhaḥ sa tasmād agnikāṣṭhavat / adṛṣṭahetur anyo 'py aviśiṣṭaḥ sampratīyate // 1.242	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tatra apradarśya ye bhedaṃ kāryasāmānyadarśanāt / hetavaḥ pravitanyante sarve te vyabhicāriṇaḥ // 1.243	anuṣṭubh (1,2: asamīcīna, 3,4: pathyā)
sarvathā anāditā sidhyed evaṃ na apuruṣāśrayaḥ / tasmād apauruṣeyatve syād anyo 'py anarāśrayaḥ // 1.244	upagīti (12, 15, 12, 15)
mlecchādivyavahārāṇāṃ nāstikyavacasām api / anāditvāt tathābhāvaḥ pūrvasaṃskārasantateḥ // 1.245	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
sati vā vedavākyānām eva apauruṣeyatve / arthasaṃskārabhedānāṃ darśanāt saṃśayaḥ punaḥ // 1.246	anuṣṭubh (1,2: asamīcīna, 3,4: pathyā)
anyāviśeṣād varṇānāṃ sādhane kiṃ phalaṃ bhavet / vākyaṃ na bhinnaṃ varṇebhyo vidyate 'nupalambhanāt // 1.247	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: ma-vipulā)
anekāvayavātmatve pṛthak teṣāṃ nirarthatā / atadrūpe ca tādrūpyaṃ kalpitaṃ siṃhatādivat // 1.248	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
pratyekaṃ sā arthakatve 'pi mithyānekatvakalpanā / ekāvayavagatyā ca vākyārthapratipad bhavet // 1.249	anuṣṭubh (1,2: asamīcīna, 3,4: pathyā)
sakṛc śrutau ca sarveṣāṃ kālabhedo na yujyate / ekatve 'pi hy abhinnasya kramaśo gatyasambhavāt // 1.250	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
anityaṃ yatnasambhūtaṃ pauruṣeyaṃ kathaṃ na tat / nityopalabdhir nityatve 'py anāvaraṇasambhavāt // 1.251	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: ma-vipulā)
aśrutir vikalatvāc cet kasyacit sahakāriṇaḥ / kāmam anyapratīkṣā astu niyamas tu virudhyate // 1.252	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: asamīcīna)
sarvatra anupalambhaḥ syāt teṣām avyāpitā yadi / sarveṣām upalambhaḥ syād yugapad vyāpitā yadi // 1.253	anuṣṭubh (1,2: asamīcīna, 3,4: pathyā)
saṃskṛtasya upalambhe ca kaḥ saṃskartā avikāriṇaḥ / indriyasya hi saṃskāraḥ śṛṇuyān nikhilaṃ ca tat // 1.254	anuṣṭubh (1,2: asamīcīna, 3,4: pathyā)
saṃskārabhedād bhinnatvād ekārthaniyamo yadi / anekaśabdasaṃghāte śrutiḥ kalakale katham // 1.255	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: pathyā)
dhvanayaḥ kevalaṃ tatra śrūyante cen na vācakāḥ / dhvanibhyo bhinnam asti iti śraddhā iyaṃ atibahv idam // 1.256	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: asamīcīna)
sthiteṣv anyeṣu śabdeṣu śrūyate vācakaḥ katham / kathaṃ vā śaktiniyamād bhinnadhvanigatir bhavet // 1.257	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: na-vipulā)
dhvanayaḥ sammatā yais te doṣaiḥ kair apy avācakāḥ / dhvanibhir vyajyamāne 'smin vācake 'pi kathaṃ na te // 1.258	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
varṇānupūrvī vākyaṃ cen na varṇānām abhedataḥ / teṣāṃ ca na vyavasthānaṃ kramāntaravirodhataḥ // 1.259	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: pathyā)
deśakālakramābhāvo vyāptinityatvavarṇanāt / anityāvyāpitāyāṃ ca doṣaḥ prāg eva kīrtitaḥ // 1.260	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
vyaktikramo 'pi vākyaṃ na nityavyaktinirākṛtaḥ / vyāpārād eva tatsiddheḥ karaṇānāṃ ca kāryatā // 1.261	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
svajñānena anyadhīhetuḥ siddhe 'rthe vyañjako mataḥ / yathā dīpo 'nyathā vā api ko viśeṣo 'sya kārakāt // 1.262	āryā (12, 18, 12, 15)
karaṇānāṃ samagrāṇāṃ vyāpārād upalabdhitaḥ / niyamena ca kāryatvaṃ vyañjake tadasambhavāt // 1.263	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tadrūpāvaraṇānāṃ ca vyaktis te vigamo yadi / abhāve karaṇagrāmasāmarthyaṃ kiṃ nu tad bhavet // 1.264	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
śabdāviśeṣād anyeṣām api vyaktiḥ prasajyate / tathā abhyupagame sarvakāraṇānāṃ nirarthatā // 1.265	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: asamīcīna)
sādhanaṃ pratyabhijñānaṃ satprayogādi yan matam / anudāharaṇaṃ sarvabhāvānāṃ kṣaṇabhaṅgataḥ // 1.266	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
dūṣyaḥ kuhetur anyo 'pi buddher apuruṣāśraye / bādhā abhyupetapratyakṣapratītānumitaiḥ samam // 1.267	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: asamīcīna)
ānupūrvyāś ca varṇebhyo bhedaḥ sphoṭena cintitaḥ / kalpanāropitā sā syāt kathaṃ vā apuruṣāśrayā // 1.268	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: asamīcīna)
sattāmātrānubandhitvān nāśasya anityatā dhvaneḥ / agner arthāntarotpattau bhavet kāṣṭhasya darśanam // 1.269	anuṣṭubh (1,2: asamīcīna, 3,4: pathyā)
avināśāt sa eva asya vināśa iti cet katham / anyo 'nyasya vināśo 'stu kāṣṭhaṃ kasmān na dṛśyate // 1.270	anuṣṭubh (1,2: asamīcīna, 3,4: pathyā)
tatparigrahataś cen na tena anāvaraṇaṃ yataḥ / vināśasya vināśitvaṃ syād utpattes tataḥ punaḥ // 1.271	anuṣṭubh (1,2: asamīcīna, 3,4: pathyā)
kāṣṭhasya darśanaṃ hantṛghāte caitrāpunarbhavaḥ / yathā atra apy evam iti ced dhantur na amaraṇatvataḥ // 1.272	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: asamīcīna)
ananyatve 'pi nāśasya syān nāśaḥ kāṣṭham eva tu / tasya sattvād ahetutvaṃ na ato 'nyā vidyate gatiḥ // 1.273	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: asamīcīna)
ahetutve 'pi nāśasya nityatvād bhāvanāśayoḥ / sahabhāvaprasaṅgaś ced asato nityatā kutaḥ // 1.274	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
asattve 'bhāvanāśitvaprasaṅgo 'pi na yujyate / yasmād bhāvasya nāśena na vināśanam iṣyate // 1.275	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
naśyan bhāvo 'parāpekṣa iti tajjñāpanāya sā / avasthā ahetur uktā asyā bhedam āropya cetasā // 1.276	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: asamīcīna)
svato 'pi bhāve 'bhāvasya vikalpaś ced ayaṃ samaḥ / na tasya kiṃcid bhavati na bhavaty eva kevalam // 1.277	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: bha-vipulā)
bhāve hy eṣa vikalpaḥ syād vidher vastvanurodhataḥ / na bhāvo bhavati ity uktam abhāvo bhavati ity api // 1.278	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: asamīcīna)
apekṣyeta paraḥ kāryaṃ yadi vidyata kiṃcana / yad akiṃcitkaraṃ vastu kiṃ kenacid apekṣyate // 1.279	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
etena ahetukatve 'pi hy abhūtvā nāśabhāvataḥ / sattānāśitvadoṣasya pratyākhyātaṃ prasañjanam // 1.280	anuṣṭubh (1,2: asamīcīna, 3,4: pathyā)
yathā keṣāṃcid eva iṣṭaḥ pratigho janmināṃ tathā / nāśaḥ svabhāvo bhāvānāṃ na anutpattimatāṃ yadi // 1.281	na kiṃcid adhyavasitam
svabhāvaniyamād hetoḥ svabhāvaniyamaḥ phale / na anitye rūpabhedo 'sti bhedakānām abhāvataḥ // 1.282	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: asamīcīna)
pratyākhyeyā ata eva eṣāṃ sambandhasya api nityatā / sambandhadoṣaiḥ prāg uktaiḥ śabdaśaktiś ca dūṣitā // 1.283	anuṣṭubh (1,2: asamīcīna, 3,4: ma-vipulā)
na apauruṣeyam ity eva yathā arthajñānasādhanam / dṛṣṭo 'nyathā api vahnyādir aduṣṭaḥ puruṣāgasā // 1.284	ajñātasamavṛtta [6: tr] (? 2 eva pādāḥ yuktāḥ)
na jñānahetutā eva syāt tasminn akṛtake mate / nityebhyo 'vastusāmarthyān na hi janma asti kasyacit // 1.285	na kiṃcid adhyavasitam
vikalpavāsanodbhūtāḥ samāropitagocarāḥ / jāyante buddhayas tatra kevalaṃ na arthagocarāḥ // 1.286	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: asamīcīna)
mithyātvaṃ kṛtakeṣv eva dṛṣṭam ity akṛtaṃ vacaḥ / satyārthaṃ vyatirekasya virodhivyāpanād yadi // 1.287	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
hetāv asambhave 'nukte bhāvas tasya api śaṅkyate / viruddhānāṃ padārthānām api vyāpakadarśanāt // 1.288	anuṣṭubh (1,2: asamīcīna, 3,4: pathyā)
na asattāsiddhir ity uktaṃ sarvato 'nupalambhanāt / asiddhāyām asattāyāṃ sandigdhā vyatirekitā // 1.289	anuṣṭubh (1,2: asamīcīna, 3,4: pathyā)
anvayo vyatireko vā sattvaṃ vā sādhyadharmiṇi / tanniścayaphalair jñānaiḥ sidhyanti yadi sādhanam // 1.290	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
yatra sādhyavipakṣasya varṇyate vyatirekitā / sa eva asya sapakṣaḥ syāt sarvo hetur ato 'nvayī // 1.291	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: asamīcīna)
samayatve hi mantrāṇāṃ kasyacit kāryasādhanam / atha api bhāvaśaktiḥ syād anyatra apy aviśeṣataḥ // 1.292	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: asamīcīna)
kramasya arthāntaratvaṃ ca pūrvam eva nirākṛtam / nityaṃ tadarthasiddhiḥ syād asāmarthyam apekṣaṇe // 1.293	anuṣṭubh (1,2: asamīcīna, 3,4: pathyā)
sarvasya sādhanaṃ te syur bhāvaśaktir yad īdṛśī / prayoktṛbhedāpekṣā ca na asaṃskāryasya yujyate // 1.294	upagīti (12, 15, 12, 15)
saṃskāryasya api bhāvasya vastubhedo hi bhedakaḥ / prayoktṛbhedān niyamaḥ śaktau na samaye bhavet // 1.295	anuṣṭubh (1,2: asamīcīna, 3,4: bha-vipulā)
anādheyaviśeṣāṇāṃ kiṃ kurvāṇaḥ prayojakaḥ / prayogo yady abhivyaktiḥ sā prāg eva nirākṛtā // 1.296	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
vyaktiś ca buddhiḥ sā yasmāt sa phalair yadi yujyate / syāc śrotaḥ phalasambandho vaktā hi vyaktikāraṇam // 1.297	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: pathyā)
anabhivyaktaśabdānāṃ karaṇānāṃ prayojanam / manojapo vā vyarthaḥ syāc śabdo hi śrotragocaraḥ // 1.298	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: ma-vipulā)
te tathā syus tadarthā ced asiddhaṃ kalpanānvayāt // 1.299	anuṣṭubh (ardham eva: pathyā)
svasāmānyasvabhāvānām ekabhāvavivakṣayā / ukteḥ samayakārāṇām avirodho na vastuni // 1.300	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
ānupūrvyām asatyāṃ syāt saro rasa iti śrutau / na kāryabheda iti ced asti sā puruṣāśrayā // 1.301	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: na-vipulā)
yo yadvarṇasamutthānajñānajāj jñānato dhvaniḥ / jāyate tadupādhiḥ sa śrutyā samavasīyate // 1.302	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tajjñānajanitajñānaḥ sa śrutāv apaṭuśrutiḥ / apekṣya tatsmṛtiṃ paścād ādhatte smṛtim ātmani // 1.303	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
ity eṣā pauruṣeyy eva taddhetugrāhicetasām / kāryakāraṇatā varṇeṣv ānupūrvī iti kathyat // 1.304	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: asamīcīna)
anyad eva tato rūpaṃ tad varṇānāṃ padaṃ padam / kartṛsaṃskārato bhinnaṃ sahitaṃ kāryabhedakṛt // 1.305	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
sā ca ānupūrvī varṇānāṃ pravṛttā racanākṛtaḥ / icchā aviruddhasiddhīnāṃ sthitakramavirodhataḥ // 1.306	ajñātasamavṛtta [7: tjg] (? 2 eva pādāḥ yuktāḥ)
kāryakāraṇatāsiddheḥ puṃsāṃ varṇakramasya ca / sarvo varṇakramaḥ pumbhyo dahanendhanayuktivat // 1.307	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
asādhāraṇatā siddhā mantrākhyakramakāriṇām / puṃsāṃ jñānaprabhāvābhyām anyeṣāṃ tadabhāvataḥ // 1.308	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
ye 'pi tantravidaḥ kecin mantrān kāṃścana kurvate / prabhuprabhāvas teṣāṃ sa taduktanyāyavṛttitaḥ // 1.309	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: ma-vipulā)
kṛtakāḥ pauruṣeyāś ca vācyā mantrāḥ phalepsunā / aśaktisādhanaṃ puṃsām anena eva nirākṛtam // 1.310	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: asamīcīna)
buddhīndriyoktipuṃstvādi sādhanaṃ yat tu varṇyate / pramāṇābhaṃ yathārthā asti na hi śeṣavato gatiḥ // 1.311	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: asamīcīna)
artho 'yaṃ na ayam artho na iti śabdā vadanti na / kalpyo 'yam arthaḥ puruṣais te ca rāgādisaṃyutāḥ // 1.312	anuṣṭubh (1,2: asamīcīna, 3,4: bha-vipulā)
tatra ekas tattvavin na anya iti bhedaś ca kiṃkṛtaḥ / tadvat puṃstve katham api jñānī kaścit kathaṃ na vaḥ // 1.313	anuṣṭubh (1,2: asamīcīna, 3,4: na-vipulā)
yasya pramāṇasaṃvādi vacanaṃ so 'rthavid yadi / na hy atyantaparokṣeṣu pramāṇasya asti sambhavaḥ // 1.314	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: asamīcīna)
yasya pramāṇasaṃvādi vacanaṃ tatkṛtaṃ vacaḥ / sa āgama iti prāptaṃ nirarthā apauruṣeyatā // 1.315	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: asamīcīna)
yady atyantaparokṣe 'rthe 'nāgamajñānasambhavaḥ / atīndriyārthavit kaścid asti ity abhimataṃ bhavet // 1.316	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: asamīcīna)
svayaṃ rāgādimān na arthaṃ vetti vedasya na anyataḥ / na vedayati vedo 'pi vedārthasya kuto gatiḥ // 1.317	anuṣṭubh (1,2: asamīcīna, 3,4: pathyā)
tena agnihotraṃ juhuyāt svargakāma iti śrutau / khādec śvamāṃsam ity eṣa na artha ity atra kā pramā // 1.318	upagīti (12, 15, 12, 15)
prasiddho lokavādaś cet tatra ko 'tīndriyārthadṛk / anekārtheṣu śabdeṣu yena artho 'yaṃ vivecitaḥ // 1.319	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: asamīcīna)
svargorvaśyādiśabdaś ca dṛṣṭo 'rūḍhārthavācakaḥ / śabdāntareṣu tādṛkṣu tādṛśy eva astu kalpanā // 1.320	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: asamīcīna)
prasiddhiś ca nṛṇāṃ vādaḥ pramāṇaṃ sa ca na iṣyate / tataś ca bhūyo 'rthagatiḥ kim etad dviṣṭakāmitam // 1.321	anuṣṭubh (1,2: asamīcīna, 3,4: bha-vipulā)
atha prasiddhim ullaṅghya kalpane na nibandhanam / prasiddher apramāṇatvāt tadgrahe kiṃ nibandhanam // 1.322	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
utpāditā prasiddhyā eva śaṅkā śabdārthaniścaye / yasmān nānārthavṛttitvaṃ śabdānāṃ tatra dṛśyate // 1.323	anuṣṭubh (1,2: asamīcīna, 3,4: pathyā)
anyathā asambhavābhāvān nānāśakteḥ svayaṃ dhvaneḥ / avaśyaṃ śaṅkayā bhāvyaṃ niyāmakam apaśyatām // 1.324	anuṣṭubh (1,2: asamīcīna, 3,4: pathyā)
eṣa sthāṇur ayaṃ mārga iti vakti iti kaścana / anyaḥ svayaṃ bravīmi iti tayor bhedaḥ parikṣyatām // 1.325	na kiṃcid adhyavasitam
sarvatra yogyasya ekārthadyotane niyamaḥ kutaḥ / jñātā vā atīndriyāḥ kena vivakṣāvacanād ṛte // 1.326	ajñātasamavṛtta [6: Br] (? 2 eva pādāḥ yuktāḥ)
vivakṣā niyame hetuḥ saṃketas tatprakāśanaḥ / apauruṣeye sā na asti tasya sā ekārthatā kutaḥ // 1.327	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: asamīcīna)
svabhāvaniyame 'nyatra na yojyeta tayā punaḥ / saṃketaś ca nirarthaḥ syād vyaktau ca niyamaḥ kutaḥ // 1.328	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
yatra svātantryam icchāyā niyamo nāma tatra kaḥ / dyotayet tena saṃketo na iṣṭām eva asya yogyatām // 1.329	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: asamīcīna)
yasmāt kila īdṛśaṃ satyaṃ yathā agniḥ śītanodanaḥ / vākyaṃ vedaikadeśatvād anyad apy aparo 'bravīt // 1.330	anuṣṭubh (1,2: asamīcīna, 3,4: pathyā)
rasavat tulyarūpatvād ekabhāṇḍe ca pākavat / śeṣavad vyabhicāritvāt kṣiptaṃ nyāyavidā īdṛśam // 1.331	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: asamīcīna)
aindriyān viṣamaṃ hetuṃ bhāvānāṃ viṣamāṃ sthitim // 1.332	anuṣṭubh (ardham eva: pathyā)
nivṛttiṃ ca pramāṇābhyām anyad vā vyastagocaram / viruddham āgamāpekṣeṇa anumānena vā vadat // 1.333	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: asamīcīna)
virodham asamādhāya śāstrārthaṃ ca apradarśya saḥ / satyārthaṃ pratijānāno jayed dhārṣṭyena bandhakīm // 1.334	upagīti (12, 15, 12, 15)
sidhyed pramāṇaṃ yady evam apramāṇam atha iha kim / na hy ekaṃ na asti satyārthaṃ puruṣe bahubhāṣiṇi // 1.335	na kiṃcid adhyavasitam
na ayaṃ svabhāvaḥ kāryaṃ vā vastūnāṃ vaktari dhvaniḥ / na ca tadvyatiriktasya vidyate 'vyabhicāritā // 1.336	anuṣṭubh (1,2: asamīcīna, 3,4: pathyā)
pravṛttir vācakānāṃ ca vācyadṛṣṭikṛtā iti cet / parasparaviruddhārthā katham ekatra sā bhavet // 1.337	anuṣṭubh (1,2: asamīcīna, 3,4: pathyā)
vastubhir na āgamās tena kathaṃcin nāntarīyakāḥ / pratipattuḥ prasidhyanti kutas tebhyo 'rthaniścayaḥ // 1.338	anuṣṭubh (1,2: asamīcīna, 3,4: pathyā)
tasmān na tannivṛttyā api bhāvābhāvaḥ prasidhyati / tena asaṃniścayaphalā anupalabdhir na sidhyate // 1.339	upagīti (12, 15, 12, 15)
vedaprāmāṇyaṃ kasyacit kartṛvādaḥ snāne dharmecchā jātivādāvalepaḥ / santāpārambhaḥ pāpahānāya ca iti dhvastaprajñāne pañca liṅgāni jāḍye // 1.340	vaiśvadevī [12: mmyy] (? 3 eva pādāḥ yuktāḥ)
pramāṇam avisaṃvādi jñānam arthakriyāsthitiḥ / avisaṃvādanaṃ śabde 'py abhiprāyanivedanād  // 2.1	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
vaktṛvyāpāraviṣayo yo 'rtho buddhau prakāśate / prāmāṇyaṃ tatra śabdasya nārthatattvanibandhanam  // 2.2	anuṣṭubh (1,2: na-vipulā, 3,4: pathyā)
gṛhītagrahaṇān neṣṭaṃ sāṃvṛtaṃ dhīpramāṇatā / pravṛttes tatpradhānatvād dheyopādeyavastuni  // 2.3	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
viṣayākārabhedāc ca dhiyo'dhigamabhedataḥ / bhāvād evāsya tadbhāve svarūpasya svato gatiḥ  // 2.4	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
prāmāṇyaṃ vyavahāreṇa śāstraṃ mohanivartanam / ajñātārthaprakāśo vā svarūpādhigateḥ paraṃ  // 2.5	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
prāptaṃ sāmānyavijñānam avijñāte svalakṣaṇe / yaj jñānam ity abhiprāyāt svalakṣaṇavicārataḥ  // 2.6	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tadvat pramāṇaṃ bhagavān abhūtavinivṛttaye / bhūtoktiḥ sādhanāpekṣā tato yuktā pramāṇatā  // 2.7	anuṣṭubh (1,2: bha-vipulā, 3,4: pathyā)
nityaṃ pramāṇaṃ naivāsti prāmāṇyād vastusaṃgateḥ / jñeyānityatayā tasyā adhrauvyāt kramajanmanaḥ  // 2.8	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: pathyā)
nityād utpattiviśleṣād apekṣāyā ayogataḥ / kathaṃcin nopakāryatvād anitye 'py apramāṇatā  // 2.9	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
sthitvā pravṛttisaṃsthānaviśeṣārthakriyādiṣu / iṣṭasiddhir asiddhir vā dṛṣṭānte saṃśayo 'thavā  // 2.10	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
siddhaṃ yādṛg adhiṣṭhātṛbhāvābhāvānuvṛttimat / saṃniveśādi tad yuktaṃ tasmād yad anumīyate  // 2.11	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
vastubhede prasiddhasya śabdasāmānyād abhedinaḥ / na yuktānumitiḥ pāṇḍudravyādivad dhutāśane  // 2.12	ajñātasamavṛtta [5: rlg] (? 2 eva pādāḥ yuktāḥ)
anyathā kumbhakāreṇa mṛdvikārasya kasyacid / ghaṭādeḥ karaṇāt sidhyed valmīkasyāpi tatkṛtiḥ  // 2.13	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
sādhyenānugamāt kārye sāmānyenāpi sādhane / saṃbandhibhedād bhedoktidoṣaḥ kāryasamo mataḥ  // 2.14	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: ma-vipulā)
jātyantare prasiddhasya śabdasāmānyadarśanāt / na yuktaṃ sādhanaṃ gotvāc chaśādīnāṃ viṣāṇivat  // 2.15	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
vivakṣāparatantratvān na śabdāḥ santi kutra vā / tadbhāvād arthasiddhau tu sarvaṃ sarvasya sidhyati  // 2.16	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
etena kāpilādīnām acaitanyādi cintitam / anityādeś ca caitanyaṃ maraṇāt tvagapohataḥ  // 2.17	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
vastusvarūpe 'siddhe 'yaṃ nyāyaḥ siddhe viśeṣaṇam / abādhakam asiddhāv apy ākāśāśrayavad dhvaneḥ  // 2.18	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: pathyā)
asiddhāv api śabdasya siddhe vastuni sidhyati / aulūkyasya yathā bauddhenoktaṃ mūrtyādisādhanam  // 2.19	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tasyaiva vyabhicārādau śabde 'py avyabhicāriṇī / doṣavat sādhanaṃ jñeyaṃ vastuno vastusiddhitaḥ  // 2.20	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
yathā tat kāraṇaṃ vastu tathaiva tadakāraṇam / yadā tat kāraṇaṃ kena mataṃ neṣṭam akāraṇam  // 2.21	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
śāstrauṣadhābhisaṃbandhāc caitrasya vraṇarohaṇe / asaṃbaddhasya kiṃ sthāṇoḥ kāraṇatvaṃ na kalpyate  // 2.22	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
svabhāvabhedena vinā vyāpāro 'pi na yujyate / nityasyāvyatirekitvāt sāmarthyaṃ ca duranvayam  // 2.23	anuṣṭubh (1,2: bha-vipulā, 3,4: pathyā)
yeṣu satsu bhavaty eva yat tebhyo 'nyasya kalpane / taddhetutvena sarvatra hetūnām anavasthitiḥ  // 2.24	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
svabhāvapariṇāmena hetur aṅkurajanmani / bhūmyādis tasya saṃskāre tadviśeṣasya darśanāt  // 2.25	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
yathā viśeṣeṇa vinā viṣayendriyasaṃhatiḥ / buddher hetus tathedaṃ cen na tatrāpi viśeṣataḥ  // 2.26	anuṣṭubh (1,2: bha-vipulā, 3,4: pathyā)
pṛthak pṛthag aśaktānāṃ svabhāvātiśaye 'sati / saṃhatāv apy asāmarthyaṃ syāt siddho 'tiśayas tataḥ  // 2.27	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tasmāt pṛthag aśakteṣu yeṣu saṃbhāvyate guṇaḥ / saṃhatau hetutā teṣāṃ neśvarāder abhedataḥ  // 2.28	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
prāmāṇyaṃ ca parokṣārthajñānaṃ tat sādhanasya ca / abhāvān nāsty anuṣṭhānam iti kecit pracakṣate  // 2.29	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
jñānavān mṛgyate kaścit taduktapratipattaye / ajñopadeśakaraṇe vipralambhanaśaṅkibhiḥ  // 2.30	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: na-vipulā)
tasmād anuṣṭheyagataṃ jñānam asya vicāryatām / kīṭasaṃkhyāparijñānaṃ tasya naḥ kvopayujyate  // 2.31	anuṣṭubh (1,2: bha-vipulā, 3,4: pathyā)
heyopādeyatattvasya hānyupāyasya vedakaḥ / yaḥ pramāṇam asāv iṣṭo na tu sarvasya vedakaḥ  // 2.32	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
dūraṃ paśyatu vā mā vā tattvam iṣṭaṃ tu paśyatu / pramāṇaṃ dūradarśī ced eta gṛdhrānupāsmahe  // 2.33	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
sādhanaṃ karuṇābhyāsāt sā buddher dehasaṃśrayāt / asiddho 'bhyāsa iti cen nāśrayapratiṣedhataḥ  // 2.34	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: na-vipulā)
prāṇāpānendriyadhiyāṃ dehād eva na kevalāt / svajātinirapekṣāṇāṃ janma janmaparigrahe  // 2.35	anuṣṭubh (1,2: na-vipulā, 3,4: pathyā)
atiprasaṅgād yad dṛṣṭaṃ pratisaṃdhānaśaktimat / kim āsīt tasya yan nāsti paścān yena na saṃdhimat  // 2.36	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: pathyā)
na sa kaścit pṛthivyāder aṃśo yatra na jantavaḥ / saṃsvedajādyā jāyante sarvaṃ bījātmakaṃ tataḥ  // 2.37	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: ma-vipulā)
tat svajātyanapekṣāṇām akṣādīnāṃ samudbhave / pariṇāmo yathaikasya syāt sarvasyāviśeṣataḥ  // 2.38	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
pratyekam upadhāte 'pi nendriyāṇāṃ mano mateḥ / upaghāto 'sti bhaṅge 'syās teṣāṃ bhaṅgaś ca dṛśyate  // 2.39	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tasmāt sthityāśrayo buddher buddhim eva samāśritaḥ / kaścin nimittam akṣāṇāṃ tasmād akṣāṇi buddhitaḥ  // 2.40	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
yādṛśyākṣepikā sāsīt paścād apy astu tādṛśī / tajjñānair upakāryatvād uktaṃ kāyāśritaṃ manaḥ  // 2.41	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
yady apy akṣair vinā buddhir na tāny api tayā vinā / tathāpy anyonyahetutvaṃ tato 'py anyonyahetuke  // 2.42	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
nākramāt kramiṇo bhāvo nāpy apekṣāviśeṣiṇaḥ / kramād bhavantī dhīḥ kāyāt kramaṃ tasyāpi śaṃsati  // 2.43	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: ma-vipulā)
pratikṣaṇam apūrvasya pūrvaḥ pūrvaḥ kṣaṇo bhavet / tasya hetur ato hetur dṛṣṭa evāstu sarvadā  // 2.44	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
cittāntarasya saṃdhāne ko virodho 'ntyacetasaḥ / tadvad apy arthataś cittam asaṃdhānaṃ kuto matam  // 2.45	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
asiddhārthaḥ pramāṇena kiṃ siddhānto 'nugamyate / hetor vaikalyatas tac cet kiṃ tad evātra noditam  // 2.46	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
taddhīvad grahaṇaprāpter manojñānaṃ na sendriyāt / jñānotpādanasāmarthyabhedān na sakalād api  // 2.47	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
acetanatvān nānyasmād dhetvabhedāt sahasthitiḥ / akṣavad rūparasavad arthadvāreṇa vikriyā  // 2.48	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: na-vipulā)
sattopakāriṇī yasya nityaṃ tadanubandhataḥ / sa hetuḥ saptamī tasmād utpādād iti cocyate  // 2.49	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
astūpakārako vāpi kadācic cittasaṃtateḥ / vahnyādivad ghaṭādīnāṃ vinivṛttir na tāvatā  // 2.50	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
anivṛttiprasaṅgaś ca dehe tiṣṭhati cetasaḥ / tadbhāvabhāvād vaśyatvāt prāṇāpānau tato na tat  // 2.51	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: ma-vipulā)
preraṇākarṣaṇe vāyoḥ prayatnena vinā kutaḥ / nirhrāsātiśayāpattir nirhrāsātiśayāt tayoḥ  // 2.52	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tulyaḥ prasaṅgo 'pi tayor na tulyaṃ cittakāraṇe / sthityāvedhakam anyac ca yataḥ kāraṇam iṣyate  // 2.53	anuṣṭubh (1,2: bha-vipulā, 3,4: pathyā)
na doṣair viguṇo deho hetur vartyādivad yadi / mṛte śamīkṛte doṣe punar ujjīvanaṃ bhavet  // 2.54	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
nivṛtte 'py anale kāṣṭhavikārāvinivṛttivat / tasyānivṛttir iti cen na cikitsāprayogataḥ  // 2.55	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: na-vipulā)
apunarbhāvataḥ kiṃcid vikārajananaṃ kvacit / kiṃcit viparyayād agnir yathā kāṣṭhasuvarṇayoḥ  // 2.56	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
ādyasyānyo 'py asaṃhāryaḥ pratyāneyas tu yat kṛtaḥ / vikāraḥ syāt punarbhāvaḥ tasya hemni kharatvavat  // 2.57	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
durlabhatvāt samādhātur asādhyaṃ kiṃcid īritam / āyuḥ kṣayād vā doṣe tu kevale nāsty asādhyatā  // 2.58	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: ma-vipulā)
mṛte viṣādisaṃhārāt tad daṃśac chedato 'pi vā / vikārahetor vigame sa nocchvas iti kiṃ punaḥ  // 2.59	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: bha-vipulā)
upādānāvikāreṇa nopādeyasya vikriyā / kartuṃ śakyāvikāreṇa mṛdaḥ kuṇḍādino yathā  // 2.60	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
avikṛtya hi yad vastu yaḥ padārtho vikāryate / upādānaṃ na tat tasya yuktaṃ gogavayādivat  // 2.61	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
cetaḥ śarīrayor evaṃ taddhetoḥ kāryajanmanaḥ / sahakārāt sahasthānam agnitāmradravatvavat  // 2.62	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
anāśrayāt sadasator nāśrayaḥ sthitikāraṇam / sataś ced āśrayo nāsyāḥ sthātur avyatirekataḥ  // 2.63	anuṣṭubh (1,2: na-vipulā, 3,4: pathyā)
vyatireke 'pi taddhetus tena bhāvasya kiṃ kṛtam / avināśaprasaṅgaḥ sa nāśahetor mato yadi  // 2.64	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tulyaḥ prasaṅgas tatrāpi kiṃ punaḥ sthitihetunā / ānāśakāgamāt sthānaṃ tataś ced vastudharmatā  // 2.65	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: pathyā)
nāśasya satyabādho 'sāv iti kiṃ sthitihetunā / yathā jalāder ādhāra iti cet tulyam atra ca  // 2.66	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: ma-vipulā)
pratikṣaṇavināśe hi bhāvānāṃ bhāvasaṃtateḥ / tathotpatteḥ sahetutvād āśrayo 'yuktam anyathā  // 2.67	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
syād ādhāro jalādīnāṃ gamanapratibandhataḥ / agatīnāṃ kim ādhārair guṇasāmānyakarmaṇām  // 2.68	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
etena samavāyaś ca samavāyī ca kāraṇam / vyavasthitatvaṃ jātyāder nirastam anapāśrayāt  // 2.69	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: ma-vipulā)
parato bhāvanāśaś cet tasya kiṃ sthitihetunā / sa vinaśyed vināpy anyair na śaktāḥ sthitihetavaḥ  // 2.70	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
sthitimān sāśrayaḥ sarvaḥ sarvotpattau ca sāśrayaḥ / tasmāt sarvasya bhāvasya na vināśaḥ kadācana  // 2.71	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
svayaṃ vinaśvarātmā cet tasya kaḥ sthāpakaḥ paraḥ / svayaṃ na naśvarātmā cet tasya kaḥ sthāpakaḥ paraḥ  // 2.72	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
buddhivyāpārabhedena nirhrāsātiśayāv api / prajñāder bhavato dehanirhrāsātiśayau vinā  // 2.73	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
idaṃ dīpaprabhādīnām āśritānāṃ na vidyate / syāt tato 'pi viśeṣo 'sya na citte 'nupakāriṇi  // 2.74	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
rāgādivṛddhiḥ puṣṭyādeḥ kadācit sukhaduḥkhajā / tayoś ca dhātusāmyāder antararthasya saṃnidheḥ  // 2.75	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: pathyā)
etena saṃnipātādeḥ smṛtibhraṃśādayo gatāḥ / vikārayati dhīr evābhyantararthaviśeṣajā  // 2.76	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
śārdūlaśoṇitādīnāṃ saṃtānātiśaye kvacit / mohādayaḥ saṃbhavanti śravaṇekṣaṇato yathā  // 2.77	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: ra-vipulā)
tasmāt svasyaiva saṃskāraṃ niyamenānuvartate / tan nāntarīyakaṃ cittam ataś cittasamāśritam // 2.78	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
yathā śrutādisaṃskāraḥ kṛtaś cetasi cetasi / kālena vyajyate 'bhedāt syād dehe 'pi tato guṇaḥ  // 2.79	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
ananyasattvaneyasya hīnasthānaparigrahaḥ / ātmasnehavato duḥkhasukhatyāgāptivāñchayā  // 2.80	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
duḥkhe viparyāsamatis tṛṣṇā cābandhakāraṇam / janmino yasya te na sto na sa janmādhigacchati  // 2.81	anuṣṭubh (1,2: bha-vipulā, 3,4: pathyā)
gatyāgatī na dṛṣṭe ced indriyāṇām apāṭavāt / adṛṣṭir mandanetrasya tanudhūmāgatir yathā  // 2.82	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tanutvān mūrtam api tu kiṃcit kvacid aśaktimat / jalavat sūtavad dhemni nādṛṣṭer asad eva vā  // 2.83	anuṣṭubh (1,2: na-vipulā, 3,4: pathyā)
pāṇyādikampe sarvasya kampaprāpter virodhinaḥ / ekasmin karmaṇo 'yogāt syāt pṛthak siddhir anyathā  // 2.84	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: pathyā)
ekasya cāvṛttau sarvasyāvṛttiḥ syād anāvṛttau / dṛśyeta rakte caikasmin rāgo 'raktasya vā gatiḥ  // 2.85	anuṣṭubh (1,2: asamīcīna, 3,4: ma-vipulā)
nāsty ekasamudāyo 'smād anekatve 'pi pūrvavat / aviśeṣād aṇutvāc ca na gatiś cen na sidhyati  // 2.86	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
aviśeṣo viśiṣṭānām aindriyatvam ato 'naṇuḥ / etenāvaraṇādīnām abhāvaś ca nirākṛtaḥ  // 2.87	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
kathaṃ vā sūtahemādimiśraṃ taptopalādi vā / dṛśyaṃ pṛthag aśaktānām akṣādīnāṃ gatiḥ katham  // 2.88	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
saṃyogāc cet samāno 'tra prasaṅgo hemasūtayoḥ / dṛśyaḥ saṃyoga iti cet kuto 'dṛṣṭāśraye gatiḥ  // 2.89	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: na-vipulā)
rasarūpādiyogaś ca viruddha upacārataḥ / iṣṭaś ced buddhibhedo 'stu paṅktir dīrgheti vā katham  // 2.90	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
saṃkhyāsaṃyogakarmāder api tadvat svarūpataḥ / abhilāpāc ca bhedena rūpaṃ buddhau na bhāsate  // 2.91	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
śabdajñāne vikalpena vastubhedānusāriṇā / guṇādiṣv iva kalpyārthe naṣṭājāteṣu vā yathā  // 2.92	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
mato yady upacāro 'tra sa iṣṭo yan nibandhanaḥ / sa eva sarvabhāveṣu hetuḥ kiṃ neṣyate tayoḥ  // 2.93	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
upacāro na sarvatra yadi bhinnaviśeṣaṇam / mukhyam ity eva ca kuto 'bhinne bhinnārthateti cet  // 2.94	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: na-vipulā)
anarthāntarahetutve 'py aparyāyaḥ sitādiṣu / saṃkhyādiyoginaḥ śabdās tatrāpy arthāntaraṃ yadi  // 2.95	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
guṇadravyāviśeṣaḥ syād bhinno vyāvṛttibhedataḥ / syād anarthāntarārthatve 'py akarmādravyaśabdavat  // 2.96	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
vyatirekīva yac cāpi sūcyate bhāvavācibhiḥ / saṃkhyāditadvataḥ śabdais taddharmāntarabhedakam  // 2.97	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
śrutis tanmātrajijñāsor na vā kṣiptākhilā parā / bhinnaṃ dharmam ivācaṣṭe yogo 'ṅgulyā iti kvacit  // 2.98	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
yuktāṅgulīti sarveṣām ākṣepād dharmivācinī / khyātaikārthābhidhāne 'pi tathā vihitasaṃsthitiḥ  // 2.99	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
rūpādiśaktibhedānām anākṣepeṇa vartate / tatsamānaphalāhetuvyavacchede ghaṭaśrutiḥ  // 2.100	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
ato na rūpaṃ ghaṭa ity ekādhikaraṇā śrutiḥ / bhedo 'yam īdṛśo jātisamudāyābhidāyinoḥ  // 2.101	anuṣṭubh (1,2: bha-vipulā, 3,4: pathyā)
rūpādayo ghaṭasyeti tatsāmānyopasarjanāḥ / tacchaktibhedāḥ khyāpyante vācyo 'nyo 'py anayā diśā  // 2.102	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: ma-vipulā)
hetutve ca samastānām ekāṅgavikale 'pi na / pratyekam api sāmarthye yugapad bahusaṃbhavaḥ  // 2.103	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
nānekatvasya tulyatvāt prāṇāpānau niyāmakau / ekatve 'pi bahuvyaktis taddhetor nityasaṃnidheḥ  // 2.104	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
nānekahetur iti cen nāviśeṣāt kramād api / naikaprāṇe 'py anekārthagrahaṇān niyamas tataḥ  // 2.105	anuṣṭubh (1,2: na-vipulā, 3,4: pathyā)
ekayānekavijñāne buddhyāstu sakṛd eva tat / avirodhāt krameṇāpi mā bhūt tadaviśeṣataḥ  // 2.106	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
bahavaḥ kṣaṇikāḥ prāṇā asvajātīyakāḥ kila / tādṛśām eva cittānāṃ kalpyante yadi kāraṇam  // 2.107	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
kramavantaḥ kathaṃ te syuḥ kramavad dhetunā vinā / pūrvasvajātihetutve na syād ādyasya saṃbhavaḥ  // 2.108	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tad dhetus tādṛśo nāsti sati vānekatā dhruvam / prāṇānāṃ bhinnadeśatvāt sakṛj janma dhiyāmataḥ  // 2.109	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
yady ekakāliko 'neko 'py ekacaitanyakāraṇam / ekasyāpi na vaikalye syān mandaśvasitādiṣu  // 2.110	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
atha hetur yathābhāvaṃ jñāne 'pi syād viśiṣṭatā / na hi tat tasya kāryaṃ yady asya bhedān na bhidyate  // 2.111	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
vijñānaṃ śaktiniyamād ekam ekasya kāraṇam / anyārthāsaktiviguṇe jñāne 'narthāntaragrahāt  // 2.112	anuṣṭubh (1,2: na-vipulā, 3,4: na-vipulā)
śarīrāt sakṛd utpannā dhīḥ svajātyā niyamyate / parataś cet samarthasya dehasya viratiḥ kutaḥ  // 2.113	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
anāśrayān nivṛtte syāc charīre cetasaḥ sthitiḥ / kevalasyeti cec cittasaṃtānaṃ sthitikāraṇam  // 2.114	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
taddhetuvṛttilābhāya nāṅgatāṃ yadi gacchati / hetur dehāntarotpattau pañcāyatanam aihikam  // 2.115	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tadaṅgabhāvahetutvaniṣedhe 'nupalambhanam / aniścayakaraṃ proktam indriyādy api śeṣavat  // 2.116	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
dṛṣṭā ca śaktiḥ pūrveṣām indriyāṇāṃ svajātiṣu / vikāradarśanāt siddham aparāparajanma ca  // 2.117	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: pathyā)
śarīrād yadi tajjanma prasaṅgaḥ pūrvavad bhavet / cittāc cet tata evāstu janma dehāntarasya ca  // 2.118	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tasmān na hetuvaikalyāt sarveṣām antyacetasām / asaṃdhir īdṛśaṃ tena śeṣavat sādhanaṃ matam  // 2.119	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
abhyāsena viśeṣe 'pi laṅghanodakatāpavat / svabhāvātikramo mā bhūd iti ced āhitaḥ sa cet  // 2.120	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
punar yatnam apekṣeta yadi syāc cāsthirāśrayaḥ / viśeṣo naiva bardheta svabhāvaś ca na tādṛśaḥ  // 2.121	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tatropayuktaśaktīnāṃ viśeṣānuttarān prati / sādhanānām asāmarthyān nityaṃ cānāśrayasthiteḥ  // 2.122	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
viśeṣasyāsvabhāvatvād vṛddhāv apy āhito yadā / nāpekṣeta punar yatnaṃ yatno 'nyaḥ syād viśeṣakṛt  // 2.123	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
kāṣṭhapāradahemāder agnyāder iva cetasi / abhyāsajāḥ pravartante svarasena kṛpādayaḥ  // 2.124	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tasmāt sa teṣām utpannaḥ svabhāvo jāyate guṇaḥ / taduttarottaro yatno viśeṣasya vidhāyakaḥ  // 2.125	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: pathyā)
yasmāc ca tulyajātīyapūrvabījapravṛddhayaḥ / kṛpādibuddhayas tāsāṃ saty abhyāse kutaḥ sthitiḥ  // 2.126	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
na caivaṃ laṅghanād eva laṅghanaṃ balayatnayoḥ / taddhetvoḥ sthitaśaktitvāl laṅghanasya sthitātmatā  // 2.127	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tasyādau dehavaiguṇyāt paścād vadavilaṅghanaṃ / śanair yatnena vaiguṇye niraste svabale sthitiḥ  // 2.128	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
kṛpā svabījaprabhavā svabījaprabhavair na cet / vipakṣair bādhyate cet te prayāty atyantasātmatām  // 2.129	anuṣṭubh (1,2: bha-vipulā, 3,4: pathyā)
tathā hi mūlam abhyāsaḥ pūrvaḥ pūrvaḥ parasya tu / kṛpāvairāgyabodhādeś cittadharmasya pāṭave  // 2.130	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
kṛpātmakatvam abhyāsād ghṛṇāvairāgyarāgavat / dayāvān duḥkhahānārtham upāyeṣv abhiyujyate // 2.131	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
parokṣopeyataddhetos tadākhyānaṃ hi duṣkaram / yuktyāgamābhyāṃ vimṛśan duḥkhahetuṃ parīkṣate // 2.132	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: bha-vipulā)
tasyānityādirūpaṃ ca duḥkhasyaiva viśeṣaṇaiḥ / yatas tathā sthite hetau nivṛttir neti paśyati // 2.133	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
phalasya hetor hānārthaṃ tadvipakṣaṃ parīkṣate / sādhyate tadvipakṣo 'pi heto rūpāvabodhataḥ // 2.134	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: pathyā)
ātmātmīyagrahakṛtaḥ snehaḥ saṃskāragocaraḥ / hetur virodhi nairātmyadarśanaṃ tasya bādhakam // 2.135	anuṣṭubh (1,2: na-vipulā, 3,4: pathyā)
bahuśo bahudhopāyaṃ kālena bahunāsya ca / gacchanty abhyasyatas tatra guṇadoṣāḥ prakāśatām // 2.136	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
buddheś ca pāṭavād dhetor vāsanātaḥ prahīyate / padārthavṛtteḥ khaṅgāder viśeṣo 'yaṃ mahāmuneḥ // 2.137	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: ma-vipulā)
upāyābhyāsa evāyaṃ tādarthyāc chāsanaṃ matam / niṣpatteḥ prathamaṃ bhāvād dhetur uktam idaṃ dvayam // 2.138	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
hetoḥ prahāṇaṃ triguṇaṃ sugatatvam aniśrayāt / duḥkhasya śastaṃ nairātmyadṛṣṭes tad yuktito 'pi vā // 2.139	anuṣṭubh (1,2: bha-vipulā, 3,4: ma-vipulā)
punar āvṛttir ity uktau janmadoṣasamudbhavau / ātmadarśanabījasya hānād apunar āgamaḥ // 2.140	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tadbhūtabhinnātmatayāśeṣam akleśanirjaram / kāyavāgbuddhivaiguṇyaṃ mārgoktyapaṭutāpi vā // 2.141	anuṣṭubh (1,2: bha-vipulā, 3,4: pathyā)
aśeṣahānam abhyāsād uktyāder doṣasaṃkṣayaḥ / nety eke vyatireko 'sya saṃdigdhāvyabhicāryataḥ // 2.142	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
akṣayitvaṃ ca doṣāṇāṃ nityatvād anupāyataḥ / upāyasyāparijñānād iti vā parikalpayet // 2.143	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
hetumattvād viruddhasya hetor abhyāsataḥ kṣayāt / hetusvabhāvajñānena tajjñānam api sādhyate // 2.144	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: ma-vipulā)
tāyaḥ svadṛṣṭamārgoktir vaiphalyād vakti nānṛtam / dayālutvāt parārthaṃ ca sarvārambhābhiyogataḥ // 2.145	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tataḥ pramāṇaṃ tāyo vā catuḥsatyaprakāśanam / duḥkhaṃ saṃsāriṇaḥ skandhā rāgādeḥ pāṭavekṣaṇāt // 2.146	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: pathyā)
abhyāsān na yadṛcchāto 'hetor janmavirodhataḥ / vyabhicārān na vātādidharmaḥ prakṛtisaṃkarāt // 2.147	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
adoṣaś cet tadanyo 'pi dharmaḥ kiṃ tasya nekṣyate / na sarvadharmaḥ sarveṣāṃ samarāgaprasaṅgataḥ // 2.148	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: ma-vipulā)
rūpādivad adoṣaś cet tulyaṃ tatrāpi codanam / ādhipatyaṃ viśiṣṭānāṃ yadi tatra na karmaṇām // 2.149	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
viśeṣe 'pi ca doṣānām aviśeṣād asiddhatā / na vikārād vikāreṇa sarveṣāṃ na ca sarvajāḥ // 2.150	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
kāraṇe vardhamāne ca kāryahānir na yujyate / tāpādiṣv iva rāgāder vikāro 'pi sukhādijaḥ // 2.151	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
vaiṣamyajena duḥkhena rāgasyānudbhavo yadi / vācyaṃ kenodbhavaḥ sāmyān madavṛddhiḥ smaras tataḥ // 2.152	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
rāgī viṣam adoṣo 'pi dṛṣṭaḥ sāmye 'pi nāparaḥ / kṣayād asṛksruto 'py anye naikastrīniyato madaḥ // 2.153	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
te naikasyāṃ na tīvraḥ syād aṅgarūpādy apīti cet / na sarveṣām anekāntān na cāpy aniyato bhavet // 2.154	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
aguṇagrāhiṇo 'pi syād aṅgaṃ so 'pi guṇagrahaḥ / yadi sarvā guṇagrāhī syād dhetor aviśeṣataḥ // 2.155	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
yad avastho mato rāgī na dveṣī syāc ca tādṛśaḥ / tayor asamarūpatvān niyamaś cātra nekṣyate // 2.156	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
sajātivāsanābhedapratibaddhapravṛttayaḥ / yasya rāgādayas tasya naite doṣāḥ prasaṅginaḥ // 2.157	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
etena bhūtadharmatvaṃ niṣiddhaṃ niśrayasya ca / niṣedhān na pṛthivyādiniśritā dhavalādayaḥ // 2.158	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tadupādāya śabdaś ca hetvarthaḥ svāśrayeṇa ca / avinirbhāgavartitvād āśrayāyuktam anyathā // 2.159	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
madādiśakter iva ced vinirbhāgo na vastunaḥ / śaktir arthāntaraṃ vastu naśyen nāśritam āśraye // 2.160	anuṣṭubh (1,2: bha-vipulā, 3,4: pathyā)
tiṣṭhaty avikale yāti tattulyaṃ cen na bhedataḥ / bhūtacetanayor bhinnapratibhāsāvabodhataḥ // 2.161	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
āvikāraṃ ca kāyasya tulyarūpaṃ bhaven manaḥ / rūpādivad vikalpasya kaivārthaparatantratā // 2.162	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
anapekṣya yadā kāyaṃ vāsanābodhakāraṇam / jñānaṃ syāt kasyacit kiṃcit kadācit tena kiṃcana // 2.163	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
avijñānasya vijñānānupādānāc ca sidhyati / vijñānaśaktisaṃbandhād iṣṭaś cet sarvavastunaḥ // 2.164	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
etat sāṃkhyapaśoḥ ko 'nyaḥ salajjo vaktum īhate / adṛṣṭapūrvam astīti tṛṇāgre kariṇāṃ śatam // 2.165	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
yad rūpaṃ dṛśyatāṃ yātaṃ tad rūpaṃ prāṅ na dṛśyate / śatadhā viprakīrṇe 'pi hetau tad vidyate katham // 2.166	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
rāgādyaniyamo 'pūrvaprādur bhāve prasajyate / bhūtātmatānatikrānteḥ sarvo rāgādimān yadi // 2.167	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
sarvaḥ samānarāgaḥ syād bhūtātiśayato na cet / bhūtānāṃ prāṇitābhede 'py ayaṃ bhedo yad āśrayaḥ // 2.168	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tan nirhrāsātiśayavat tad bhāvāt tāni hāpayet / na ced bhede 'pi rāgādihetutulyātmatākṣayaḥ // 2.169	anuṣṭubh (1,2: na-vipulā, 3,4: pathyā)
sarvatra rāgaḥ sadṛśaḥ syād dhetoḥ sadṛśātmanaḥ / na hi gopratyayasyāsti samānārthabhuvaḥ kvacit // 2.170	anuṣṭubh (1,2: bha-vipulā, 3,4: pathyā)
tāratamyaṃ pṛthivyādau prāṇitāder ihāpi vā / auṣṇyasya tāratamye 'pi nānuṣṇo 'gniḥ kadācana // 2.171	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tathehāpīti cen nāgner auṣṇyād bhedaniṣedhataḥ / tāratamyānubhavino yasyānyasya sato guṇāḥ // 2.172	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: na-vipulā)
te kvacit pratihanyante tadbhede dhavalādivat / rūpādivan na niyamas teṣāṃ bhūtāvibhāgataḥ // 2.173	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: na-vipulā)
tattulyaṃ cen na rāgādeḥ sahotpattiprasaṅgataḥ / vikalpyaviṣayatvāc ca viṣayā na niyāmakāḥ // 2.174	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
sabhāgahetuvirahād rāgāder niyamo na vā / sarvadā sarvabuddhīnāṃ janma vā hetusaṃnidheḥ // 2.175	anuṣṭubh (1,2: na-vipulā, 3,4: pathyā)
kadācid upalambhāt tad adhruvaṃ doṣaniśrayāt / duḥkhaṃ hetuvaśatvāc ca na cātmā nāpy adhiṣṭhitam // 2.176	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
nākāraṇam adhiṣṭhātā nityaṃ vā janakaṃ katham / tasmād anekam ekasmād bhinnakālaṃ na jāyate // 2.177	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
kāryānutpādato 'nyeṣu saṃgateṣv api hetuṣu / hetvantarānumānaṃ syān naitan nityeṣu vidyate // 2.178	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
kādācitkatayā siddhā duḥkhasyāsya sahetutā / nityaṃ sattvam asattvaṃ vāhetor anyānapekṣaṇāt // 2.179	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
taikṣṇyādīnāṃ yathā nāsti kāraṇaṃ kaṇḍakādiṣu / tathākāraṇam etat syād iti kecit pracakṣate // 2.180	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
saty eva yasmin yaj janma vikāre vāpi vikriyā / tat tasya kāraṇaṃ prāhus tat teṣām api vidyate // 2.181	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: pathyā)
sparśasya rūpahetutvād darśane 'sti nimittatā / nityānāṃ pratiṣedhena neśvarādeś ca saṃbhavaḥ // 2.182	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
asāmarthyād ato hetur bhavavāñchāparigrahaḥ / yasmād deśaviśeṣasya tat prāptyāśākṛto nṛṇām // 2.183	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
sā bhavec chāptyanāptīcchoḥ pravṛttiḥ sukhaduḥkhayoḥ / yato 'pi prāṇinaḥ kāmavibhavecche ca te mate // 2.184	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
sarvatra cātmasnehasya hetutvāt saṃpravartate / asukhe sukhasaṃjñasya tasmāt tṛṣṇā bhavāśrayaḥ // 2.185	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: pathyā)
viraktajanmādṛṣṭer ity ācāryāḥ saṃpracakṣate / adeharāgādṛṣṭeś ca dehād rāgasamudbhavaḥ // 2.186	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: ma-vipulā)
nimittopagamād iṣṭam upādānaṃ tu vāryate / imān tu yuktiman vicchan bādhate svamataṃ svayam // 2.187	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
janmanā sahabhāvaś cet jātānāṃ rāgadarśanāt / sabhāgajāteḥ prāk siddhiḥ kāraṇatve 'pi noditam // 2.188	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: ma-vipulā)
ajñānam uktā tṛṣṇaiva saṃtānapreraṇād bhave / ānantaryān na karmāpi sati tasminn asaṃbhavāt // 2.189	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: pathyā)
tad anātyantikaṃ hetoḥ pratibandhādisaṃbhavāt / saṃsāritvād anirmokṣo neṣṭatvād aprasiddhitaḥ // 2.190	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
yāvad ātmani na premṇo hāniḥ sa paritasyati / tāvad duḥkhitam āropya na ca svastho 'vatiṣṭhate // 2.191	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
mithyādhyāropahānārthaṃ yatno 'saty api moktari / avasthāvītarāgāṇāṃ dayayā karmaṇāpi vā // 2.192	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
ākṣipte 'vinivṛttīṣṭeḥ sahakārikṣayād alam / nākṣeptum aparaṃ karma bhavatṛṣṇāvilaṅghinām // 2.193	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
duḥkhajñāne 'viruddhasya pūrvasaṃskāravāhinī / vastudharmodayotpattir na sā sattvānurodhinī // 2.194	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
ātmāntarasamāropād rāgo dharme 'tadātmake / duḥkhasaṃtānasaṃsparśamātreṇaiva dayodayaḥ // 2.195	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
mohaś ca mūlaṃ doṣāṇāṃ sa ca sattvagraho vinā / tenādyahetau na dveṣo na doṣo 'taḥ kṛpā matā // 2.196	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: ma-vipulā)
nāmuktiḥ pūrvasaṃskārakṣaye 'nyāpratisaṃdhitaḥ / akṣīṇaśaktiḥ saṃskāro yeṣāṃ tiṣṭhanti te 'naghāḥ // 2.197	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: ma-vipulā)
mandatvāt karuṇāyāś ca na yatnaḥ sthāpane mahān / tiṣṭhanty eva parādhīnāḥ yeṣāṃ tu mahatī kṛpā // 2.198	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
satkāyadṛṣṭer vigamād ādya evābhavo bhavet / mārge cet sahajāhāner na hānau vā bhavaḥ kutaḥ // 2.199	anuṣṭubh (1,2: bha-vipulā, 3,4: pathyā)
sukhī bhave 'yaṃ duḥkhī vā mā bhūvam iti tṛṣyataḥ / yaivāham iti dhīḥ saiva sahajaṃ sattvadarśanam // 2.200	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: pathyā)
na hy apaśyann aham iti snihyaty ātmani kaścana / na cātmani vinā premṇā sukhakāmo 'bhidhāvati // 2.201	anuṣṭubh (1,2: na-vipulā, 3,4: pathyā)
duḥkhotpādasya hetutvaṃ bandho nityasya tat kutaḥ / aduḥkhotpādahetutvaṃ mokṣo nityasya tat kutaḥ // 2.202	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
anityatvena yo 'vācyaḥ sa hetur na hi kasyacit / bandhamokṣāv avācye 'pi na vidyete kathaṃ ca na // 2.203	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
nityaṃ tam āhur vidvāṃso yaḥ svabhāvo na naśyati / tyaktvemāṃ hrepaṇīṃ dṛṣṭim ato nityaḥ sa ucyatām // 2.204	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: pathyā)
ukto mārgas tad abhyāsād āśrayaḥ parivartate / sātmye 'pi doṣabhāvaś cen mārgavan nāvibhutvataḥ // 2.205	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
viṣayagrahaṇaṃ dharmo vijñānasya yathāsti saḥ / gṛhyate so 'sya janako vidyamānātmaneti ca // 2.206	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: na-vipulā)
eṣā prakṛtir asyās tan nimittāntarataḥ skhalat / vyāvṛttau pratyayāpekṣam adṛḍhaṃ sarpabuddhivat // 2.207	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
prabhāsvaram idaṃ cittaṃ prakṛtyāgantavo malāḥ / tatprāg apy asamarthānāṃ paścāc chaktiḥ kva tanmaye // 2.208	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
nālaṃ praroḍhum atyantaṃ syandinyām agnivad bhuvi / bādhakotpattisāmarthyagarbhe śakto 'pi vastuni // 2.209	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
nirupadravabhūtārthasvabhāvasya viparyayaiḥ / na bādhā yatnavattve 'pi buddhes tat pakṣapātataḥ // 2.210	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
ātmagrahaikayonitvāt kāryakāraṇabhāvataḥ / rāgapratighayor bādhā bhede 'pi na parasparam // 2.211	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
mohāvirodhān maitryāder nātyantaṃ doṣanigrahaḥ / tanmūlāś ca malāḥ sarve sa ca satkāyadarśanam // 2.212	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: pathyā)
vidyāyāḥ pratipakṣatvāc caittatvenopalabdhitaḥ / mithyopalabdhir ajñānayukteś cānyad ayuktimat // 2.213	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
vyākhyeyo 'tra virodho yas tadvirodhāc ca tanmayaiḥ / virodhaḥ śūnyatādṛṣṭeḥ sarvadoṣaiḥ prasidhyati // 2.214	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
nākṣayaḥ prāṇidharmatvād rūpādivad asiddhitaḥ / saṃbandhe pratipakṣasya tyāgasaṃsarjanād api // 2.215	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
na kāṭhinyavad utpattiḥ punar doṣavirodhinaḥ / sātmatvenānapāyatvād anekāntāc ca bhasmavat // 2.216	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
yaḥ paśyaty ātmānaṃ tatrāham iti śāśvataḥ snehaḥ / snehāt sukheṣu tṛṣyati tṛṣṇā doṣāṃ sthirī kurute // 2.217	na kiṃcid adhyavasitam
guṇadarśī paritṛṣyan mameti tat sādhanāny upādatte / tenātmābhiniveśo yāvat tāvat sa saṃsāre // 2.218	āryā (12, 18, 12, 15)
ātmani sati parasaṃjñā svaparavibhāgāt parigrahadveṣau / anayoḥ saṃpratibaddhāḥ sarve doṣāḥ prajāyante // 2.219	āryā (12, 18, 12, 15)
niyamenātmani snihyaṃs tadīye na virajyate / na cāsty ātmani nirdoṣe snehāpagamakāraṇam // 2.220	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
snehaḥ sadoṣa iti cet tataḥ kiṃ tasya varjanam / adūṣite 'sya viṣaye na śakyaṃ tasya varjanam // 2.221	anuṣṭubh (1,2: na-vipulā, 3,4: na-vipulā)
prahāṇir icchādveṣāder guṇadoṣānubandhinaḥ / tayor adṛṣṭir viṣaye na tu bāhyeṣu yaḥ kramaḥ // 2.222	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: bha-vipulā)
na hi snehaguṇāt snehaḥ kiṃ tv arthaguṇadarśanāt / kāraṇe 'vikale tasmin kāryaṃ kena nivāryate // 2.223	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
kā vā sadoṣatā dṛṣṭā snehe duḥkhasamāśrayaḥ / tathāpi na virāgo 'tra svatvadṛṣṭer yathātmani // 2.224	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
na tair vinā duḥkhahetur ātmā cet te 'pi tādṛśāḥ / nirdoṣaṃ dvayam apy evaṃ vairāgyaṃ na dvayos tataḥ // 2.225	anuṣṭubh (1,2: ra-vipulā, 3,4: pathyā)
duḥkhabhāvanayāsyāc ced ahidaṣṭāṅgahānivat / ātmīyabuddhihānyātra tyāgo na tu viparyaye // 2.226	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
upabhogāśrayatvena gṛhīteṣv indriyādiṣu / svatvadhīḥ kena vāryeta vairāgyaṃ tatra tat kutaḥ // 2.227	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
pratyakṣam eva sarvasya keśādiṣu kalevarāt / cyuteṣu sā ghṛṇā buddhir jāyate 'nyatra saspṛhā // 2.228	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
samavāyādisaṃbandhajanitā tatra hi svadhīḥ / saṃbandhaḥ sa tathaiveti dṛṣṭāv api na hīyate // 2.229	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
samavāyādyabhāve 'pi sarvatrāsty upakāritā / duḥkhopakārān na bhaved aṅgulyām iva cet svadhīḥ // 2.230	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: bha-vipulā)
na hy ekāntena tad duḥkhaṃ bhūyasā saviṣānnavat / viśiṣṭasukhasaṃgāt syāt tadviruddhe virāgitā // 2.231	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
kiṃcit parityajet saukhyaṃ viśiṣṭasukhatṛṣṇayā / nairātmye tu yathālābham ātmasnehāt pravartate // 2.232	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
alābhe mattakāśinyā dṛṣṭā tiryakṣu kāmitā / yasyātmā vallabhaḥ tasya sa nāśaṃ katham icchati // 2.233	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
nivṛttasarvānubhavavyavahāraguṇāśrayam / icchet prema kathaṃ premṇaḥ prakṛtir na hi tādṛśī // 2.234	anuṣṭubh (1,2: bha-vipulā, 3,4: pathyā)
sarvathātmagrahaḥ sneham ātmani draḍhayaty alam / ātmīyasnehabījaṃ tat tadavasthaṃ vyavasthitam // 2.235	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
yatne 'py ātmīyavairāgyaṃ guṇaleśasamāśrayāt / vṛttimān pratibadhnāti tad doṣān saṃvṛṇoti ca // 2.236	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
ātmany api virāgaś cen nedānīṃ yo virajyate / tyajaty asau yathātmānaṃ vyarthāto duḥkhabhāvanā // 2.237	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
duḥkhabhāvanayāpy eṣa duḥkham eva vibhāvayet / pratyakṣaṃ pūrvam api tat tathāpi na virāgavān // 2.238	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: na-vipulā)
yady apy ekatra doṣeṇa tat kṣaṇaṃ calitā matiḥ / viraktau naiva tatrāpi kāmīva vanitāntare // 2.239	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tyājyopādeyabhede hi saktir yaivaikabhāvinī / sā bījaṃ sarvasaktīnāṃ paryāyeṇa samudbhave // 2.240	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
nirdoṣaviṣayaḥ sneho nirdoṣaḥ sādhanāni ca / etāvad eva ca jagat kvedānīṃ sa virajyate // 2.241	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: na-vipulā)
sadoṣatāpi cet tatra tasya tatrātmany api sā samā / tatrāviraktas taddoṣe kvedānīṃ sa virajyate // 2.242	anuṣṭubh (1,2: asamīcīna, 3,4: ma-vipulā)
guṇadarśanasaṃbhūtaṃ snehaṃ bādhitadoṣadṛk / sa cendriyādau na tv evaṃ bālāder api darśanāt // 2.243	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: ma-vipulā)
doṣavaty api sadbhāvāt svabhāvād guṇavaty api / anyatrātmīyatāyāṃ vā vyatītādau vihānitaḥ // 2.244	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tata eva ca nātmīyabuddher api guṇekṣaṇam / kāraṇaṃ hīyate sāpi tasmān nāguṇadarśanāt // 2.245	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
api cāsad guṇāropaḥ snehāt tatra hi dṛśyate / tasmāt tat kāraṇā bādhī vidhis taṃ bādhate katham // 2.246	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
parāparaprārthanāto vināśotpattibuddhitaḥ / indriyādeḥ pṛthag bhūtam ātmānaṃ vetty ayaṃ janaḥ // 2.247	anuṣṭubh (1,2: ra-vipulā, 3,4: pathyā)
tasmān naikatvadṛṣṭyāpi snehaḥ snihyan sa ātmani / upalambhāntaraṅgeṣu prakṛtyaivānurajyate // 2.248	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
pratyutpannā tu yo duḥkhān nirvedo dveṣa īdṛśaḥ / na vairāgyaṃ tadāpy asya sneho 'vasthāntar eṣaṇāt // 2.249	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
dveṣasya duḥkhayonitvāt sa tāvan mātrasaṃsthitiḥ / tasmin nivṛtte prakṛtiṃ svām eva bhajate punaḥ // 2.250	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: bha-vipulā)
audāsīnyaṃ tu sarvatra hānopādānahānitaḥ / vāsīcandanakalpānāṃ vairāgyaṃ nāma kathyate // 2.251	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
saṃskāraduḥkhatāṃ matvā kathitā duḥkhabhāvanā / sā ca naḥ pratyayotpattiḥ sā nairātmyadṛgāśrayaḥ // 2.252	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
yuktis tu śūnyatādṛṣṭes tadarthāḥ śeṣabhāvanāḥ / anityāt prāha tenaiva duḥkhaṃ duḥkhān nirātmatām // 2.253	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
aviraktaś ca tṛṣṇāvān sarvārambhasamāśritaḥ / so 'muktaḥ kleśakarmabhyāṃ saṃsārī nāma tādṛśaḥ // 2.254	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
ātmīyam eva yo necched bhoktāpy asya na vidyate / ātmāpi na tadā tasya kriyābhogau hi lakṣaṇam // 2.255	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tasmād anādisaṃtānatulyajātīyabījikām / utkhātamūlāṃ kuruta sattvadṛṣṭiṃ mumukṣavaḥ // 2.256	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: bha-vipulā)
āgamasya tathā bhāvanibandhanam apaśyatām / muktim āgamamātreṇa vadan na paritoṣakṛt // 2.257	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
nālaṃ bījādisaṃsiddho vidhiḥ puṃsām ajanmane / tailābhyaṅgāgnidāhāder api muktiprasaṅgataḥ // 2.258	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
prāg guror lāghavāt paścān na pāpaharaṇaṃ kṛtam / mā bhūd gauravam evāsya na pāpaṃ gurvamūrtitaḥ // 2.259	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
mithyājñānatadudbhūtatarṣasaṃcetanāvaśāt / hīnasthānagatir janma tena tac chin na jāyate // 2.260	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tayor eva hi sāmarthyaṃ jātau tanmātrabhavataḥ / te cetane svayaṃ karmety akhaṇḍaṃ janmakāraṇam // 2.261	anuṣṭubh (1,2: asamīcīna, 3,4: pathyā)
gatipratītyoḥ kāraṇānyāśrayas tāny adṛṣṭataḥ / adṛṣṭanāśād agatis tat saṃskāro na cetanā // 2.262	anuṣṭubh (1,2: asamīcīna, 3,4: bha-vipulā)
sāmarthyaṃ karaṇotpatter bhāvābhāvānuvṛttitaḥ / dṛṣṭaṃ buddher na cānyasya tāni santi na santi kim // 2.263	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
dhāraṇapreraṇakṣobhanirodhāś cetanāvaśāḥ / na syus teṣām asāmarthye tasya dīkṣādyanantaram // 2.264	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
atha buddhes tadābhāvān na syuḥ saṃdhīyate malaiḥ / buddhes teṣām asāmarthye jīvato 'pi syur akṣamāḥ // 2.265	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
nirhrāsātiśayāt puṣṭau pratipakṣasvapakṣayoḥ / doṣāḥ svabījasaṃtānā dīkṣite 'py anivāritāḥ // 2.266	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
nityasya nirapekṣatvāt kramotpattir virudhyate / kriyāyām akriyāyāṃ ca kriyā ca sadṛśātmanaḥ // 2.267	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
aikyaṃ ca hetuphalayor vyatireke tatas tayoḥ / kartṛbhoktṛtvahāniḥ syāt sāmarthyaṃ ca na sidhyati // 2.268	anuṣṭubh (1,2: na-vipulā, 3,4: pathyā)
anyasmaraṇabhogādiprasaṅgāś ca na bādhakāḥ / asmṛteḥ kasyacit tena hy anubhūteḥ smṛtodbhavaḥ // 2.269	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
sthiraṃ sukhaṃ mamāhaṃ cety ādi satyacatuṣṭaye / abhūtān ṣoḍaśākārān āropya paritṛṣyati // 2.270	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tatraiva tadviruddhātmatattvākārānurodhinī / hanti sānucarāṃ tṛṣṇāṃ samyagdṛṣṭiḥ subhāvitā // 2.271	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
trihetor nodbhavaḥ karmadehayoḥ sthitayor api / ekābhāvād vinā bījaṃ nāṅkurasyeva janmanaḥ // 2.272	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
asaṃbhavād vipakṣasya na hāniḥ karmadehayoḥ / aśakyatvāc ca tṛṣṇāyāṃ sthitāyāṃ punar udbhavāt // 2.273	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
dvayakṣayārthaṃ yatne ca vyarthaḥ karmakṣaye śramaḥ / phalavaicitryadṛṣṭeś ca śaktibhedo 'numīyate // 2.274	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: pathyā)
karmaṇāṃ tāpasaṃkleśān naikarūpāt tataḥ kṣayaḥ / phalaṃ kathaṃcit tajjanyam alpaṃ syān na vijātimat // 2.275	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: ma-vipulā)
athāpi tapasaḥ śaktyā śaktisaṃkarasaṃkṣayaiḥ / kleśāt kutaścid dhīyetāśeṣam akleśaleśataḥ // 2.276	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: ma-vipulā)
yadīṣṭam aparaṃ kleśāt tat tapaḥ kleśa eva cet / tat karmaphalam ity asmān na śakteḥ saṃkarādikam // 2.277	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
utpitsudoṣanirghātādye 'pi doṣavirodhinaḥ / tajje karmaṇi śaktāḥ syuḥ kṛtahāniḥ kathaṃ bhavet // 2.278	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
doṣā na karmaṇo duṣṭaḥ karoti na viparyayāt / mithāvikalpena vinā nābhilāṣaḥ sukhād api // 2.279	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: bha-vipulā)
tāyāt tattvasthirāśeṣaviśeṣajñānasādhanam / bodhārthatvād gamer bāhyaśaikṣāśaikṣādhikas tataḥ // 2.280	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
parārthajñānaghaṭanaṃ tasmāt tac chāsanaṃ dayā / tataḥ parārthatantratvaṃ siddhārthasyāvirāmataḥ // 2.281	anuṣṭubh (1,2: na-vipulā, 3,4: pathyā)
dayayā śreya ācaṣṭe jñānāt satyaṃ sasādhanam / tac cābhiyogavān vaktuṃ yatas tasmāt pramāṇatā // 2.282	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
upadeśatathābhāvastutis tad upadeśataḥ / pramāṇatattvasiddhyartham anumāne 'py avāraṇāt // 2.283	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
prayogadarśanād vāsya yat kiṃcid udayātmakam / nirodhadharmakaṃ sarvaṃ tad ity ādāv anekadhā // 2.284	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
anumānāśrayo liṅgam avinābhāvalakṣaṇam / vyāptipradarśanād dhetoḥ sādhyenoktaṃ ca tat sphuṭam  // 2.285	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
mānaṃ dvividhaṃ viṣayadvaividhyāc chaktyaśaktitaḥ / arthakriyāyāṃ keśādir nārtho 'narthādhimokṣataḥ // 3.1	anuṣṭubh (1,2: asamīcīna, 3,4: ma-vipulā)
sadṛśāsadṛśatvāc ca viṣayāviṣayatvataḥ / śabdasyānyanimittānāṃ bhāve dhīsadasattvataḥ // 3.2	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
arthakriyāsamarthaṃ yat tad atra paramārthasat / anyat saṃvṛtisat proktaṃ te svasāmānyalakṣaṇe // 3.3	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
aśaktaṃ sarvam iti ced bījāder aṅkurādiṣu / dṛṣṭā śaktir matā sā cet saṃvṛtyāstu yathā tathā // 3.4	anuṣṭubh (1,2: na-vipulā, 3,4: pathyā)
sāsti sarvatra ced buddher nānvayavyatirekayoḥ / sāmānyalakṣaṇe 'dṛṣṭeś cakṣūrūpādibuddhivat // 3.5	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
etena samayābhogādyantaraṅgānurodhataḥ / ghaṭotkṣepaṇasāmānyasaṃkhyādiṣu dhiyo gatāḥ // 3.6	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
keśādayo na sāmānyam anarthābhiniveśataḥ / jñeyatvena grahād doṣo nābhāveṣu prasajyate // 3.7	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
teṣām api tathābhāve 'pratiṣedhāt sphuṭābhatā / jñānarūpatayārthatvāt keśādīti matiḥ punaḥ // 3.8	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
sāmānyaviṣayā keśapratibhāsam anarthakam / jñānarūpatayārthatve sāmānye cet prasajyate // 3.9	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tatheṣṭatvād adoṣo 'rtharūpatvena samānatā / sarvatra samarūpatvāt tadvyāvṛttisamāśrayāt // 3.10	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tad avastv abhidheyatvāt sāphalyād akṣasaṃhateḥ / nāmādivacane vaktṛśrotṛvācyānubandhini // 3.11	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
asaṃbandhini nāmādāv arthe syād apravartanam / sārūpyād bhrāntito vṛttir arthe cet syān na sarvadā // 3.12	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
deśabhrāntiś ca na jñāne tulyam utpattito dhiyaḥ / tathāvidhāyā anyatra tan nānupagamād dhiyaḥ // 3.13	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: ma-vipulā)
bāhyārthapratibhāsāyā upāye vāpramāṇatā / vijñānavyatiriktasya vyatirekāprasiddhitaḥ // 3.14	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
sarvajñānārthavattvāc cet svapnādāv anyathekṣaṇāt / ayuktaṃ na ca saṃskārān nīlādipratibhāsataḥ // 3.15	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
nīlādy apratighātān na jñānaṃ tad yogyadeśakaiḥ / ajñātasya svayaṃ jñānān nāmādy etena varṇitam // 3.16	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
saiveṣṭārthavatī kena cakṣurādimatir matā / arthasāmarthyadṛṣṭeś ced anyat prāptam anarthakam // 3.17	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
apravṛttir asaṃbandhe 'py arthasaṃbandhavad yadi / atītānāgataṃ vācyaṃ na syād arthena tatkṣayāt // 3.18	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
sāmānyagrahaṇāc chabdād aprasaṅgo mato yadi / tan na kevalasāmānyāgrahaṇād grahaṇe 'pi vā // 3.19	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
atatsamānatāvyaktī tena nityopalambhanam / nityatvāc ca yadi vyaktir vyakteḥ pratyakṣatāṃ prati // 3.20	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
ātmani jñānajanane yac chaktaṃ śaktam eva tat / athāśaktaṃ kadācic ced aśaktaṃ sarvadaiva tat // 3.21	anuṣṭubh (1,2: na-vipulā, 3,4: pathyā)
tasya śaktir aśaktir vā yā svabhāvena saṃsthitā / nityatvād acikitsyasya kas tāṃ kṣapayituṃ kṣamaḥ // 3.22	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tac ca sāmānyavijñānam anurundhan vibhāvyate / nīlādyākāraleśo yaḥ sa tasmin kena nirmitaḥ // 3.23	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
pratyakṣapratyayārthatvān nākṣāṇāṃ vyarthateti cet / saivaikarūpāc chabdāder bhinnābhāsā matiḥ kutaḥ // 3.24	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: ma-vipulā)
na jātir jātimad vyaktirūpaṃ yenāparāśrayam / siddhaṃ pṛthak cet kāryatvaṃ hy apekṣety abhidhīyate // 3.25	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: ma-vipulā)
niṣpatter aparādhīnam api kāryaṃ svahetutaḥ / saṃbadhyate kalpanayā kim akāryaṃ kathaṃcana // 3.26	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: bha-vipulā)
anyatve tad asaṃbaddhaṃ siddhāto niḥsvabhāvatā / jātiprasaṅgo 'bhāvasya nāpekṣābhāvatas tayoḥ // 3.27	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: ma-vipulā)
tasmād arūpā rūpāṇām āśrayeṇopakalpitā / tadviśeṣāvagāhārthair jātiḥ śabdaiḥ prakāśyate // 3.28	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: pathyā)
tasyāṃ rūpāvabhāso yas tattvenārthasya vā grahaḥ / bhrāntiḥ sānādikālīnadarśanābhyāsanirmitā // 3.29	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
arthānāṃ yac ca sāmānyam anyavyāvṛttilakṣaṇam / yanniṣṭhās ta ime śabdā na rūpaṃ tasya kiṃcana // 3.30	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
sāmānyabuddhau sāmānyenārūpāyām apīkṣaṇāt / arthabhrāntir apīṣyeta sāmānyaṃ sāpy abhiplavāt // 3.31	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: pathyā)
artharūpatayā tattvenābhāvāc ca na rūpiṇī / niḥsvabhāvatayāvācyaṃ kutaścid vacanān matam // 3.32	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
yadi vastu na vastūnām avācyatvaṃ kathaṃcana / naiva vācyam upādānabhedād bhedopacārataḥ // 3.33	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
atītānāgate 'py arthe sāmānyavinibandhanāḥ / śrutayo niviśante sad asaddharmaḥ kathaṃ bhavet // 3.34	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
upacārāt tad iṣṭaṃ ced vartamānaghaṭasya kā / pratyāsattir abhāvena yā paṭādau na vidyate // 3.35	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
buddher askhalitā vṛttir mukhyāropitayoḥ sadā / siṃhe māṇavake ceti ghoṣaṇāpy asti laukikī // 3.36	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
yatra rūḍhyāsadartho 'pi janaiḥ śabdo niveśitaḥ / sa mukhyas tatra tatsāmyād gauṇo 'nyatra skhaladgatiḥ // 3.37	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
yathā bhāve 'py abhāvākhyāṃ yathākalpanam eva vā / kuryād aśakte śakte vā pradhānādiśrutiṃ janaḥ // 3.38	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: ma-vipulā)
śabdebhyo yādṛśī buddhir naṣṭe 'naṣṭe 'pi dṛśyate / tādṛśy eva sadarthānāṃ naitac chrotrādicetasām // 3.39	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
sāmānyamātragrahaṇāt sāmānyaṃ cetasor dvayoḥ / tasyāpi kevalasya prāg grahaṇaṃ vinivāritam // 3.40	anuṣṭubh (1,2: bha-vipulā, 3,4: pathyā)
parasparaviśiṣṭānām aviśiṣṭaṃ kathaṃ bhavet / rūpaṃ dvirūpatāyāṃ vā tad vastv ekaṃ kathaṃ bhavet // 3.41	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tābhyāṃ tad anyad eva syād yadi rūpaṃ samaṃ tayoḥ / tayor iti na saṃbandho vyāvṛttis tu na duṣyate // 3.42	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tasmāt samānataivāsmin sāmānye 'vastulakṣaṇam / kāryaṃ cet tad anekaṃ syān naśvaraṃ ca na tan matam // 3.43	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
vastumātrānubandhitvād vināśasya na nityatā / asaṃbandhaś ca jātīnām akāryatvād arūpatā // 3.44	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
yac ca vastubalāj jñānaṃ jāyate tad apekṣate / na saṃketaṃ na sāmānyabuddhiṣv etad vibhāvyate // 3.45	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
yāpy abhedānugā buddhiḥ kācid vastudvayekṣaṇe / saṃketena vinā sārthapratyāsattinibandhanā // 3.46	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
pratyāsattir vinā jātyā yatheṣṭā cakṣurādiṣu / jñānakāryeṣu jātir vā yayānveti vibhāgataḥ // 3.47	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
kathaṃcid api vijñāne tadrūpānavabhāsataḥ / yadi nāmendriyāṇāṃ syād draṣṭā bhāseta tadvapuḥ // 3.48	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
rūpavattvān na jātīnāṃ kevalānām adarśanāt / vyaktigrahe ca tacchabdarūpād anyan na dṛśyate // 3.49	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
jñānamātrārthakaraṇe 'py ayogyam ata eva tat / tad ayogyatayārūpaṃ tad dhy avastuṣu lakṣaṇam // 3.50	anuṣṭubh (1,2: na-vipulā, 3,4: pathyā)
yathoktaviparītaṃ yat tat svalakṣaṇam iṣyate / sāmānyaṃ trividhaṃ tac ca bhāvābhāvobhayāśrayāt // 3.51	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
yadi bhāvāśrayaṃ jñānaṃ bhāve bhāvānubandhataḥ / noktottaratvād dṛṣṭatvād atītādiṣu cānyathā // 3.52	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: ma-vipulā)
bhāvadharmatvahāniś ced bhāvagrahaṇapūrvakam / tajjñānam ity adoṣo 'yaṃ meyaṃ tv ekaṃ svalakṣaṇam // 3.53	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tasmād arthakriyāsiddheḥ sadasattāvicāraṇāt / tasya svapararūpābhyāṃ gater meyadvayaṃ matam // 3.54	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
ayathābhiniveśena dvitīyā bhrāntir iṣyate / gatiś cet pararūpeṇa na ca bhrānteḥ pramāṇatā // 3.55	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
abhiprāyāvisaṃvādād api bhrānteḥ pramāṇatā / gatir apy anyathā dṛṣṭā pakṣaś cāyaṃ kṛtottaraḥ // 3.56	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
maṇipradīpaprabhayor maṇibuddhyābhidhāvataḥ / mithyājñānāviśeṣe 'pi viśeṣo 'rthakriyāṃ prati // 3.57	anuṣṭubh (1,2: bha-vipulā, 3,4: pathyā)
yathā tathāyathārthatve 'py anumānatadābhayoḥ / arthakriyānurodhena pramāṇatvaṃ vyavasthitam // 3.58	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
buddhir yatrārthasāmarthyād anvayavyatirekiṇī / tasya svatantraṃ grahaṇam ato 'nyad vastv atīndriyam // 3.59	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: bha-vipulā)
tasyādṛṣṭātmarūpasya gater anyo 'rtha āśrayaḥ / tadāśrayeṇa saṃbandhī yadi syād gamakas tadā // 3.60	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
gamakānugasāmānyarūpeṇaiva tadā gatiḥ / tasmāt sarvaḥ parokṣo 'rtho viśeṣeṇa na gamyate // 3.61	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
yā ca saṃbandhino dharmād gatir dharmiṇi jāyate / sānumānaṃ parokṣāṇām ekāntenaiva sādhanam // 3.62	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
na pratyakṣaparokṣābhyāṃ meyasyānyasya saṃbhavaḥ / tasmāt prameyadvitvena pramāṇadvitvam iṣyate // 3.63	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: ma-vipulā)
tryekasaṃkhyānirāso vā prameyadvayadarśanāt / ekam evāprameyatvād asataś cen mataṃ ca naḥ // 3.64	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
anekānto 'prameyatve hy abhāvasyāpi niścayāt / tanniścayapramāṇaṃ vā dvitīyaṃ nākṣajā matiḥ // 3.65	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
abhāve 'rthabalāj jāter arthaśaktyanapekṣaṇe / vyavadhānādibhāve 'pi jāyetendriyajā matiḥ // 3.66	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
abhāve vinivṛtteś cet pratyakṣasyaiva niścayaḥ / viruddhaṃ saiva vā liṅgam anvayavyatirekiṇī // 3.67	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
siddhaṃ ca paracaitanyapratipatteḥ pramādvayam / vyāhārādau pravṛtteś ca siddhas tadbhāvaniścayaḥ // 3.68	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
pramāṇam avisaṃvādāt tad kvacid vyabhicārataḥ / nāśvāsa iti cel liṅgaṃ durdṛṣṭer etad īdṛśam // 3.69	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
yataḥ kadācit siddhāsya pratītir vastunaḥ kvacit / tad avaśyaṃ tato jātaṃ tatsvabhāvo 'pi vā bhavet // 3.70	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: pathyā)
svanimittāt svabhāvād vā vinā nārthasya saṃbhavaḥ / yac ca rūpaṃ tayor dṛṣṭaṃ tad evānyatra lakṣaṇam // 3.71	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
svabhāve svanimitte vā dṛśye darśanahetuṣu / anyeṣu satsv adṛśye ca sattā vā tadvataḥ katham // 3.72	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
aprāmāṇye ca sāmānyabuddhes tallopa āgataḥ / pretyabhāvavad akṣaiś cet paryāyeṇa pratīyate // 3.73	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tac ca nendriyaśaktyādāv akṣabuddher asaṃbhavāt / abhāvapratipattau syād buddher janmānimittikam // 3.74	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
svalakṣaṇe ca pratyakṣam avikalpatayā vinā / vikalpena na sāmānyagrahas tasmiṃs tato 'numā // 3.75	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: pathyā)
prameyaniyame varṇānityatā na pratīyate / pramāṇam anyat tadbuddhir vinā liṅgena saṃbhavāt // 3.76	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: ma-vipulā)
viśeṣadṛṣṭe liṅgasya saṃbandhasyāprasiddhitaḥ / tat pramāṇāntaraṃ meyabahutvād bahutāpi vā // 3.77	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: pathyā)
pramāṇānām anekasya vṛtter ekatra vā yathā / viśeṣadṛṣṭer ekatrisaṃkhyāpoho na vā bhavet // 3.78	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: ma-vipulā)
viṣayāniyamād anyaprameyasya ca saṃbhavāt / yojanād varṇasāmānye nāyaṃ doṣaḥ prasajyate // 3.79	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
nāvasturūpaṃ tasyaiva tathāsiddhe prasādhanāt / anyatra nānyasiddhiś cen na tasyaiva prasiddhitaḥ // 3.80	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: pathyā)
yo hi bhāvo yathābhūtaḥ sa tādṛgliṅgacetasaḥ / hetus tajjā tathābhūte tasmād vastuni liṅgidhīḥ // 3.81	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
liṅgaliṅgidhiyor evaṃ pāraṃparyeṇa vastuni / pratibandhāt tadābhāsaśūnyayor apy avañcanam // 3.82	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tadrūpādhyavasāyāc ca tayos tadrūpaśūnyayoḥ / tadrūpāvañcakatve 'pi kṛtā bhrāntivyavasthitiḥ // 3.83	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tasmād vastuni boddhavye vyāpakaṃ vyāpyacetasaḥ / nimittaṃ tat svabhāvo vā kāraṇaṃ tac ca taddhiyaḥ // 3.84	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
pratiṣedhas tu sarvatra sādhyate 'nupalambhataḥ / siddhiṃ pramāṇair vadatām arthād eva viparyayāt // 3.85	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: bha-vipulā)
dṛṣṭā viruddhadharmoktis tasya tatkāraṇasya vā / niṣedhe yāpi tasyaiva sāpramāṇatvasūcanā // 3.86	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
anyathaikasya dharmasya svabhāvoktyā parasya tat / nāstitvaṃ kena gamyeta virodhāc ced asāv api // 3.87	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
siddhaḥ kenāsahasthānād iti cet tat kuto matam / dṛśyasya darśanābhāvād iti cet sāpramāṇatā // 3.88	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tasmāt svaśabdenoktāpi sābhāvasya prasādhikā / yasyāpramāṇaṃ sāvācyo niṣedhas tena sarvathā // 3.89	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: ma-vipulā)
etena tadviruddhārthakāryoktir upavarṇitā / prayogaḥ kevalaṃ bhinnaḥ sarvatrārtho na bhidyate // 3.90	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
viruddhaṃ tac ca sopāyam avidhāyāpidhāya ca / pramāṇoktir niṣedhe yā na sā nyāyānusāriṇī // 3.91	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
uktyādeḥ sarvavitpretyabhāvādipratiṣedhavat / atīndriyāṇām arthānāṃ virodhasyāprasiddhitaḥ // 3.92	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: ma-vipulā)
bādhyabādhakabhāvaḥ kaḥ syātāṃ yady uktisaṃvidau / tādṛśo 'nupalabdheś ced ucyatāṃ saiva sādhanam // 3.93	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
aniścayakaraṃ proktam īdṛkṣānupalambhanam / tan nātyantaparokṣeṣu sadasattāviniścayau // 3.94	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
bhinno 'bhinno 'pi vā dharmaḥ sa viruddhaḥ prayujyate / yathāgnir ahime sādhye sattā vā janmabādhanī // 3.95	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
yathā vastv eva vastūnāṃ sādhane sādhanaṃ matam / tathā vastv eva vastūnāṃ svanivṛttau nivartakam // 3.96	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
etena kalpanānyasto yatra kvacana saṃbhavāt / dharmaḥ pakṣasapakṣānyataratvādir apoditaḥ // 3.97	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tatrāpi vyāpako dharmo nivṛtter gamako mataḥ / vyāpyasya svanivṛttiś cet paricchinnā kathaṃcana // 3.98	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
yadapramāṇatābhāve liṅgaṃ tasyaiva kathyate / tad atyantavimūḍhārtham āgopālam asaṃvṛteḥ // 3.99	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
etāvan niścayaphalam abhāve 'nupalambhanam / tac ca hetau svabhāve vādṛśye dṛśyatayā mate // 3.100	anuṣṭubh (1,2: na-vipulā, 3,4: pathyā)
anumānād anityāder grahaṇe 'yaṃ kramo mataḥ / prāmāṇyam eva nānyatra gṛhītagrahaṇān matam // 3.101	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
nānyāsyānityatā bhāvāt pūrvasiddhaḥ sa caindriyāt / nānekarūpo vācyo 'sau vācyo dharmo vikalpajaḥ // 3.102	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: ma-vipulā)
sāmānyāśrayasaṃsiddhau sāmānyaṃ siddham eva tat / tadasiddhau tathāsyaiva hy anumānaṃ prasiddhaye // 3.103	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
kvacit tad aparijñānaṃ sadṛśāparasaṃbhavāt / bhrānter apaśyato bhedaṃ māyāgolakabhedavat // 3.104	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tathā hy aliṅgam ābālam asaṃśliṣṭottarodayam / paśyan paricchinatty eva dīpādi nāśinaṃ janaḥ // 3.105	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: asamīcīna)
bhāvasvabhāvabhūtāyām api śaktau phale 'dṛśaḥ / anānantaryato moho viniścetur apāṭavāt // 3.106	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tasyaiva vinivṛttyartham anumānopavarṇanam / vyavasyantīkṣaṇād eva sarvākārān mahādhiyaḥ // 3.107	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
vyāvṛtteḥ sarvatas tasmin vyāvṛttivinibandhanāḥ / buddhayo 'rthe pravartante 'bhinne bhinnāśrayā iva // 3.108	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
yathācodanam ākhyāś ca so 'sati bhrāntikāraṇe / pratibhāḥ pratisaṃdhatte svānurūpāḥ svabhāvataḥ // 3.109	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
siddho 'trāpy athavā dhvaṃso liṅgād anupalambhanāt / prāg bhūtvā hy abhavan bhāvo 'nitya ity abhidhīyate // 3.110	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
yasyobhayāntavyavadhisattāsaṃbandhavācinī / anityatāśrutis tena tāv antāv iti kau smṛtau // 3.111	anuṣṭubh (1,2: bha-vipulā, 3,4: pathyā)
prāk paścād apy abhāvaś cet sa evānityatā na kim / ṣaṣṭhyādyayogād iti ced antayoḥ sa kathaṃ bhavet // 3.112	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: bha-vipulā)
sattāsaṃbandhayor dhrauvyād antābhyāṃ na viśeṣaṇam / aviśeṣaṇam eva syād antau cet kāryakāraṇe // 3.113	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
asaṃbandhān na bhāvasya prāgabhāvaṃ sa vāñchati / tadupādhisamākhyāne te 'py asya ca na sidhyataḥ // 3.114	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
sattāsvakāraṇāśleṣakaraṇāt kāraṇaṃ kila / sā sattā sa ca saṃbandho nityau kāryam atheha kim // 3.115	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
yasyābhāvaḥ kriyetāsau na bhāvaḥ prāgabhāvavān / saṃbandhānabhyupagamān nityaṃ viśvam idaṃ tataḥ // 3.116	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: na-vipulā)
tasmād anarthāskandinyo 'bhinnārthābhimateṣv api / śabdeṣu vācyabhedinyo vyatirekāspadaṃ dhiyaḥ // 3.117	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: pathyā)
viśeṣapratyabhijñānaṃ na pratikṣaṇabhedataḥ / na vā viśeṣaviṣayaṃ dṛṣṭasāmyena tadgrahāt // 3.118	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: na-vipulā)
nidarśanaṃ tad eveti sāmānyāgrahaṇaṃ yadi / nidarśanatvāt siddhasya pramāṇenāsya kiṃ punaḥ // 3.119	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: ma-vipulā)
vismṛtatvād adoṣaś cet tata evānidarśanam / dṛṣṭe tadbhāvasiddhiś cet pramāṇād anyavastuni // 3.120	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tattvārope viparyāsas tatsiddher apramāṇatā / pratyakṣetarayor aikyād ekasiddhir dvayor api // 3.121	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
saṃdhīyamānaṃ cānyena vyavasāyaṃ smṛtiṃ viduḥ / taccihnāpekṣaṇān no cet smṛtir na vyabhicārataḥ // 3.122	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: pathyā)
pratyakṣaṃ kalpanāpoḍhaṃ pratyakṣeṇaiva sidhyati / pratyātmavedyaḥ sarveṣāṃ vikalpo nāmasaṃśrayaḥ // 3.123	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: ma-vipulā)
saṃhṛtya sarvataś cintāṃ stimitenāntarātmanā / sthito 'pi cakṣuṣā rūpam īkṣate sākṣajā matiḥ // 3.124	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
punar vikalpayan kiṃcid āsīn me kalpanedṛśī / iti vetti na pūrvoktāvasthāyām indriyād gatau // 3.125	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
ekatra dṛṣṭo bhedo hi kvacin nānyatra dṛśyate / na tasmād bhinnam asty anyat sāmānyaṃ buddhyabhedataḥ // 3.126	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: pathyā)
tasmād viśeṣaviṣayā sarvaivendriyajā matiḥ / na viśeṣeṣu śabdānāṃ pravṛttāv asti saṃbhavaḥ // 3.127	anuṣṭubh (1,2: na-vipulā, 3,4: pathyā)
ananvayād viśeṣāṇāṃ saṃketasyāpravṛttitaḥ / viṣayo yaś ca śabdānāṃ saṃyojyeta sa eva taiḥ // 3.128	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
asyedam iti saṃbandhe yāv arthau pratibhāsinau / tayor eva hi saṃbandho na tadendriyagocaraḥ // 3.129	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
viśadapratibhāsasya tadārthasyāvibhāvanāt / vijñānābhāsabhedo hi padārthānāṃ viśeṣakaḥ // 3.130	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
cakṣuṣo 'rthāvabhāse 'pi yaṃ paro 'syeti śaṃsati / sa eva yojyate śabdair na khalv indriyagocaraḥ // 3.131	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
avyāpṛtendriyasyānyavāṅmātreṇāvibhāvanāt / na cānuditasaṃbandhaḥ svayaṃ jñānaprasaṅgataḥ // 3.132	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
manasor yugapadvṛtteḥ savikalpāvikalpayoḥ / vimūḍho laghuvṛtter vā tayor aikyaṃ vyavasyati // 3.133	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
vikalpavyavadhānena vicchinnaṃ darśanaṃ bhavet / iti ced bhinnajātīyavikalpe 'nyasya vā katham // 3.134	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
alātadṛṣṭivad bhāvapakṣaś ced balavān mataḥ / anyatrāpi samānaṃ tad varṇayor vā sakṛcchrutiḥ // 3.135	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
sakṛtsaṃgatasarvārtheṣv indriyeṣv iha satsv api / pañcabhir vyavadhāne 'pi bhāty avyavahiteva yā // 3.136	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
sā matir nāma paryantakṣaṇikajñānamiśraṇāt / vicchinnābheti tac citraṃ tasmāt santu sakṛd dhiyaḥ // 3.137	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
pratibhāsāviśeṣaś ca sāntarānantare katham / śuddhe manovikalpe ca na kramagrahaṇaṃ bhavet // 3.138	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
yo 'grahaḥ saṃgate 'py arthe kvacid āsaktacetasaḥ / saktyānyotpattivaiguṇyāc codyaṃ caitad dvayor api // 3.139	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
śīghravṛtter alātāder anvayapratighātinī / cakrabhrāntiṃ dṛśā dhatte na dṛśāṃ ghaṭanena sā // 3.140	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
kecid indriyajatvāder bāladhīvad akalpanām / āhur bālāvikalpe ca hetuṃ saṃketamandatām // 3.141	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
teṣāṃ pratyakṣam eva syād bālānām avikalpanāt / saṃketopāyavigamāt paścād api bhaven na saḥ // 3.142	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: na-vipulā)
mano 'vyutpannasaṃketam asti tena sa cen mataḥ / evam indriyaje 'pi syāc cheṣavac cedam īdṛśam // 3.143	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
yad eva sādhanaṃ bāle tad evātrāpi kathyatām / sāmyād akṣadhiyām uktam anenānubhavādikam // 3.144	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
viśeṣaṇaṃ viśeṣyaṃ ca saṃbandhaṃ laukikīṃ sthitim / gṛhītvā saṃkalayyaitat tathā pratyeti nānyathā // 3.145	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
yathā daṇḍini jātyāder vivekenānirūpaṇāt / tadvatā yojanā nāsti kalpanāpy atra nāsty ataḥ // 3.146	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
yady apy anvayivijñānaṃ śabdavyaktyavabhāsi tat / varṇākṛtyakṣarākāraśūnyaṃ gotvaṃ hi varṇyate // 3.147	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
samānatve 'pi tasyaiva nekṣaṇaṃ netragocaram / pratibhāsadvayābhāvād buddher bhedaś ca durlabhaḥ // 3.148	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
samavāyāgrahād akṣaiḥ saṃbandhādarśanaṃ sthitam / paṭas tantuṣv ihetyādiśabdāś ceme svayaṃ kṛtāḥ // 3.149	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
śṛṅgaṃ gavīti loke syāc chṛṅge gaur ity alaukikam / gavākhyapariśiṣṭāṅgavicchedānupalambhanāt // 3.150	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tais tantubhir iyaṃ śāṭīty uttaraṃ kāryam ucyate / tantusaṃskārasaṃbhūtaṃ naikakālaṃ kathaṃcana // 3.151	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
kāraṇāropataḥ kaścid ekāpoddhārato 'pi vā / tantvākhyāṃ vartayet kārye darśayann āśrayaṃ śruteḥ // 3.152	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
upakāryopakāritvaṃ vicchedādṛṣṭir eva vā / mukhyaṃ yad askhalajjñānam ādisaṃketagocaraḥ // 3.153	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
anumānaṃ ca jātyādau vastuno nāsti bhedini / sarvatra vyapadeśo hi daṇḍyāder api sāṃvṛtāt // 3.154	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
vastuprāsādamālādiśabdāś cānyānapekṣiṇaḥ / geho yady api saṃyogas tanmālā kiṃ nu tad bhavet // 3.155	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
jātiś ced geha eko 'pi mālety ucyeta vṛkṣavat / mālābahutve tacchabdaḥ kathaṃ jāter ajātitaḥ // 3.156	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: ma-vipulā)
mālādau ca mahattvādir iṣṭo yaś caupacārikaḥ / mukhyāviśiṣṭavijñānagrāhyatvān naupacārikaḥ // 3.157	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
ananyahetutā tulyā sā mukhyābhimateṣv api / padārthaśabdaḥ kaṃ hetum anyaṃ ṣaṭsu samīkṣate // 3.158	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: ma-vipulā)
yo yathā rūḍhitaḥ siddhas tatsāmyād yas tathocyate / mukhyo gauṇaś ca bhāveṣv apy abhāvasyopacārataḥ // 3.159	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
saṃketānvayinī rūḍhir vaktur icchānvayī ca saḥ / kriyate vyavahārārthaṃ chandaḥśabdāṃśanāmavat // 3.160	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
vastudharmatayaivārthās tādṛgvijñānakāraṇam / bhede 'pi yatra tajjñānaṃ tāṃs tathā pratipadyate // 3.161	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
jñānāny api tathā bhede 'bhedapratyavamarśane / ity atatkāryaviśleṣasyānvayo naikavastunaḥ // 3.162	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
vastūnāṃ vidyate tasmāt tanniṣṭhā vastuni śrutiḥ / bāhyaśaktivyavacchedaniṣṭhābhāve 'pi tacchrutiḥ // 3.163	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
vikalpapratibimbeṣu tanniṣṭheṣu nibadhyate / tato 'nyāpohaniṣṭhatvād uktānyāpohakṛc chrutiḥ // 3.164	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
vyatirekīva yaj jñāne bhāty arthapratibimbakam / śabdāt tad api nārthātmā bhrāntiḥ sā vāsanodbhavā // 3.165	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tasyābhidhāne śrutibhir arthe ko 'ṃśo 'vagamyate / tasyāgatau ca saṃketakriyā vyarthā tadarthikā // 3.166	anuṣṭubh (1,2: bha-vipulā, 3,4: pathyā)
śabdo 'rthāṃśaṃ kam āheti tatrānyāpoha ucyate / ākāraḥ sa ca nārthe 'sti taṃ vadann arthabhāk katham // 3.167	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
śabdasyānvayinaḥ kāryam arthenānvayinā sa ca / ananvayī dhiyo 'bhedād darśanābhyāsanirmitaḥ // 3.168	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tadrūpāropagatyānyavyāvṛttādhigateḥ punaḥ / śabdārtho 'rthaḥ sa eveti vacane na virudhyate // 3.169	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
mithyāvabhāsino vaite pratyayāḥ śabdanirmitāḥ / anuyāntīmam arthāṃśam iti cāpohakṛc chrutiḥ // 3.170	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tasmāt saṃketakāle 'pi nirdiṣṭārthena saṃyutaḥ / svapratītiphalenānyāpohaḥ saṃbadhyate śrutau // 3.171	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
anyatrādṛṣṭyapekṣatvāt kvacit taddṛṣṭyapekṣaṇāt / śrutau saṃbadhyate 'poho naitad vastuni yujyate // 3.172	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tasmāj jātyāditadyogā nārthe teṣu ca na śrutiḥ / saṃyojyate 'nyavyāvṛttau śabdānām eva yojanāt // 3.173	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: ma-vipulā)
saṃketasmaraṇopāyaṃ dṛṣṭasaṃkalanātmakam / pūrvāparaparāmarśaśūnye tac cākṣuṣe katham // 3.174	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
anyatra gatacitto 'pi cakṣuṣā rūpam īkṣate / tatsaṃketāgrahas tatra spaṣṭas tajjā ca kalpanā // 3.175	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
jāyante kalpanās tatra yatra śabdo niveśitaḥ / tenecchātaḥ pravarteran nekṣeran bāhyam akṣajāḥ // 3.176	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
rūpaṃ rūpam itīkṣeta taddhiyaṃ kim itīkṣate / asti cānubhavas tasyāḥ so 'vikalpaḥ kathaṃ bhavet // 3.177	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tasyaivānubhave dṛṣṭaṃ na vikalpadvayaṃ sakṛt / etena tulyakālānyavijñānānubhavo gataḥ // 3.178	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
smṛtir bhaved atīte ca sāgṛhīte kathaṃ bhavet / syāc cānyadhīparicchedābhinnarūpā svabuddhidhīḥ // 3.179	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
atītam apadṛṣṭāntam aliṅgaṃ cārthavedanam / siddhaṃ tat kena tasmin hi na pratyakṣaṃ na laiṅgikam // 3.180	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tatsvarūpāvabhāsinyā buddhyānantarayā yadi / rūpādir iva gṛhyeta na syāt tatpūrvadhīgrahaḥ // 3.181	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
so 'vikalpaḥ svaviṣayo vijñānānubhavo yathā / aśakyasamayaṃ tadvad anyad apy avikalpakam // 3.182	anuṣṭubh (1,2: na-vipulā, 3,4: pathyā)
sāmānyavācinaḥ śabdās tadekārthā ca kalpanā / abhāve nirvikalpasya viśeṣādhigamaḥ katham // 3.183	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
asti cen nirvikalpaṃ ca kiṃcit tattulyahetukam / sarvaṃ tathaiva hetor hi bhedād bhedaḥ phalātmanām // 3.184	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
anapekṣitabāhyārthā yojanā samayasmṛteḥ / tathānapekṣya samayaṃ vastuśaktyaiva netradhīḥ // 3.185	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: na-vipulā)
saṃketasmaraṇāpekṣaṃ rūpaṃ yady akṣacetasi / anapekṣya na cec chaktaṃ syāt smṛtāv eva liṅgavat // 3.186	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tasyās tatsaṃgamotpatter akṣadhīḥ syāt smṛter na vā / tataḥ kālāntare 'pi syāt kvacid vyākṣepasaṃbhavāt // 3.187	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
krameṇobhayahetuś cet prāg eva syād abhedataḥ / anyo 'kṣabuddhihetuś cet smṛtis tatrāpy anarthikā // 3.188	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
yathāsamitasiddhyartham iṣyate samayasmṛtiḥ / bhedaś cāsamito grāhyaḥ smṛtis tatra kim arthikā // 3.189	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
sāmānyamātragrahaṇe bhedāpekṣā na yujyate / tasmāc cakṣuś ca rūpaṃ ca pratītyodeti netradhīḥ // 3.190	anuṣṭubh (1,2: bha-vipulā, 3,4: pathyā)
sākṣāc cet jñānajanane samartho viṣayo 'kṣavat / atha kasmād dvayādhīnajanma tat tena nocyate // 3.191	anuṣṭubh (1,2: na-vipulā, 3,4: pathyā)
samīkṣya gamakatvaṃ hi vyapadeśo niyujyate / tac cākṣavyapadeśe 'sti taddharmaś ca niyojyatām // 3.192	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tato liṅgasvabhāvo 'tra vyapadeśe niyojyatām / nivartate vyāpakasya svabhāvasya nivṛttitaḥ // 3.193	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: ra-vipulā)
saṃcitaḥ samudāyaḥ sa sāmānyaṃ tatra cākṣadhīḥ / sāmānyabuddhiś cāvaśyaṃ vikalpenānubadhyate // 3.194	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: ma-vipulā)
arthāntarābhisaṃbandhāj jāyante ye 'ṇavo 'pare / uktās te saṃcitās te hi nimittaṃ jñānajanmanaḥ // 3.195	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
aṇūnāṃ sa viśeṣaś ca nāntareṇāparān aṇūn / tad ekāniyamāj jñānam uktaṃ sāmānyagocaram // 3.196	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
athaikāyatanatve 'pi nānekaṃ gṛhyate sakṛt / sakṛd grahāvabhāsaḥ kiṃ viyukteṣu tilādiṣu // 3.197	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
pratyuktaṃ lāghavaṃ cātra teṣv eva kramapātiṣu / kiṃ nākramagrahas tulyakālāḥ sarvāś ca buddhayaḥ // 3.198	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
kāścit tāsv akramābhāsāḥ kramavatyo 'parāś ca kim / sarvārthagrahaṇe tasmād akramo 'yaṃ prasajyate // 3.199	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
naikaṃ citrapataṃgādi rūpaṃ vā dṛśyate katham / citraṃ tad ekam iti ced idaṃ citrataraṃ tataḥ // 3.200	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: na-vipulā)
naikaṃ svabhāvaṃ citraṃ hi maṇirūpaṃ yathaiva tat / nīlādipravibhāgaś ca tulyaś citrapaṭādiṣu // 3.201	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: pathyā)
tatrāvayavarūpaṃ cet kevalaṃ dṛśyate tathā / nīlādīni nirasyānyac citraṃ citraṃ yad īkṣase // 3.202	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tulyārthākārakālatvenopalakṣitayor dhiyoḥ / nānārthā kramavaty ekā kim ekārthākramāparā // 3.203	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
vaiśvarūpyād dhiyām eva bhāvānāṃ viśvarūpatā / tac ced anaṅgaṃ keneyaṃ siddhā bhedavyavasthitiḥ // 3.204	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: ma-vipulā)
vijātīnām anārambhān nālekhyādau vicitradhīḥ / arūpatvān na saṃyogaś citro bhakteś ca nāśrayaḥ // 3.205	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
pratyekam avicitratvād gṛhīteṣu krameṇa ca / na citradhīsaṃkalanam anekasyaikayāgrahāt // 3.206	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: bha-vipulā)
nānārthaikā bhavet tasmāt siddhāto 'py avikalpikā / vikalpayann apy ekārthaṃ yato 'nyad api paśyati // 3.207	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: ma-vipulā)
citrāvabhāseṣv artheṣu yady ekatvaṃ na yujyate / saiva tāvat kathaṃ buddhir ekā citrāvabhāsinī // 3.208	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: pathyā)
idaṃ vastubalāyātaṃ yad vadanti vipaścitaḥ / yathā yathārthāś cintyante viśīryante tathā tathā // 3.209	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: ma-vipulā)
kiṃ syāt sā citrataikasyāṃ na syāt tasyāṃ matāv api / yadīdaṃ svayam arthānāṃ rocate tatra ke vayaṃ // 3.210	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tasmān nārtheṣu na jñāne sthūlābhāsas tadātmanaḥ / ekatra pratiṣiddhatvād bahuṣv api na saṃbhavaḥ // 3.211	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
paricchedo 'ntar anyo 'yaṃ bhāgo bahir iva sthitaḥ / jñānasyābhedino bhedapratibhāso hy upaplavaḥ // 3.212	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tatraikasyāpy abhāvena dvayam apy avahīyate / tasmāt tad eva tasyāpi tattvaṃ yā dvayaśūnyatā // 3.213	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tadbhedāśrayiṇī ceyaṃ bhāvānāṃ bhedasaṃsthitiḥ / tadupaplavabhāve ca teṣāṃ bhedo 'py upaplavaḥ // 3.214	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
na grāhyagrāhakākārabāhyam asti ca lakṣaṇam / ato lakṣaṇaśūnyatvān niḥsvabhāvāḥ prakāśitāḥ // 3.215	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
vyāpāropādhikaṃ sarvaṃ skandhādīnāṃ viśeṣataḥ / lakṣaṇaṃ sa ca tattvaṃ na tenāpy ete vilakṣaṇāḥ // 3.216	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
yathāsvaṃpratyayāpekṣād avidyopaplutātmanām / vijñaptir vitathākārā jāyate timirādivat // 3.217	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
asaṃviditatattvā ca sā sarvāparadarśanaiḥ / asaṃbhavād vinā teṣāṃ grāhyagrāhakaviplavaiḥ // 3.218	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tadupekṣitatattvārthaiḥ kṛtvā gajanimīlanam / kevalaṃ lokabuddhyaiva bāhyacintā pratanyate // 3.219	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
nīlādiś citravijñāne jñānopādhir ananyabhāk / aśakyadarśanas taṃ hi pataty arthe vivecayan // 3.220	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
yad yathā bhāsate jñānaṃ tat tathaivānubhūyate / iti nāmaikabhāvaḥ syāc citrākārasya cetasi // 3.221	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
paṭādirūpasyaikatve tathā syād avivekitā / vivekīni nirasyānyadāviveki ca nekṣyate // 3.222	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: pathyā)
ko vā virodho bahavaḥ saṃjātātiśayāḥ sakṛt / bhaveyuḥ kāraṇaṃ buddher yadi nāmendriyādivat // 3.223	anuṣṭubh (1,2: bha-vipulā, 3,4: pathyā)
hetubhāvād ṛte nānyā grāhyatā nāma kācana / tatra buddhir yadākārā tasyās tad grāhyam ucyate // 3.224	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
kathaṃ vāvayavī grāhyaḥ sakṛt svāvayavaiḥ saha / na hi gopratyayo dṛṣṭaḥ sāsnādīnām adarśane // 3.225	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
guṇapradhānādhigamaḥ sahāpy abhimato yadi / saṃpūrṇāṅgo na gṛhyeta sakṛn nāpi guṇādimān // 3.226	anuṣṭubh (1,2: bha-vipulā, 3,4: pathyā)
vivakṣāparatantratvād viśeṣaṇaviśeṣyayoḥ / yad aṅgabhāvenopāttaṃ tat tenaiva hi gṛhyate // 3.227	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: ma-vipulā)
svato vastvantarābhedād guṇāder bhedakasya ca / agrahād ekabuddhiḥ syāt paśyato 'pi parāparam // 3.228	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
guṇādibhedagrahaṇān nānātvapratipad yadi / astu nāma tathāpy eṣāṃ bhavet saṃbandhisaṃkaraḥ // 3.229	anuṣṭubh (1,2: bha-vipulā, 3,4: pathyā)
śabdādīnām anekatvāt siddho 'nekagrahaḥ sakṛt / saṃniveśagrahāyogād agrahe saṃniveśinām // 3.230	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
sarvato vinivṛttasya vinivṛttir yato yataḥ / tadbhedonnītabhedā sā dharmiṇo 'nekarūpatā // 3.231	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
te kalpitā rūpabhedā nirvikalpasya cetasaḥ / na vicitrasya citrābhāḥ kādācitkasya gocaraḥ // 3.232	anuṣṭubh (1,2: ra-vipulā, 3,4: pathyā)
yady apy asti sitatvādi yādṛg indriyagocaraḥ / na so 'bhidhīyate śabdair jñānayo rūpabhedataḥ // 3.233	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
ekārthatve 'pi buddhīnāṃ nānāśrayatayā sa cet / śrotrādicittānīdānīṃ bhinnārthānīti tat kutaḥ // 3.234	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: ma-vipulā)
jāto nāmāśrayo 'nyonyaś cetasāṃ tasya vastunaḥ / ekasyaiva kuto rūpaṃ bhinnākārāvabhāsi tat // 3.235	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
vṛtter dṛśyāparāmarśenābhidhānavikalpayoḥ / darśanāt pratyabhijñānaṃ gavādīnāṃ nivāritam // 3.236	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
anvayāc cānumānaṃ yad abhidhānavikalpayoḥ / dṛśye gavādau jātyādes tad apy etena dūṣitam // 3.237	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: ma-vipulā)
darśanāny eva bhinnāny apy ekāṃ kurvanti kalpanām / pratyabhijñānasaṃkhyātāṃ svabhāveneti varṇitam // 3.238	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
pūrvānubhūtagrahaṇe mānasasyāpramāṇatā / adṛṣṭagrahaṇe 'ndhāder api syād arthadarśanam // 3.239	anuṣṭubh (1,2: bha-vipulā, 3,4: pathyā)
kṣaṇikatvād atītasya darśane ca na saṃbhavaḥ / vācyam akṣaṇikatve syāl lakṣaṇaṃ saviśeṣaṇam // 3.240	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
niṣpāditakriye kaṃcid viśeṣam asamādadhat / karmaṇy aindriyam anyad vā sādhanaṃ kim itīṣyate // 3.241	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
sakṛdbhāvaś ca sarvāsāṃ dhiyāṃ tadbhāvajanmanām / anyair akāryabhedasya tadapekṣāvirodhataḥ // 3.242	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tasmād indriyavijñānānantarapratyayodbhavam / mano 'nyam eva gṛhṇāti viṣayaṃ nāndhadṛk tataḥ // 3.243	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
svārthānvayārthāpekṣaiva hetur indriyajā matiḥ / tato 'nyagrahaṇe 'py asya niyatagrāhyatā matā // 3.244	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: pathyā)
tadatulyakriyākālaḥ katham svajñānakālikaḥ / sahakāri bhaved artha iti ced akṣacetasaḥ // 3.245	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
asataḥ prāg asāmarthyāt paścād vānupayogataḥ / prāgbhāvaḥ sarvahetūnāṃ nāto 'rthaḥ svadhiyā saha // 3.246	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
bhinnakālaṃ kathaṃ grāhyam iti ced grāhyatāṃ viduḥ / hetutvam eva yuktijñā jñānākārārpaṇakṣamam // 3.247	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
kāryaṃ hy anekahetutve 'py anukurvad udeti yat / tat tenārpitatadrūpaṃ gṛhītam iti cocyate // 3.248	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
aśakyasamayo hy ātmā sukhādīnām ananyabhāk / teṣām ataḥ svasaṃvittir nābhijalpānuṣaṅgiṇī // 3.249	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
avedakāḥ parasyāpi te svarūpaṃ kathaṃ viduḥ / ekārthāśrayiṇā vedyā vijñāneneti kecana // 3.250	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tadatadrūpiṇo bhāvās tadatadrūpahetujāḥ / tat sukhādi kim ajñānaṃ vijñānābhinnahetujam // 3.251	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
sārthe satīndriye yogye yathāsvam api cetasi / dṛṣṭaṃ janma sukhādīnāṃ tattulyaṃ manasām api // 3.252	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
asatsu satsu caiteṣu na janmājanma vā kvacit / dṛṣṭaṃ sukhāder buddher vā tat tato nānyataś ca te // 3.253	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: ma-vipulā)
sukhaduḥkhādibhedaś ca teṣām eva viśeṣataḥ / tasyā eva yathā buddher māndyapāṭavasaṃśayāḥ // 3.254	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
yasyārthasya nipātena te jātā dhīsukhādayaḥ / muktvā taṃ pratipadyeta sukhādīn eva sā katham // 3.255	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
avicchinnā na bhāseta tatsaṃvittiḥ kramagrahe / tallāghavāc cet tattulyam ity asaṃvedanaṃ na kim // 3.256	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: ma-vipulā)
na caikayā dvayajñānaṃ niyamād akṣacetasaḥ / sukhādyabhāve 'py arthāc ca jātes tacchaktyasiddhitaḥ // 3.257	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: ma-vipulā)
pṛthak pṛthak ca sāmarthye dvayor nīlādivat sukham / gṛhyeta kevalaṃ tasya taddhetvartham agṛhṇataḥ // 3.258	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
na hi saṃvedanaṃ yuktam arthenaiva sahagrahe / kiṃ sāmarthyaṃ sukhādīnāṃ neṣṭā dhīr yat tadudbhavā // 3.259	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
vinārthena sukhādīnāṃ vedane cakṣurādibhiḥ / rūpādiḥ stryādibhedo 'kṣṇā na gṛhyeta kadācana // 3.260	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
na hi saty antaraṅge 'rthe śakte dhīr bāhyadarśanī / arthagrahe sukhādīnāṃ tajjānāṃ syād avedanam // 3.261	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
dhiyor yugapadutpattau tattadviṣayasaṃbhavāt / sukhaduḥkhavidau syātāṃ sakṛd arthasya saṃbhave // 3.262	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
saty āntare 'py upādāne jñāne duḥkhādisaṃbhavaḥ / nopādānaṃ viruddhasya tac caikam iti cen matam // 3.263	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tad ajñānasya vijñānaṃ kenopādānakāraṇam / ādhipatyaṃ tu kurvīta tad viruddhe 'pi dṛśyate // 3.264	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
akṣṇor yathaika āloko naktaṃcaratadanyayoḥ / rūpadarśanavaiguṇyāvaiguṇye kurute sakṛt // 3.265	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tasmāt sukhādayo 'rthānāṃ svasaṃkrāntāvabhāsinām / vedakāḥ svātmanaś caiṣām arthebhyo janma kevalam // 3.266	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
arthātmā svātmabhūto hi teṣāṃ tair anubhūyate / tenārthānubhavakhyātir ālambas tu tadābhatā // 3.267	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
kaścid bahiḥsthitān eva sukhādīn apracetanān / grāhyān āha na tasyāpi sakṛd yukto dvayagrahaḥ // 3.268	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
sukhādyabhinnarūpatvān nīlādeś cet sakṛdgrahaḥ / bhinnāvabhāsinor grāhyaṃ cetasos tad abhedi kim // 3.269	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tasyāviśeṣe bāhyasya bhāvanātāratamyataḥ / tāratamyaṃ ca buddhau syān na prītiparitāpayoḥ // 3.270	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: pathyā)
sukhādyātmatayā buddher api yady avirodhitā / sa idānīṃ kathaṃ bāhyaḥ sukhādyātmeti gamyate // 3.271	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
agrāhyagrāhakatvāc ced bhinnajātīyayoḥ pumān / agrāhakaḥ syāt sarvasya tato hīyeta bhoktṛtā // 3.272	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: ma-vipulā)
kāryakāraṇatānena pratyuktākāryakāraṇe / grāhyagrāhakatābhāvād bhāve 'nyatrāpi sā bhavet // 3.273	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tasmāt ta āntarā eva saṃvedyatvāc ca cetanāḥ / saṃvedanaṃ na yadrūpaṃ na hi tat tasya vedanam // 3.274	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
atatsvabhāvo 'nubhavo bauddhāṃs tān samavaiti cet / muktvādhyakṣasmṛtākārāṃ saṃvittiṃ buddhir atra kā // 3.275	anuṣṭubh (1,2: bha-vipulā, 3,4: pathyā)
tāṃs tān arthān upādāya sukhaduḥkhādivedanam / ekam āvirbhavad dṛṣṭaṃ na dṛṣṭaṃ tv anyad antarā // 3.276	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
saṃsargād avibhāgaś ced ayogolakavahnivat / bhedābhedavyavasthaivam ucchinnā sarvavastuṣu // 3.277	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
abhinnavedanasyaikye yan naivaṃ tad vibhedavat / sidhyed asādhanatve 'sya na siddhaṃ bhedasādhanam // 3.278	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
bhinnābhaḥ sitaduḥkhādir abhinno buddhivedane / abhinnābhe vibhinne ced bhedābhedau kim āśrayau // 3.279	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tiraskṛtānāṃ paṭunāpy ekadā bhedadarśanāt / pravāhe vittibhedānāṃ siddhā bhedavyavasthitiḥ // 3.280	anuṣṭubh (1,2: bha-vipulā, 3,4: pathyā)
prāg uktaṃ yogināṃ jñānaṃ teṣāṃ tad bhāvanāmayam / vidhūtakalpanājālaṃ spaṣṭam evāvabhāsate // 3.281	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
kāmaśokabhayonmādacaurasvapnādyupaplutāḥ / abhūtān api paśyanti purato 'vasthitān iva // 3.282	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
na vikalpānubaddhasya spaṣṭārthapratibhāsitā / svapne 'pi smaryate smārtaṃ na ca tat tādṛgarthavat // 3.283	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
aśubhāpṛthivīkṛtsnādy abhūtam api varṇyate / spaṣṭābhaṃ nirvikalpaṃ ca bhāvanābalanirmitam // 3.284	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tasmād bhūtam abhūtaṃ vā yad yad evābhibhāvyate / bhāvanāpariniṣpattau tat sphuṭākalpadhīphalam // 3.285	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tatra pramāṇaṃ saṃvādi yat prāṅnirṇītavastuvat / tad bhāvanājaṃ pratyakṣam iṣṭaṃ śeṣā upaplavāḥ // 3.286	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: ma-vipulā)
śabdārthagrāhi yad yatra taj jñānaṃ tatra kalpanā / svarūpaṃ ca na śabdārthas tatrādhyakṣam ato 'khilam // 3.287	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
trividhaṃ kalpanājñānam āśrayopaplavodbhavam / avikalpakam ekaṃ ca pratyakṣābhaṃ caturvidham // 3.288	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
anakṣajatvasiddhyartham ukte dve bhrāntidarśanāt / siddhānumādivacanaṃ sādhanāyaiva pūrvayoḥ // 3.289	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: na-vipulā)
saṃketasaṃśrayānyārthasamāropavikalpane / pratyakṣāsannavṛttitvāt kadācid bhrāntikāraṇam // 3.290	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
yathaiveyaṃ parokṣārthakalpanā smaraṇādikā / samayāpekṣiṇī nārthaṃ pratyakṣam adhyavasyati // 3.291	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: asamīcīna)
tathānubhūtasmaraṇam antareṇa ghaṭādiṣu / na pratyayo 'nuyaṃs tac ca pratyakṣāt parihīyate // 3.292	anuṣṭubh (1,2: bha-vipulā, 3,4: pathyā)
apavādaś caturtho 'tra tenoktam upaghātajam / kevalaṃ tatra timiram upaghātopalakṣaṇam // 3.293	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: na-vipulā)
mānasaṃ tad apīty eke teṣāṃ grantho virudhyate / nīladvicandrādidhiyāṃ hetur akṣāṇy apīty ayam // 3.294	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: bha-vipulā)
pāraṃparyeṇa hetuś ced indriyajñānagocare / vicāryamāṇe prastāvo mānasasyeha kīdṛśaḥ // 3.295	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: ma-vipulā)
kiṃ vaindriyaṃ yad akṣāṇāṃ bhāvābhāvānurodhi cet / tat tulyaṃ vikriyāvac cet saiveyaṃ kiṃ niṣidhyate // 3.296	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
sarpādibhrāntivac cāsyāḥ syād akṣavikṛtāv api / nivṛttir na nivarteta nivṛtte 'py akṣaviplave // 3.297	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
kadācid anyasaṃtāne tathaivārpyeta vācakaiḥ / dṛṣṭasmṛtim apekṣeta na bhāseta parisphuṭam // 3.298	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
suptasya jāgrato vāpi yaiva dhīḥ sphuṭabhāsinī / sā nirvikalpobhayathāpy anyathaiva vikalpikā // 3.299	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: bha-vipulā)
tasmāt tasyāvikalpe 'pi prāmāṇyaṃ pratiṣidhyate / visaṃvādāt tadarthaṃ ca pratyakṣābhaṃ dvidhoditam // 3.300	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
kriyāsādhanam ity eva sarvaṃ sarvasya karmaṇaḥ / sādhanaṃ na hi tat tasyāḥ sādhanaṃ yā kriyā yataḥ // 3.301	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tatrānubhavamātreṇa jñānasya sadṛśātmanaḥ / bhāvyaṃ tenātmanā yena pratikarma vibhajyate // 3.302	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
anātmabhūto bhedo 'sya vidyamāno 'pi hetuṣu / bhinne karmaṇy abhinnasya na bhedena niyāmakaḥ // 3.303	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: pathyā)
tasmād yato 'syātmabhedād asyādhigatir ity ayam / kriyāyāḥ karmaniyamaḥ siddhā sā tatprasādhanā // 3.304	anuṣṭubh (1,2: ra-vipulā, 3,4: na-vipulā)
arthena ghaṭayaty enāṃ na hi muktvārtharūpatām / anyaḥ svabhedāj jñānasya bhedako 'pi kathaṃcana // 3.305	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: ma-vipulā)
tasmāt prameyādhigateḥ sādhanaṃ meyarūpatā / sādhane 'nyatra tatkarmasaṃbandho na prasidhyati // 3.306	anuṣṭubh (1,2: bha-vipulā, 3,4: pathyā)
sā ca tasyātmabhūtaiva tena nārthāntaraṃ phalam / dadhānaṃ tac ca tām ātmany arthādhigamanātmanā // 3.307	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
savyāpāram ivābhāti vyāpāreṇa svakarmaṇi / tadvaśāt tadvyavasthānād akārakam api svayam // 3.308	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
yathā phalasya hetūnāṃ sadṛśātmatayodbhavāt / heturūpagraho loke 'kriyāvattve 'pi kathyate // 3.309	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
ālocanākṣasaṃbandhaviśeṣaṇadhiyām ataḥ / neṣṭaṃ prāmāṇyam eteṣāṃ vyavadhānāt kriyāṃ prati // 3.310	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
sarveṣām upayoge 'pi kārakāṇāṃ kriyāṃ prati / yad antyaṃ bhedakaṃ tasyās tat sādhakatamaṃ matam // 3.311	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
sarvasāmānyahetutvād akṣāṇām asti nedṛśam / tadbhede 'pi hy atadrūpasyāsyedam iti tat kutaḥ // 3.312	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
etena śeṣaṃ vyākhyātaṃ viśeṣaṇadhiyāṃ punaḥ / atādrūpye na bhedo 'pi tadvad anyadhiyo 'pi vā // 3.313	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: pathyā)
neṣṭo viṣayabhedo 'pi kriyāsādhanayor dvayoḥ / ekārthatve dvayaṃ vyarthaṃ na ca syāt kramabhāvitā // 3.314	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
sādhyasādhanatābhāvaḥ sakṛdbhāve dhiyo 'ṃśayoḥ / tadvyavasthāśrayatvena sādhyasādhanasaṃsthitiḥ // 3.315	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
sarvātmanāpi saṃbaddhaṃ kaiścid evāvagamyate / dharmaiḥ sa niyamo na syāt saṃbandhasyāviśeṣataḥ // 3.316	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tadabhede 'pi bhedo 'yaṃ yasmāt tasya pramāṇatā / saṃskārāc ced atādrūpye na tasyāpy avyavasthiteḥ // 3.317	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
kriyākaraṇayor aikyavirodha iti ced asat / dharmabhedābhyupagamād vastv abhinnam itīṣyate // 3.318	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: na-vipulā)
evaṃprakārā sarvaiva kriyākārakasaṃsthitiḥ / bhāveṣu bhinnābhimateṣv apy āropeṇa vṛttitaḥ // 3.319	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: bha-vipulā)
kārthasaṃvid yad evedaṃ pratyakṣaṃ prativedanam / tadarthavedanaṃ kena tādrūpyād vyabhicāri tat // 3.320	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
atha so 'nubhavaḥ kvāsya tad evedaṃ vicāryate / sarūpayanti tat kena sthūlābhāsaṃ ca te 'ṇavaḥ // 3.321	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tan nārtharūpatā tasya satyāṃ vā vyabhicāriṇī / tatsaṃvedanabhāvasya na samarthā prasādhane // 3.322	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tatsārūpyatadutpattī yadi saṃvedyalakṣaṇam / saṃvedyaṃ syāt samānārthaṃ vijñānaṃ samanantaram // 3.323	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
idaṃ dṛṣṭaṃ śrutaṃ vedam iti yatrāvasāyadhīḥ / sa tasyānubhavaḥ saiva pratyāsattir vicāryate // 3.324	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
dṛśyadarśanayor yena tasya tad darśanaṃ matam / tayoḥ saṃbandham āśritya draṣṭur eṣa viniścayaḥ // 3.325	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
ātmā sa tasyānubhavaḥ sa ca nānyasya kasyacit / pratyakṣaprativedyatvam api tasya tadātmatā // 3.326	anuṣṭubh (1,2: bha-vipulā, 3,4: pathyā)
nānyo 'nubhāvyas tenāsti tasya nānubhavo paraḥ / tasyāpi tulyacodyatvāt svayaṃ saiva prakāśate // 3.327	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: pathyā)
nīlādirūpas tasyāsau svabhāvo 'nubhavaś ca saḥ / nīlādyanubhavaḥ khyātaḥ svarūpānubhavo 'pi san // 3.328	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: pathyā)
prakāśamānas tādātmyāt svarūpasya prakāśakaḥ / yathā prakāśo 'bhimatas tathā dhīr ātmavedinī // 3.329	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: bha-vipulā)
tasyāś cārthāntare vedye durghaṭau vedyavedakau / avedyavedakākārā yathā bhrāntair nirīkṣyate // 3.330	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
vibhaktalakṣaṇagrāhyagrāhakākāraviplavā / tathākṛtavyavastheyaṃ keśādijñānabhedavat // 3.331	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
yadā tadā na saṃcodyagrāhyagrāhakalakṣaṇā / tadānyasaṃvido 'bhāvāt svasaṃvit phalam iṣyate // 3.332	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
yadi bāhyo 'nubhūyeta ko doṣo naiva kaścana / idam eva kim uktaṃ syāt sa bāhyo 'rtho 'nubhūyate // 3.333	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
yadi buddhis tadākārā sāsty ākāraviśeṣiṇī / sā bāhyād anyato veti vicāram idam arhati // 3.334	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
darśanopādhirahitasyāgrahāt tadgrahe grahāt / darśanaṃ nīlanirbhāsaṃ nārtho bāhyo 'sti kevalam // 3.335	anuṣṭubh (1,2: na-vipulā, 3,4: pathyā)
kasyacit kiṃcid evāntarvāsanāyāḥ prabodhakam / tato dhiyāṃ viniyamo na bāhyārthavyapekṣayā // 3.336	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: na-vipulā)
tasmād dvirūpam asty ekaṃ yad evam anubhūyate / smaryate cobhayākārasyāsya saṃvedanaṃ phalam // 3.337	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
yadā niṣpannatadbhāva iṣṭo 'niṣṭo 'pi vā paraḥ / vijñaptihetur viṣayas tasyāś cānubhavas tathā // 3.338	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: bha-vipulā)
yadā saviṣayaṃ jñānaṃ jñānāṃśe 'rthavyavasthiteḥ / tadā ya ātmānubhavaḥ sa evārthaviniścayaḥ // 3.339	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: bha-vipulā)
yadīṣṭākāra ātmā 'syā anyathā vānubhūyate / iṣṭo 'niṣṭo 'pi vā tena bhavaty arthaḥ praveditaḥ // 3.340	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
vidyamāne 'pi bāhye 'rthe yathānubhavam eva saḥ / niścitātmā svarūpeṇa nānekātmatvadoṣataḥ // 3.341	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
abhyupāye 'pi bhedena na syād anubhavo dvayoḥ / adṛṣṭāvaraṇān no cen na nāmārthavaśā gatiḥ // 3.342	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tam anekātmakaṃ bhāvam ekātmatvena darśayet / tad adṛṣṭaṃ kathaṃ nāma bhaved arthasya darśakam // 3.343	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
iṣṭāniṣṭāvabhāsinyaḥ kalpanā nākṣadhīr yadi / ariṣṭādāv asaṃdhānaṃ dṛṣṭaṃ tatrāpi cetasām // 3.344	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tasmāt prameye bāhye 'pi yuktaṃ svānubhavaḥ phalam / yataḥ svabhāvo 'sya yathā tathaivārthaviniścayaḥ // 3.345	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: bha-vipulā)
tadārthābhāsataivāsya pramāṇaṃ na tu sann api / grāhakātmāparārthatvād bāhyeṣv artheṣv apekṣyate // 3.346	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
yasmād yathā niviṣṭo 'sāv arthātmā pratyaye tathā / niścīyate niviṣṭo 'sāv evam ity ātmasaṃvidaḥ // 3.347	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
ity arthasaṃvit saiveṣṭā yato 'rthātmā na dṛśyate / tasyā buddhiniveśyārthaḥ sādhanaṃ tasya sā kriyā // 3.348	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: pathyā)
yathā niviśate so 'rtho yataḥ sā prathate tathā / arthasthites tadātmatvāt svavid apy arthavin matā // 3.349	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tasmād viṣayabhedo 'pi na svasaṃvedanaṃ phalam / uktaṃ svabhāvacintāyāṃ tādātmyād arthasaṃvidaḥ // 3.350	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tathāvabhāsamānasya tādṛśo 'nyādṛśo 'pi vā / jñānasya hetur artho 'pīty arthasyeṣṭā prameyatā // 3.351	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
yathā kathaṃcin tasyārtharūpaṃ muktvāvabhāsinaḥ / arthagrahaḥ kathaṃ satyaṃ na jāne 'ham apīdṛśam // 3.352	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: pathyā)
avibhāgo 'pi buddhyātmā viparyāsitadarśanaiḥ / grāhyagrāhakasaṃvittibhedavān iva lakṣyate // 3.353	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
mantrādyupaplutākṣāṇāṃ yathā mṛcchakalādayaḥ / anyathaivāvabhāsante tadrūparahitā api // 3.354	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tathaivādarśanāt teṣām anupaplutacakṣuṣām / dūre yathā vā maruṣu mahān alpo 'pi dṛśyate // 3.355	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: bha-vipulā)
yathānudarśanaṃ ceyaṃ meyamānaphalasthitiḥ / kriyate 'vidyamānāpi grāhyagrāhakasaṃvidām // 3.356	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
anyathaikasya bhāvasya nānārūpāvabhāsinaḥ / satyaṃ kathaṃ syur ākārās tadekatvasya hānitaḥ // 3.357	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
anyasyānyatvahāneś ca nābhedo 'rūpadarśanāt / rūpābhedaṃ hi paśyantī dhīr abhedaṃ vyavasyati // 3.358	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
bhāvā yena nirūpyante tadrūpaṃ nāsti tattvataḥ / yasmād ekam anekaṃ vā rūpaṃ teṣāṃ na vidyate // 3.359	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
sādharmyadarśanāl loke bhrāntir nāmopajāyate / atadātmani tādātmyavyavasāyena neha tat // 3.360	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
adarśanāj jagaty asminn ekasyāpi tadātmanaḥ / astīyam api yā tv antarupaplavasamudbhavā // 3.361	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
doṣodbhavā prakṛtyā sā vitathapratibhāsinī / anapekṣitasādharmyadṛgādis taimirādivat // 3.362	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tatra buddheḥ paricchedo grāhakākārasammataḥ / tādātmyād ātmavit tasya sa tasyāḥ sādhanaṃ tataḥ // 3.363	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tatrātmaviṣaye māne yathā rāgādivedanam / iyaṃ sarvatra saṃyojyā mānameyaphalasthitiḥ // 3.364	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tatrāpy anubhavātmatvāt te yogyāḥ svātmasaṃvidi / iti sā yogyatā mānam ātmā meyaḥ phalaṃ svavit // 3.365	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
grāhakākārasaṃkhyātā paricchedātmatātmani / sā yogyateti ca proktaṃ pramāṇaṃ svātmavedanam // 3.366	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
sarvam eva hi vijñānaṃ viṣayebhyaḥ samudbhavat / tadanyasyāpi hetutve kathaṃcid viṣayākṛti // 3.367	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
yathaivāhārakālāder hetutve 'patyajanmani / pitros tadekasyākāraṃ dhatte nānyasya kasyacit // 3.368	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: ma-vipulā)
taddhetutvena tulye 'pi tadanyair viṣaye matam / viṣayatvaṃ tadaṃśena tadabhāve na tad bhavet // 3.369	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
anarthākāraśaṅkā syād apy arthavati cetasi / atītārthagrahe siddhe dvirūpatvātmavedane // 3.370	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
nīlādyābhāsabheditvān nārtho jātir atadvatī / sā cānityā na jātiḥ syān nityā vā janikā katham // 3.371	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
nāmādikaṃ niṣiddhaṃ prāṅ nāyam arthavatāṃ kramaḥ / icchāmātrānubandhitvād arthaśaktir na sidhyati // 3.372	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
smṛtiś cedṛgvidhaṃ jñānaṃ tasyāś cānubhavād bhavaḥ / sa cārthākārarahitaḥ sedānīṃ tadvatī katham // 3.373	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: na-vipulā)
nārthād bhāvas tadābhāvāt syāt tathānubhave 'pi saḥ / ākāraḥ sa ca nārthasya spaṣṭākāravivekataḥ // 3.374	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
vyatiriktaṃ tadākāraṃ pratīyād aparas tathā / nityam ātmani saṃbandhe pratīyāt kathitaṃ ca na // 3.375	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
ekaikenābhisaṃbandhe pratisaṃdhir na yujyate / ekārthābhiniveśātmā pravaktṛśrotṛcetasoḥ // 3.376	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tadekavyavahāraś cet sādṛśyād atadābhayoḥ / bhinnātmārthaḥ kathaṃ grāhyas tadā syād dhīr anarthikā // 3.377	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tac cānubhavavijñānam ubhayāṃśāvalambinā / ekākāraviśeṣeṇa tajjñānenānubadhyate // 3.378	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
anyathā hy atadākāraṃ kathaṃ jñāne 'dhirohati / ekākārottaraṃ jñānaṃ tathā hy uttaram uttaram // 3.379	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tasyārtharūpeṇākārāv ātmākāraś ca kaścana / dvitīyasya tṛtīyena jñānena hi vivicyate // 3.380	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: pathyā)
arthakāryatayā jñānasmṛtāv arthasmṛter yadi / bhrāntyā saṃkalanaṃ jyotirmanaskāre 'pi sā bhavet // 3.381	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
sarveṣām api kāryāṇāṃ kāraṇaiḥ syāt tathā grahaḥ / kulālādivivekena na smaryeta ghaṭas tataḥ // 3.382	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
yasmād atiśayāj jñānam arthasaṃsargabhājanam / sārūpyāt tat kim anyat syād dṛṣṭeś ca yamalādiṣu // 3.383	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
ādyānubhayarūpatve hy ekarūpe vyavasthitam / dvitīyaṃ vyatiricyeta na parāmarśacetasā // 3.384	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
arthasaṃkalanāśleṣā dhīr dvitīyāvalambate / nīlādirūpeṇa dhiyaṃ bhāsamānāṃ puras tataḥ // 3.385	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: bha-vipulā)
anyathā hy ādyam evaikaṃ saṃyojyetārthasaṃbhavāt / jñānaṃ nādṛṣṭasaṃbandhaṃ pūrvārthenottarottaram // 3.386	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
sakṛt saṃvedyamānasya niyamena dhiyā saha / viṣayasya tato 'nyatvaṃ kenākāreṇa sidhyati // 3.387	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
bhedaś ca bhrāntivijñānair dṛśyetendāv ivādvaye / saṃvittiniyamo nāsti bhinnayor nīlapītayoḥ // 3.388	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
nārtho 'saṃvedanaḥ kaścid anarthaṃ vāpi vedanam / dṛṣṭaṃ saṃvedyamānaṃ tat tayor nāsti vivekitā // 3.389	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tasmād arthasya durvāraṃ jñānakālāvabhāsinaḥ / jñānād avyatirekitvaṃ hetubhedānumā bhavet // 3.390	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
abhāvād akṣabuddhīnāṃ satsv apy anyeṣu hetuṣu / niyamaṃ yadi na brūyāt pratyayāt samanantarāt // 3.391	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
bījād aṅkurajanmāgner dhūmāt siddhir itīdṛśī / bāhyārthāśrayiṇī yāpi kārakajñāpakasthitiḥ // 3.392	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
sāpi tadrūpanirbhāsās tathāniyatasaṃgamāḥ / buddhir āśritya kalpyeta yadi kiṃ vā virudhyate // 3.393	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
anagnijanyo dhūmaḥ syāt tat kāryāt kāraṇe gatiḥ / na syāt kāraṇatāyāṃ vā kuta ekāntato gatiḥ // 3.394	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: pathyā)
tatrāpi dhūmābhāsā dhīḥ prabodhapaṭuvāsanām / gamayed agninirbhāsāṃ dhiyam eva na pāvakam // 3.395	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: pathyā)
tadyogyavāsanāgarbha eva dhūmāvabhāsinīm / vyanakti cittasaṃtāno dhiyaṃ dhūmo 'gnitas tataḥ // 3.396	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
asty eṣa viduṣāṃ vādo bāhyaṃ tv āśritya varṇyate / dvairūpyaṃ sahasaṃvittiniyamāt tac ca sidhyati // 3.397	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
jñānam indriyabhedena paṭumandāvilādikām / pratibhāsabhidām arthe bibhrad ekatra dṛśyate // 3.398	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
arthasyābhinnarūpatvād ekarūpaṃ bhaven manaḥ / sarvaṃ tadartham arthāc cet tasya nāsti tadābhatā // 3.399	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
arthāśrayeṇodbhavatas tadrūpam anukurvataḥ / tasya kenacid aṃśena parato 'pi bhidā bhavet // 3.400	anuṣṭubh (1,2: bha-vipulā, 3,4: pathyā)
tathā hy āśritya pitaraṃ tadrūpo 'pi sutaḥ pituḥ / bhedaṃ kenacid aṃśena kutaścid avalambate // 3.401	anuṣṭubh (1,2: na-vipulā, 3,4: pathyā)
mayūracandrakākāraṃ nīlalohitabhāsvaram / saṃpaśyanti pradīpāder maṇḍalaṃ mandacakṣuṣaḥ // 3.402	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tasya tadbāhyarūpatve kā prasannekṣaṇe 'kṣamā / bhūtaṃ paśyaṃś ca taddarśī kathaṃ copahatendriyaḥ // 3.403	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
śodhitaṃ timireṇāsya vyaktaṃ cakṣur atīndriyam / paśyato 'nyākṣadṛśye 'rthe tad avyaktaṃ kathaṃ punaḥ // 3.404	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
ālokākṣamanaskārād anyasyaikasya gamyate / śaktir hetus tato nānyo 'hetuś ca viṣayaḥ katham // 3.405	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
sa eva yadi dhīhetuḥ kiṃ pradīpam apekṣate / dīpamātreṇa dhībhāvād ubhayaṃ nāpi kāraṇam // 3.406	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
dūrāsannādibhedena vyaktāvyaktaṃ na yujyate / tat syād ālokabhedāc cet tatpidhānāpidhānayoḥ // 3.407	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tulyā dṛṣṭir adṛṣṭir vā sūkṣmo 'ṃśas tasya kaścana / ālokena na mandena dṛśyate 'to bhidā yadi // 3.408	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
ekatve 'rthasya bāhyasya dṛśyādṛśyabhidā kutaḥ / anekatve 'ṇuśo bhinne dṛśyādṛśyabhidā kutaḥ // 3.409	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
māndyapāṭāvabhedena bhāso buddhibhidā yadi / bhinne 'nyasminn abhinnasya kuto bhedena bhāsanam // 3.410	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
mandaṃ tad api tejaḥ kim āvṛtter iha sā na kim / tanutvāt tejaso 'py etad asty anyatrāpy atānavam // 3.411	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
atyāsanne ca suvyaktaṃ tejas tat syād atisphuṭam / tatrāpy adṛṣṭam āśritya bhaved rūpāntaraṃ yadi // 3.412	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
anyonyāvaraṇaṃ teṣāṃ syāt tejovihatis tataḥ / tatraikam eva dṛśyeta tasyānāvaraṇe sakṛt // 3.413	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
paśyet sphuṭāsphuṭaṃ rūpam eko 'dṛṣṭena vāraṇe / arthānarthau na yena stas tad adṛṣṭaṃ karoti kim // 3.414	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tasmāt saṃvid yathāhetu jāyamānārthasaṃśrayāt / pratibhāsabhidāṃ dhatte śeṣāḥ kumatidurnayāḥ // 3.415	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
jñānaśabdapradīpānāṃ pratyakṣasyetarasya vā / janakatvena pūrveṣāṃ kṣaṇikānāṃ vināśataḥ // 3.416	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
vyaktiḥ kuto 'satāṃ jñānād anyasyānupakāriṇaḥ / vyaktau vyajyeta sarvo 'rthas taddhetor niyamo yadi // 3.417	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
naiṣāpi kalpanā jñāne jñānaṃ tv arthāvabhāsataḥ / taṃ vyanaktīti kathyeta tadabhāve 'pi tatkṛtam // 3.418	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
nākārayati cānyo 'rtho 'nupakārāt sahoditaḥ / vyakto nākārayañ jñānaṃ svākāreṇa kathaṃ bhavet // 3.419	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
vajropalādir apy arthaḥ sthiraḥ so 'nyānapekṣaṇāt / sakṛt sarvasya janayej jñānāni jagataḥ svayam // 3.420	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: na-vipulā)
kramād bhavanti tāny asya sahakāryupakārataḥ / āhuḥ pratikṣaṇaṃ bhedaṃ sa doṣo 'trāpi pūrvavat // 3.421	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
saṃvedanasya tādātmye na vivādo 'sti kasyacit / tasyārtharūpatāsiddhā sāpi sidhyati saṃsmṛteḥ // 3.422	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
bhedenānanubhūte 'sminn avibhakte svagocaraiḥ / evam etan na khalv evam iti sā syān na bhedinī // 3.423	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
na cānubhavamātreṇa kaścid bhedo vivecakaḥ / vivekinī na cāspaṣṭabhede dhīr yamalādivat // 3.424	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
dvairūpyasādhanenāpi prāyaḥ siddhaṃ svavedanam / svarūpabhūtābhāsasya tadā saṃvedanekṣaṇāt // 3.425	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: ma-vipulā)
dhiyā tadrūpayā jñāne niruddhe 'nubhavaḥ kutaḥ / svaṃ ca rūpaṃ na sā vettīty utsanno 'nubhavo 'khilaḥ // 3.426	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
bahir mukhaṃ ca tajjñānaṃ bhāty arthapratibhāsavat / buddheś ca grāhikā buddhir nityam antarmukhātmani // 3.427	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
yo yasya viṣayābhāsas taṃ vetti na tad ity api / prāptaṃ kā saṃvid anyāsti tādrūpyād iti cen matam // 3.428	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
prāptaṃ saṃvedanaṃ sarvasadṛśānāṃ parasparam / buddhiḥ sarūpā tadvic cet nedānīṃ vit sarūpikā // 3.429	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: ma-vipulā)
svayaṃ so 'nubhavas tasyā na sa sārūpyakāraṇaḥ / kriyākarmavyavasthāyās tal loke syān nibandhanam // 3.430	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
svabhāvabhūtatadrūpasaṃvid āropaviplavāt / nīlāder anubhūtākhyā nānubhūteḥ parātmanaḥ // 3.431	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
dhiyo nīlādirūpatve bāhyo 'rthaḥ kiṃpramāṇakaḥ / dhiyo 'nīlādirūpatve sa tasyānubhavaḥ katham // 3.432	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
yadā saṃvedanātmatvaṃ na sārūpyanibandhanam / siddhaṃ tat svata evāsya kim arthenopanīyate // 3.433	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
sarvātmanā hi sārūpye jñānam ajñānatāṃ vrajet / sāmye kenacid aṃśena syāt sarvaṃ sarvavedanam // 3.434	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
yathā nīlādirūpatvān nīlādyanubhavo mataḥ / tathānubhavarūpatvāt tasyāpy anubhavo bhavet // 3.435	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
nānubhūto 'nubhava ity arthavat tadviniścayaḥ / tasmād adoṣa iti cet nārthe 'py asty eṣa sarvadā // 3.436	anuṣṭubh (1,2: na-vipulā, 3,4: na-vipulā)
kasmād vānubhave nāsti sati sattānibandhane / api cedaṃ yad ābhāti dṛśyamāne sitādike // 3.437	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
puṃsaḥ sitādyabhivyaktirūpaṃ saṃvedanaṃ sphuṭam / tat kiṃ sitādyabhivyakteḥ pararūpam athātmanaḥ // 3.438	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
pararūpe 'prakāśāyāṃ vyaktau vyaktaṃ kathaṃ sitam / jñānaṃ vyaktir na sā vyaktety avyaktam akhilaṃ jagat // 3.439	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
vyakter vyaktyantaravyaktāv api doṣaprasaṅgataḥ / dṛṣṭyā vājñātasaṃbandhaṃ viśinaṣṭi tayā katham // 3.440	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
yasmād dvayor ekagatau na dvitīyasya darśanam / dvayoḥ saṃsṛṣṭayor dṛṣṭau syād dṛṣṭam iti niścayaḥ // 3.441	anuṣṭubh (1,2: bha-vipulā, 3,4: pathyā)
sarūpaṃ darśanaṃ yasya dṛśyate 'nyena cetasā / dṛṣṭākhyā tatra cet siddhaṃ sārūpye 'sya svavedanam // 3.442	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
athātmarūpaṃ no vetti pararūpasya vit katham / sārūpyād vedanākhyā ca prāg eva pratipāditā // 3.443	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: pathyā)
dṛṣṭayor eva sārūpyagraho 'rthaṃ ca na dṛṣṭavān / prāk kathaṃ darśanenāsya sārūpyaṃ so 'dhyavasyati // 3.444	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
sārūpyam api necched yaḥ tasya nobhayadarśanam / tadārtho jñānam iti ca jñāte ceti gatā kathā // 3.445	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: na-vipulā)
atha svarūpaṃ sā tarhi svayam eva prakāśate / yat tasyām aprakāśāyām arthaḥ syād aprakāśitaḥ // 3.446	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: pathyā)
etenānātmavitpakṣe sarvārthādarśanena ye / apratyakṣāṃ dhiyaṃ prāhus te 'pi nirvarṇitottarāḥ // 3.447	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
āśrayālambanābhyāsabhedād bhinnapravṛttayaḥ / sukhaduḥkhābhilāṣādibhedā buddhaya eva tāḥ // 3.448	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
pratyakṣās tadviviktaṃ ca nānyat kiṃcid vibhāvyate / yat tajjñānaṃ paro 'py enāṃ bhuñjītānyena vid yadi // 3.449	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tajjā tatpratibhāsā vā yadi dhīr vetti nāparā / ālambamānasyānyasyāpy asty avaśyam idaṃ dvayam // 3.450	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: ma-vipulā)
atha notpadyate tasmān na ca tatpratibhāsinī / sā dhīr nirviṣayā prāptā sāmānyaṃ ca tadagrahe // 3.451	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
na gṛhyata iti proktaṃ na ca tad vastu kiṃcana / tasmād arthāvabhāso 'sau nānyas tasyā dhiyas tataḥ // 3.452	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
siddhe pratyakṣabhāvātmavidau gṛhṇāti tān punaḥ / nādhyakṣam iti ced eṣa kuto bhedaḥ samarthayoḥ // 3.453	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
adṛṣṭaikārthayogādeḥ saṃvido niyamo yadi / sarvathānyo na gṛhṇīyāt saṃvidbhedo 'py apoditaḥ // 3.454	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
yeṣāṃ ca yogino 'nyasya pratyakṣeṇa sukhādikam / vidanti tulyānubhavās tadvat te 'pi syur āturāḥ // 3.455	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: bha-vipulā)
viṣayendriyasaṃpātābhāvāt teṣāṃ tadudbhavam / nodeti duḥkham iti cen na vai duḥkhasamudbhavaḥ // 3.456	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: na-vipulā)
duḥkhasya vedanaṃ kiṃ tu duḥkhajñānasamudbhavaḥ / na hi duḥkhādy asaṃvedyaṃ pīḍānugrahakāraṇam // 3.457	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
bhāsamānaṃ svarūpeṇa pīḍā duḥkhaṃ svayaṃ yadā / na tadālambanaṃ jñānaṃ na tadaivaṃ prasajyate // 3.458	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
bhinne jñānasya sarvasya tenālambanavedane / arthasārūpyam ālamba ātmā vittiḥ svayaṃ sphuṭaḥ // 3.459	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
api cādhyakṣatābhāve dhiyaḥ syāl liṅgato gatiḥ / tac cākṣam artho dhīḥ pūrvo manaskāro 'pi vā bhavet // 3.460	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: ma-vipulā)
kāryakāraṇasāmagryām asyāṃ saṃbandhi nāparam / sāmarthyādarśanāt tatra nendriyaṃ vyabhicārataḥ // 3.461	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tathārtho dhīmanaskārau jñānaṃ tau ca na sidhyataḥ / nāprasiddhasya liṅgatvaṃ vyaktir arthasya cen matā // 3.462	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
liṅgaṃ saiva nanu jñānaṃ vyakto 'rtho 'nena varṇitaḥ / vyaktāv ananubhūtāyāṃ tadvyaktatvāviniścayāt // 3.463	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
athārthasyaiva kaścit sa viśeṣo vyaktir iṣyate / nānutpādavyayavato viśeṣo 'rthasya kaścana // 3.464	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: na-vipulā)
tadiṣṭau vā pratijñānaṃ kṣaṇabhaṅgaḥ prasajyate / sa ca jñāto 'thavājñāto bhavej jñātasya liṅgatā // 3.465	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
yadi jñāne 'paricchinne jñāto 'sāv iti tat kutaḥ / jñātatvenāparicchinnam api tad gamakaṃ katham // 3.466	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
adṛṣṭadṛṣṭayo 'nyena dṛṣṭā dṛṣṭā na hi kvacit / viśeṣaḥ so 'nyadṛṣṭāv apy astīti syāt svadhīgatiḥ // 3.467	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tasmād anumitir buddheḥ svadharmanirapekṣiṇaḥ / kevalān nārthadharmāt kaḥ svadharmaḥ svadhiyo 'paraḥ // 3.468	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
yaḥ pratyakṣo dhiyo hetuḥ tulyakāraṇajanmanaḥ / tasya bhedaḥ kuto buddher vyabhicāry anyajaś ca saḥ // 3.469	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
rūpādīn pañca viṣayān indriyāṇy upalambhanam / muktvā na kāryam aparaṃ tasyāḥ samupalabhyate // 3.470	anuṣṭubh (1,2: na-vipulā, 3,4: na-vipulā)
tatrātyakṣaṃ dvayaṃ pañcasv artheṣv eko 'pi nekṣyate / rūpadarśanato jāto yo 'nyathā vyastasaṃbhavaḥ // 3.471	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
yad evam apratītaṃ tal liṅgam ity atilaukikam / vidyamāne 'pi liṅge tāṃ tena sārdham apaśyataḥ // 3.472	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
kathaṃ pratītir liṅgaṃ hi nādṛṣṭasya prakāśakam / tata evāsya liṅgāt prāk prasiddher upavarṇane // 3.473	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: pathyā)
dṛṣṭāntāntarasādhyatvaṃ tasyāpīty anavasthitiḥ / ity arthasya dhiyaḥ siddhir nārthāt tasyāḥ kathaṃcana // 3.474	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tadaprasiddhāv arthasya svayam evāprasiddhitaḥ / pratyakṣāṃ ca dhiyaṃ dṛṣṭvā tasyāś ceṣṭābhidhādikam // 3.475	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: pathyā)
paracittānumānaṃ ca na syād ātmany adarśanāt / saṃbandhasya manobuddhāv arthaliṅgāprasiddhitaḥ // 3.476	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
prakāśitā kathaṃ vā syād buddhir buddhyantareṇa vaḥ / aprakāśātmanoḥ sāmyād vyaṅgyavyañjakatā kutaḥ // 3.477	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
viṣayasya kathaṃ vyaktiḥ prakāśe rūpasaṃkramāt / sa ca prakāśas tadrūpaḥ svayam eva prakāśate // 3.478	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: ma-vipulā)
tathābhyupagame buddher buddhau buddhiḥ svavedikā / siddhānyathā tulyadharmā viṣayo 'pi dhiyā saha // 3.479	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: ra-vipulā)
iti prakāśarūpā naḥ svayaṃ dhīḥ saṃprakāśate / anyo 'syāṃ rūpasaṃkrāntyā prakāśaḥ san prakāśate // 3.480	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
sādṛśye 'pi hi dhīr anyā prakāśyā na tayā matā / svayaṃ prakāśanād arthas tadrūpeṇa prakāśate // 3.481	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
yathā pradīpayor dīpaghaṭayoś ca tadāśrayaḥ / vyaṅgyavyañjakabhāvena vyavahāraḥ pratanyate // 3.482	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
viṣayendriyamātreṇa na dṛṣṭam iti niścayaḥ / tasmād yato 'yaṃ tasyāpi vācyam anyasya darśanam // 3.483	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: ma-vipulā)
smṛter apy ātmavit siddhā jñānasyānyena vedane / dīrghādigrahaṇaṃ na syād bahumātrānavasthiteḥ // 3.484	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
avasthitāv akramāyāṃ sakṛdābhāsanān matau / varṇaḥ syād akramo 'dīrghaḥ kramavān akramāṃ katham // 3.485	anuṣṭubh (1,2: ra-vipulā, 3,4: pathyā)
upakuryād asaṃśliṣyan varṇabhāgaḥ parasparam / āntyaṃ pūrvasthitāv ūrdhvaṃ vardhamāno dhvanir bhavet // 3.486	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
akrameṇa grahād ante kramavaddhīś ca no bhavet / dhiyaḥ svayaṃ ca na sthānaṃ tadūrdhvaviṣayāsthiteḥ // 3.487	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
sthāne svayaṃ na naśyet sā paścād apy aviśeṣataḥ / doṣo 'yaṃ sakṛdutpannākramavarṇasthitāv api // 3.488	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
sakṛd yatnodbhavād vyarthaḥ syād yatnaś cottarottaraḥ / vyaktāv apy eṣa varṇānāṃ doṣaḥ samanuṣajyate // 3.489	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
anekayā tadgrahaṇe yāntyā dhīḥ sānubhūyate / na dīrghagrāhikā sā ca tan na syād dīrghadhīsmṛtiḥ // 3.490	anuṣṭubh (1,2: bha-vipulā, 3,4: pathyā)
pṛthak pṛthak ca buddhīnāṃ saṃvittau taddhvaniśruteḥ / avicchinnābhatā na syād ghaṭanaṃ ca nirākṛtam // 3.491	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
vicchinnaṃ śṛṇvato 'py asya yady avicchinnavibhramaḥ / hrasvadvayoccāraṇe 'pi syād avicchinnavibhramaḥ // 3.492	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: ra-vipulā)
vicchinne darśane cākṣād avicchinnādhiropaṇam / nākṣāt sarvākṣabuddhīnāṃ vitathatvaprasaṅgataḥ // 3.493	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
sarvāntyo 'pi hi varṇātmā nimeṣatulitasthitiḥ / sa ca kramād anekāṇusaṃbandhena nitiṣṭhati // 3.494	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
ekāṇvatyayakālaś ca kālo 'lpīyān kṣaṇo mataḥ / buddhiś ca kṣaṇikā tasmāt kramād varṇān prapadyate // 3.495	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
iti varṇeṣu rūpādāv avicchinnāvabhāsinī / vicchinnāpy anyayā buddhiḥ sarvā syād vitathārthikā // 3.496	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
ghaṭanaṃ yac ca bhāvānām anyatrendriyavibhramāt / bhedālakṣaṇavibhrāntaṃ smaraṇaṃ tad vikalpakam // 3.497	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tasya spaṣṭāvabhāsitvaṃ jalpasaṃsargiṇaḥ kutaḥ / nākṣagrāhye 'sti śabdānāṃ yojaneti vivecitam // 3.498	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
vicchinnaṃ paśyato 'py akṣair ghaṭayed yadi kalpanā / arthasya tatsaṃvitteś ca satataṃ bhāsamānayoḥ // 3.499	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: ma-vipulā)
bādhake 'sati sannyāye vicchinna iti tat kutaḥ / buddhīnāṃ śaktiniyamād iti cet sa kuto mataḥ // 3.500	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: na-vipulā)
yugapadbuddhyadṛṣṭeś cet tad evedaṃ vicāryate / tāsāṃ samānajātīye sāmarthyaniyamo bhavet // 3.501	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tathā hi samyak lakṣyante vikalpāḥ kramabhāvinaḥ / etena yaḥ samakṣe 'rthe pratyabhijñānakalpanām // 3.502	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: pathyā)
spaṣṭāvabhāsāṃ pratyakṣāṃ kalpayet so 'pi vāritaḥ / keśagolakadīpādāv api spaṣṭāvabhāsanāt // 3.503	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: pathyā)
pratītabhede 'py adhyakṣā dhīḥ kathaṃ tādṛśī bhavet / tasmān na pratyabhijñānād varṇādyekatvaniścayaḥ // 3.504	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: pathyā)
pūrvānubhūtasmaraṇāt taddharmāropaṇād vinā / sa evāyam iti jñānaṃ nāsti tac cākṣaje kutaḥ // 3.505	anuṣṭubh (1,2: bha-vipulā, 3,4: pathyā)
na cārthajñānasaṃvittyor yugapatsaṃbhavo yataḥ / lakṣyate pratibhāso vā nārthārthajñānayoḥ pṛthak // 3.506	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
na hy arthābhāsi ca jñānam artho bāhyaś ca kevalaḥ / ekākāramatigrāhye bhedābhāvaprasaṅgataḥ // 3.507	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
sūpalakṣeṇa bhedena yau saṃvittau na lakṣitau / arthārthapratyayau paścāt smaryete tau pṛthak katham // 3.508	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
krameṇānubhavotpāde 'py arthārthamanasor ayam / pratibhāsasya nānātvacodyadoṣo duruddharaḥ // 3.509	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tathā hi nīlādyākāra eka ekaṃ ca vedanam / lakṣyate na tu nīlābhe vedane vedanaṃ param // 3.510	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: pathyā)
jñānāntareṇānubhavo bhavet tatrāpi ca smṛtiḥ / dṛṣṭā tadvedanaṃ kena tasyāpy anyena ced imām // 3.511	anuṣṭubh (1,2: bha-vipulā, 3,4: pathyā)
mālāṃ jñānavidāṃ ko 'yaṃ janayaty anubandhinīm / pūrvā dhīḥ saiva cen na syāt saṃcāro viṣayāntare // 3.512	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tāṃ grāhyalakṣaṇaprāptām āsannāṃ janikāṃ dhiyam / agṛhītvottaraṃ jñānaṃ gṛhṇīyād aparaṃ katham // 3.513	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
ātmani jñānajanane svabhāve niyatāṃ ca tām / ko nāmānyo vibadhnīyād bahiraṅgo 'ntaraṅgikām // 3.514	anuṣṭubh (1,2: na-vipulā, 3,4: pathyā)
bāhyaḥ saṃnihito 'py arthas tāṃ vibandhuṃ hi na prabhuḥ / dhiyaṃ nānubhavet kaścid anyathārthasya saṃnidhau // 3.515	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
na cāsaṃnihitārthāsti daśā kācid ato dhiyaḥ / utsannamūlā smṛtir apy utsannety ujjvalaṃ matam // 3.516	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: bha-vipulā)
atītādivikalpānāṃ yeṣāṃ nārthasya saṃnidhiḥ / saṃcārakāraṇābhāvād utsīded arthacintanam // 3.517	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
ātmani jñānajanane śaktisaṃkṣayataḥ śanaiḥ / viṣayāntarasaṃcāro yadi saivārthadhīḥ kutaḥ // 3.518	anuṣṭubh (1,2: na-vipulā, 3,4: pathyā)
śaktikṣaye pūrvadhiyo na hi dhīḥ prāgdhiyā vinā / anyārthāsaktiviguṇe jñāne jñānodayāgateḥ // 3.519	anuṣṭubh (1,2: bha-vipulā, 3,4: na-vipulā)
sakṛd vijātīyajātāv apy ekena paṭīyasā / cittenāhitavaiguṇyād ālayān nānyasaṃbhavaḥ // 3.520	anuṣṭubh (1,2: ra-vipulā, 3,4: pathyā)
nāpekṣetānyathā sāmyaṃ manovṛtter mano'ntaram / manojñānakramotpattir apy apekṣāprasādhanī // 3.521	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
ekatvān manaso 'nyasmin saktasyānyāgater yadi / jñānāntarasyānudayo na kadācit sahodayāt // 3.522	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: bha-vipulā)
samavṛttau ca tulyatvāt sarvadānyāgatir bhavet / janma cātmamanoyogamātrajānāṃ sakṛd bhavet // 3.523	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
ekaiva cet kriyaikasmāt kiṃ dīpo 'nekadarśanaḥ / krameṇāpi na śaktaṃ syāt paścād apy aviśeṣataḥ // 3.524	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
anena dehapuruṣāv uktau saṃskārato yadi / niyamaḥ sa kutaḥ paścād buddheś ced astu sammatam // 3.525	anuṣṭubh (1,2: na-vipulā, 3,4: pathyā)
na grāhyatānyā jananāj jananaṃ grāhyalakṣaṇam / agrāhyaṃ na hi tejo 'sti na ca saukṣmyādy anaṃśake // 3.526	anuṣṭubh (1,2: bha-vipulā, 3,4: pathyā)
grāhyatāśaktihāniḥ syān nānyasya jananātmanaḥ / grāhyatāyā na khalv anyaj jananaṃ grāhyalakṣaṇe // 3.527	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
sākṣān na hy anyathā buddhe rūpādir upakārakaḥ / grāhyatālakṣaṇād anyas tadbhāvaniyamo 'sya kaḥ // 3.528	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
buddher api tad astīti sāpi tattve vyavasthitā / grāhyupādānasaṃvittī cetaso grāhyalakṣaṇam // 3.529	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
rūpādeś cetasaś caivam aviśuddhadhiyaṃ prati / grāhyalakṣaṇacinteyam acintyā yogināṃ gatiḥ // 3.530	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tatra sūkṣmādibhāvena grāhyam agrāhyatāṃ vrajet / rūpādi buddheḥ kiṃ jātaṃ paścād yat prāṅ na vidyate // 3.531	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: ma-vipulā)
sati svadhīgrahe tasmād yaivānantarahetutā / cetaso grāhyatā saiva tato nārthāntare gatiḥ // 3.532	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
nānaikaśaktyabhāve 'pi bhāvo nānaikakāryakṛt / prakṛtyaiveti gaditaṃ nānaikasmān na ced bhavet // 3.533	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: na-vipulā)
na kiṃcid ekam ekasmāt sāmagryāḥ sarvasaṃbhavaḥ / ekaṃ syād api sāmagryor ity uktaṃ tad anekakṛt // 3.534	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
arthaṃ pūrvaṃ ca vijñānaṃ gṛhṇīyād yadi dhīḥ parā / pūrvāparārthabhāsitvāc cintādāv ekacetasi // 3.535	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
abhilāpadvayaṃ nityaṃ syād dṛṣṭakramam akramam / dvirdvir ekaṃ ca bhāseta bhāsanād ātmatadvidoḥ // 3.536	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
viṣayāntarasaṃcāre yady antyaṃ nānubhūyate / parānubhūtavat sarvānanubhūtiḥ prasajyate // 3.537	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
ātmānubhūtaṃ pratyakṣaṃ nānubhūtaṃ parair yadi / ātmānubhūtiḥ sā siddhā kuto yenaivam ucyate // 3.538	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: ma-vipulā)
vyaktihetvaprasiddhiḥ syān na vyakter vyaktam icchataḥ / vyaktyasiddhāv api vyaktaṃ yadi vyaktam idaṃ jagat // 3.539	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
parasya pratipādyatvād adṛṣṭo 'pi svayaṃ paraiḥ / dṛṣṭaḥ sādhanam ity eke tat kṣepāyātmadṛgvacaḥ // 4.1	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
anumāviṣaye neṣṭaṃ parīkṣitaparigrahāt / vācaḥ prāmāṇyam asmin hi nānumānaṃ pravartate // 4.2	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
bādhanāyāgamasyokteḥ sādhanasya paraṃ prati / so 'pramāṇaṃ tadāsiddhaṃ tatsiddham akhilaṃ tataḥ // 4.3	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tadāgamavataḥ siddhaṃ yadi kasya ka āgamaḥ / bādhyamānaḥ pramāṇena sa siddhaḥ katham āgamaḥ // 4.4	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tadviruddhābhyupagamas tenaiva ca kathaṃ bhavet / tadanyopagame tasya tyāgāṅgasyāpramāṇatā // 4.5	anuṣṭubh (1,2: na-vipulā, 3,4: pathyā)
tat kasmāt sādhanaṃ noktaṃ svapratītir yad udbhavā / yuktyā yayāgamo grāhyo grāhikāsyāpi sā na kim // 4.6	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
prākṛtasya sataḥ prāg yaiḥ pratipattyakṣasaṃbhavau / sādhanaiḥ sādhanāny arthaśaktijñāne 'sya tāny alam // 4.7	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
vicchinnānugamā ye ca sāmānyenāpy agocarāḥ / sādhyasādhanacintāsti na teṣv artheṣu kācana // 4.8	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
puṃsām abhiprāyavaśāt tattvātattvavyavasthitau / luptau hetutadābhāsau tasya vastv asamāśrayāt // 4.9	anuṣṭubh (1,2: bha-vipulā, 3,4: pathyā)
sann artho jñānasāpekṣo nāsañ jñānena sādhakaḥ / sato 'pi vastv asaṃśliṣṭāsaṃgatyā sadṛśī gatiḥ // 4.10	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
liṅgaṃ svabhāvaḥ kāryaṃ vā dṛśyādarśanam eva vā / saṃbaddhaṃ vastutaḥ siddhaṃ tad asiddhaṃ kim ātmanaḥ // 4.11	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: pathyā)
pareṇāpy anyato gantum ayuktaṃ parakalpitaiḥ / prasaṅgo dvayasaṃbandhād ekābhāve 'nyahānaye // 4.12	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tadarthagrahaṇaṃ śabdakalpanāropitātmanām / aliṅgatvaprasiddhyartham arthād arthaprasiddhitaḥ // 4.13	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
kalpanāgamayoḥ kartur icchāmātrānurodhataḥ / vastunaś cānyathābhāvāt kalpitā vyabhicāriṇaḥ // 4.14	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
arthād arthagateḥ śaktiḥ pakṣahetvabhidhānayoḥ / nārthe tena tayor nāsti svataḥ sādhanasaṃsthitiḥ // 4.15	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tat pakṣavacanaṃ vaktur abhiprāyanivedane / pramāṇaṃ saṃśayotpatteḥ tataḥ sākṣān na sādhanam // 4.16	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
sādhyasyaivābhidhānena pāraṃparyeṇa nāpy alam / śaktasya sūcakaṃ hetuvaco 'śaktam api svayam // 4.17	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
hetvarthaviṣayatvena tadaśaktoktir īritā / śaktis tasyāpi ced dhetuvacanasya pravartanāt // 4.18	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tatsaṃśayena jijñāsor bhavet prakaraṇāśrayaḥ / vipakṣopagame 'py etat tulyam ity anavasthitiḥ // 4.19	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
antaraṅgaṃ tu sāmarthyaṃ triṣu rūpeṣu saṃsthitam / tatra smṛtisamādhānaṃ tadvacasyeva saṃsthitam // 4.20	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
akhyāpite hi viṣaye hetuvṛtter asaṃbhavāt / viṣayakhyāpanād eva siddhau cet tasya śaktatā // 4.21	anuṣṭubh (1,2: na-vipulā, 3,4: pathyā)
vyāptipūrve vināpy asmāt kṛtakaḥ śabda īdṛśaḥ / sarve 'nityā iti prokte 'py arthāt tan nāśadhīr bhavet // 4.22	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
anuktāv api pakṣasya siddher apratibandhataḥ / triṣv anyatam arūpasyaivānuktir nyūnatoditā // 4.23	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
sādhyoktiṃ vā pratijñāṃ sa vadan doṣair na yujyate / sādhanādhikṛter eva hetvābhāsāprasaṅgataḥ // 4.24	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
aviśeṣoktir apy ekajātīye saṃśayāvahā / anyathā sarvasādhyokteḥ pratijñātvaṃ prasajyate // 4.25	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
siddhokteḥ sādhanatvāc cet parasyāpi na duṣyate / idānīṃ sādhyanirdeśaḥ sādhanāvayavaḥ katham // 4.26	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
sābhāsoktyādyupakṣepaparihāraviḍambanā / asaṃbaddhā tathā hy eṣa na nyāya iti sūcitam // 4.27	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
gamyārthatve 'pi sādhyokter asaṃmohāya lakṣaṇam / tac caturlakṣaṇaṃ rūpanipāteṣu svayaṃ padaiḥ // 4.28	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
asiddhāsādhanārthoktavādyabhyupagamagrahaḥ / anukto 'pīcchayā vyāptaḥ sādhya ātmārthavan mataḥ // 4.29	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
sarvānyeṣṭanivṛttāv apy āśaṅkāsthānavāraṇam / vṛttau svayaṃ śruteḥ prāha kṛtā caiṣā tadarthikā // 4.30	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
viśeṣas tadvyapekṣātaḥ kathito dharmadharmiṇoḥ / anuktāv api vāñchāyā bhavet prakaraṇād gatiḥ // 4.31	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
ananvayo 'pi dṛṣṭānte doṣas tasya yathoditaḥ / ātmā paraś cet so 'siddha iti tatreṣṭaghātakṛt // 4.32	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: ma-vipulā)
sādhanaṃ yad vivāde na nyastaṃ tac cen na sādhyate / kiṃ sādhyam anyathāniṣṭaṃ bhaved vaiphalyam eva vā // 4.33	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
sadvitīyaprayogeṣu niranvayaviruddhate / etena kathite sādhyaṃ sāmānyenātha saṃmatam // 4.34	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tad evārthāntarābhāvād dehānāptau na sidhyate / vācyaṃ śūnyaṃ pralapatāṃ tad etaj jāḍyacintitam // 4.35	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: na-vipulā)
tulyaṃ nāśe 'pi cec chabdaghaṭabhedena kalpane / na siddhena vināśena tadvataḥ sādhanād dhvaneḥ // 4.36	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tathārthāntarabhāve syāt tadvān kumbho 'py anityatā / viśiṣṭā dhvaninānveti no cen nāyogavāraṇāt // 4.37	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
dvividho hi vyavacchedo viyogāparayogayoḥ / vyavacchedād ayoge tu nānyenānanvayāgamaḥ // 4.38	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
sāmānyam eva tat sādhyaṃ na ca siddhaprasādhanam / viśiṣṭaṃ dharmiṇā tac ca na niranvayadoṣavat // 4.39	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
etena dharmidharmābhyāṃ viśiṣṭau dharmadharmiṇau / pratyākhyātau nirākurvan dharmiṇy evam asādhanāt // 4.40	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
samudāyāpavādo hi na dharmiṇi virudhyate / sādhyaṃ yatas tathā neṣṭaṃ sādhyo dharmo 'tra kevalaḥ // 4.41	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
ekasya dharmiṇaḥ śāstre nānādharmasthitāv api / sādhyaḥ syād ātmanaiveṣṭa ity upāttā svayaṃ śrutiḥ // 4.42	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
śāstrābhyupagamād eva sarvādānāt prabādhane / tatraikasyāpi doṣaḥ syād yadi hetupratijñayoḥ // 4.43	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
śabdanāśe prasādhye syād gandhe bhūguṇatākṣateḥ / hetur viruddho 'prakṛter no ced anyatra sā samā // 4.44	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: bha-vipulā)
athātra dharmī prakṛtas tatra śāstrārthabādhanam / atha vādīṣṭatāṃ brūyād dharmidharmādisādhanaiḥ // 4.45	anuṣṭubh (1,2: bha-vipulā, 3,4: pathyā)
kaiścit prakaraṇair icchā bhavet sā gamyate ca taiḥ / balāt taveccheyam iti vyaktam īśvaraceṣṭitam // 4.46	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: bha-vipulā)
vadan na kāryaliṅgāṃ tāṃ vyabhicāreṇa bādhyate / anāntarīyake cārthe bādhite 'nyasya kā kṣatiḥ // 4.47	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
uktaṃ ca nāgamāpekṣam anumānaṃ svagocare / siddhaṃ tena susiddhaṃ tan na tadā śāstram īkṣyate // 4.48	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
vādatyāgas tadā syāc cen na tadānabhyupāyataḥ / upāyo hy abhyupāye 'yam anaṅgaṃ sa tadāpi san // 4.49	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tathā viśuddhe viṣayadvaye śāstraparigraham / cikīrṣoḥ sa hi kālaḥ syāt tadā śāstreṇa bādhanam // 4.50	anuṣṭubh (1,2: bha-vipulā, 3,4: pathyā)
tadvirodhena cintāyās tat siddhārtheṣv ayogataḥ / tṛtīyasthānasaṃkrāntau nyāyaḥ śāstraparigrahaḥ // 4.51	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tatrāpi sādhyadharmasya saṃbaddhasyaiva bādhanam / parihāryaṃ na cānyeṣām anavasthāprasaṅgataḥ // 4.52	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
keneyaṃ sarvacintāsu śāstraṃ grāhyam iti sthitiḥ / kṛtedānīm asiddhāntair grāhyo dhūmena nānalaḥ // 4.53	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
riktasya jantor jātasya guṇadoṣam apaśyataḥ / vilabdhā bata kenāmī siddhāntaviṣam agrahāḥ // 4.54	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: pathyā)
yadi sādhana ekatra sarvaṃ śāstraṃ nidarśane / darśayet sādhanaṃ syād ity eṣā lokottarā sthitiḥ // 4.55	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
asaṃbaddhasya dharmasya kim asiddhau na sidhyati / hetus tatsādhanāyoktaḥ kiṃ duṣṭas tatra sidhyati // 4.56	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
dharmānanupanīyaiva dṛṣṭānte dharmiṇo 'khilān / vāgdhūmāder jano 'nveti caitanyadahanādikam // 4.57	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
svabhāvaṃ kāraṇaṃ vārtho 'vyabhicāreṇa sādhayan / kasyacid vādabādhāyāṃ svabhāvān na nivartate // 4.58	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
prapadyamānaś cānyas taṃ nāntarīyakam īpsitaiḥ / sādhyārthair hetunā tena katham apratipāditaḥ // 4.59	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: pathyā)
ukto 'nukto 'pi ced dhetur virodho vādino 'tra kim / na hi tasyoktidoṣeṇa sa jātaḥ śāstrabādhanaḥ // 4.60	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
bādhakasyābhidhānāc ced doṣo yadi vaden na saḥ / kiṃ na bādheta so 'kurvan na yuktaṃ kena duṣyati // 4.61	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
anyeṣu hetvābhāseṣu sveṣṭasyaivāprasādhanāt / duṣyed vyarthābhidhānena nātra tasya prasādhanāt // 4.62	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: pathyā)
yadi kiṃcit kvacic chāstre na yuktaṃ pratiṣidhyate / bruvāṇo yuktam apy anyad iti rājakulasthitiḥ // 4.63	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
sarvān arthān samīkṛtya vaktuṃ śakyaṃ na sādhanam / sarvatra tenotsanne 'yaṃ sādhyasādhanasaṃsthitiḥ // 4.64	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: ma-vipulā)
viruddhayor ekadharmiṇy ayogād astu bādhanam / viruddhaikāntikenātra tadvad asti virodhitā // 4.65	anuṣṭubh (1,2: ra-vipulā, 3,4: pathyā)
abādhyabādhakatve 'pi tayoḥ śāstrārthaviplavāt / asaṃbandhe 'pi bādhā cet syāt sarvaṃ sarvabādhakam // 4.66	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
saṃbandhas tena tatraiva bādhanād asti ced asat / hetoḥ sarvasya cintyatvāt svasādhye guṇadoṣayoḥ // 4.67	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
nāntarīyakatāsādhye saṃbandhaḥ seha nekṣyate / kevalaṃ śāstrapīḍeha doṣaḥ sānyakṛte samā // 4.68	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
śāstrābhyupagamāt sādhyaḥ śāstradṛṣṭo khilo yadi / pratijñāsiddhadṛṣṭāntahetuvādaḥ prasajyate // 4.69	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
uktayoḥ sādhanatvena no ced īpsitavādataḥ / nyāyaprāptaṃ na sādhyatvaṃ vacanād vinivartate // 4.70	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
anīpsitam asādhyaṃ ced vādinānyo 'py anīpsitaḥ / dharmo 'sādhyas tadāsādhyaṃ bādhamānaṃ virodhi kim // 4.71	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
pakṣalakṣaṇabāhyārthaḥ svayaṃ śabdo 'py anarthakaḥ / śāstreṣv icchāpravṛttyartho yadi śaṅkā kuto 'nviyam // 4.72	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
so 'niṣiddhaḥ pramāṇena gṛhṇan kena nivāryate / niṣiddhaś cet pramāṇena vācā kena pravartyate // 4.73	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
pūrvam apy eṣa siddhāntaṃ svecchayaiva gṛhītavān / kathaṃcid anyaṃ sa punar grahītuṃ labhate na kim // 4.74	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: bha-vipulā)
dṛṣṭer vipratipattīnām atrākārṣīt svayaṃ śrutim / iṣṭākṣatim asādhyatvam anavasthāṃ ca darśayan // 4.75	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
samayāhitabhedasya parihāreṇa dharmiṇaḥ / prasiddhasya gṛhītyarthaṃ jagādānyaḥ svayaṃ śrutim // 4.76	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
vicāraprastuter eva prasiddhaḥ siddha āśrayaḥ / svecchākalpitabhedeṣu padārtheṣv avivādataḥ // 4.77	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
asādhyatām atha prāha siddhādeśena dharmiṇaḥ / svarūpeṇaiva nirdeśya ity anenaiva tad gatam // 4.78	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
siddhasādhanarūpeṇa nirdeśasya hi saṃbhave / sādhyatvenaiva nirdeśya itīdaṃ phalavad bhavet // 4.79	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
anumānasya sāmānyaviṣayatvaṃ ca varṇitam / ihaivaṃ na hy anukte 'pi kiṃcit pakṣe virudhyate // 4.80	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
kuryāc ced dharmiṇaṃ sādhyaṃ tataḥ kiṃ tan na śakyate / kasmād dhetvanvayābhāvān na ca doṣas tayor ayam // 4.81	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
uttarāvayavāpekṣo na doṣaḥ pakṣa iṣyate / tathā hetvādidoṣo 'pi pakṣadoṣaḥ prasajyate // 4.82	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
sarvaiḥ pakṣasya bādhātas tasmāt tanmātraliṅginaḥ / pakṣadoṣā matā nānye pratyakṣādivirodhavat // 4.83	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
hetvādilakṣaṇair bādhyaṃ muktvā pakṣasya lakṣaṇam / ucyate parihārārtham avyāptivyatirekayoḥ // 4.84	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
svayaṃ nipātarūpākhyā vyatirekasya bādhikāḥ / sahānirākṛteneṣṭaśrutir avyāptibādhanī // 4.85	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
sādhyābhyupagamaḥ pakṣalakṣaṇaṃ teṣv apakṣatā / nirākṛte bādhanataḥ śeṣe 'lakṣaṇavṛttitaḥ // 4.86	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: bha-vipulā)
svayam iṣṭābhidhānena gatārthe 'py avadhāraṇe / kṛtyāntenābhisaṃbandhād uktaṃ kālāntaracchide // 4.87	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
ihānaṅgamiṣer niṣṭā tenepsitapade punaḥ / aṅgam eva tathāsiddhahetvādi pratiṣidhyate // 4.88	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
avācakatvāc cāyuktaṃ teneṣṭaṃ svayam ātmanā / anapekṣyākhilaṃ śāstraṃ tad abhīṣṭasya sādhyatā // 4.89	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: pathyā)
tenānabhīṣṭasaṃsṛṣṭasyeṣṭasyāpi hi bādhane / yathā sādhyam abādhātaḥ pakṣahetū na duṣyataḥ // 4.90	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
aniṣiddhaḥ pramāṇābhyāṃ sa copagama iṣyate / saṃdigdhe hetuvacanād vyasto hetor anāśrayaḥ // 4.91	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: na-vipulā)
anumānasya bhedena sā bādhoktā caturvidhā / tatrābhyupāyaḥ kāryāṅgaṃ svabhāvāṅgaṃ jagat sthitiḥ // 4.92	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: ma-vipulā)
ātmāparodhābhimato bhūtaniścayayuktavāk / āptaḥ svavacanaṃ śāstraṃ caivam uktaṃ samatvataḥ // 4.93	anuṣṭubh (1,2: bha-vipulā, 3,4: pathyā)
yathātmano 'pramāṇatve vacanaṃ na pravartate / śāstradṛṣṭe tathā nārthe vicāras tad anāśraye // 4.94	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tat prastāvāśrayatve hi śāstraṃ bādhakam ity amum / vaktum arthaṃ svavācāsya sahoktiḥ sāmyadṛṣṭaye // 4.95	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
udāharaṇam apy atra sadṛśaṃ tena varṇitam / pramāṇānām abhāve hi śāstravācor ayogataḥ // 4.96	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
svavāgvirodhe vispaṣṭam udāharaṇam āgame / diṅmātradarśanaṃ tatra pretyadharmo sukhapradaḥ // 4.97	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: pathyā)
śāstriṇo 'py atadālambe viruddhoktau tu vastuni / na bādhā pratibandhaḥ syāt tulyakakṣyatayā dvayoḥ // 4.98	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
yathā svavāci tac cāsyā tadā svavacanātmakam / tayoḥ pramāṇaṃ yasyāsti tat syād anyasya bādhakam // 4.99	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: ma-vipulā)
pratijñām anumānaṃ vā pratijñāpetayuktikā / tulyakakṣyā yathārthaṃ vā bādheta katham anyathā // 4.100	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
prāmāṇyam āgamānāṃ ca prāg eva vinivāritam / abhyupāyavicāreṣu tasmād doṣo 'yam iṣyate // 4.101	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tasmād viṣayabhedasya darśanāya pṛthak kṛtaḥ / anumānābahirbhūto 'py abhyupāyaḥ prabādhanāt // 4.102	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
anyathātiprasaṅgaḥ syād vyarthatā vā pṛthak kṛteḥ / bhedo vāṅmātravacane pratibandhaḥ svavācy api // 4.103	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: na-vipulā)
tenābhyupagamāc chāstraṃ pramāṇaṃ sarvavastuṣu / bādhakaṃ yadi necchet sa bādhakaṃ kiṃ punar bhavet // 4.104	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
svavāgvirodho 'bhedaḥ syāt svavākśāstravirodhayoḥ / puruṣecchā kṛtā cāsya paripūrṇā pramāṇatā // 4.105	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: pathyā)
tasmāt prasiddheṣv artheṣu śāstratyāge 'pi na kṣatiḥ / parokṣeṣv āgamāniṣṭau na cintaiva pravartate // 4.106	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: pathyā)
virodhodbhāvanaprāyā parīkṣāpy atra tadyathā / adharmamūlaṃ rāgādi snānaṃ cādharmaśodhanam // 4.107	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: ma-vipulā)
śāstraṃ yat siddhayā yuktyā svavācā ca na bādhyate / dṛṣṭe 'dṛṣṭe 'pi tad grāhyam iti cintā pravartate // 4.108	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
artheṣv apratiṣiddhatvāt puruṣecchānurodhinaḥ / iṣṭaśabdābhidheyatvasyāpto 'trākṣatavāg janaḥ // 4.109	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
uktaḥ prasiddhaśabdena dharmas tad vyavahārajaḥ / pratyakṣādim iti mānaśrutyāropeṇa sūcitaḥ // 4.110	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: asamīcīna)
tadāśrayabhuvām icchāvartitvād aniṣedhinām / kṛtānām akṛtānāṃ vā yogyaṃ viśvaṃ svabhāvataḥ // 4.111	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
arthamātrānurodhinyā bhāvinyā bhūtayāpi vā / bādhyate pratirundhānaḥ śabdayogyatayā tayā // 4.112	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tadyogyatābalād eva vastuto ghaṭito dhvaniḥ / sarvo 'syām apratīte 'pi tasmiṃs tatsiddhatā tataḥ // 4.113	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
asādhāraṇatā na syāt bādhāhetor ihānyathā / tan niṣedho 'numānāt syāc chabdārthe 'nakṣavṛttitaḥ // 4.114	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
asādhāraṇatā tatra hetūnāṃ yatra nānvayi / sattvam ity abhyudāhāro hetor evaṃ phalo mataḥ // 4.115	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
saṃketasaṃśrayāḥ śabdāḥ sa cecchāmātrasaṃśrayaḥ / nāsiddhiḥ śabdasiddhānām iti śābdaprasiddhavāk // 4.116	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
anumānaprasādhyeṣu viruddhāvyabhicāriṇaḥ / abhāvaṃ darśayaty evaṃ pratīter anumā tv ataḥ // 4.117	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
athavā bruvato lokasyānumābhāva ucyate / kiṃ tena bhinnaviṣayā pratītir anumānataḥ // 4.118	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: na-vipulā)
tenānumānād vastūnāṃ sadasattānurodhinaḥ / bhinnasyātadvaśād vṛttis tad icchājeti sūcitam // 4.119	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: pathyā)
candratāṃ śaśino 'nicchan kāṃ pratītiṃ sa vāñchati / iti taṃ pratyadṛṣṭāntaṃ tadasādhāraṇaṃ matam // 4.120	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
nodāharaṇam evedam adhikṛtyedam ucyate / lakṣaṇatvāt tathāvṛkṣo dhātrīty uktau ca bādhanāt // 4.121	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
atrāpi loke dṛṣṭatvāt karpūrarajatādiṣu / samayād vartamānasya kāsādhāraṇatābhidhā // 4.122	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: pathyā)
yadi tasya kvacit sidhyet siddhaṃ vastubalena tat / pratītisiddhopagame 'śaśiny apy anivāraṇāt // 4.123	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: bha-vipulā)
tasya vastuni siddhasya śaśiny apy anivāraṇam / tadvastvabhāve śaśini vāraṇe 'pi na duṣyati // 4.124	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: bha-vipulā)
tasmād avastuniyatasaṃketadhvanibhāvinām / yogyāḥ padārthā dharmāṇām icchāyā anirodhanāt // 4.125	anuṣṭubh (1,2: na-vipulā, 3,4: ma-vipulā)
tāṃ yogyatāṃ nirundhānaṃ saṃketāpratiṣedhajā / pratihanti pratītākhyā yogyatā viṣayānumā // 4.126	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
śabdānām arthaniyamaḥ saṃketānuvidhāyinām / nety anenoktam atraiṣāṃ pratiṣedho virudhyate // 4.127	anuṣṭubh (1,2: na-vipulā, 3,4: pathyā)
naimittikyāḥ śruter artham arthaṃ vā pāramārthikam / śabdānāṃ pratirundhāno na bādhyas tena varṇitaḥ // 4.128	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tasmād viṣayabhedasya darśanāya pṛthakkṛtā / anumānābahirbhūtā pratītir api pūrvavat // 4.129	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
siddhayoḥ pṛthagākhyāne darśayaṃś ca prayojanam / ete sahetuke prāha nānumādhyakṣabādhane // 4.130	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tatrāpy adhyakṣabādhāyāṃ nānārūpatayā dhvanau / prasiddhasya śrutau rūpaṃ yad eva pratibhāsate // 4.131	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
advayaṃ śabalābhāsasyādṛṣṭer buddhijanmanaḥ / tadarthārthoktir asyaiva kṣepe 'dhyakṣeṇa bādhanam // 4.132	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tad eva rūpaṃ tatrārthaḥ śeṣaṃ vyāvṛttilakṣaṇam / avasturūpaṃ sāmānyam atas tan nākṣagocaraḥ // 4.133	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: ma-vipulā)
tena sāmānyadharmāṇāṃ apratyakṣatvasiddhitaḥ / pratikṣepe 'py abādheti śrāvaṇoktyā prakāśitam // 4.134	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
sarvathāvācyarūpatvāt siddhyā tasya samāśrayāt / bādhanāt tadbalenoktaḥ śrāvaṇenākṣagocaraḥ // 4.135	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
sarvatra vādino dharmo yaḥ svasādhyatayepsitaḥ / tad dharmavati vādhā syān nānyadharmeṇa dharmiṇi // 4.136	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
anyathāsyoparodhaḥ ko bādhite 'nyatra dharmiṇi / gatārthe lakṣaṇe nāsmin svadharmivacanaṃ punaḥ // 4.137	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
bādhāyāṃ dharmiṇo 'pi syāt bādhety asya prasiddhaye / āśrayasya virodhena tadāśritavirodhanāt // 4.138	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
anyathaivaṃvidho dharmaḥ sādhya ity abhidhānataḥ / tad bādhām eva manyeta svadharmivacanaṃ tataḥ // 4.139	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
nanv etad apy arthasiddhaṃ satyaṃ kecit tu dharmiṇaḥ / kevalasyoparodhe 'pi doṣavat tām upāgatāḥ // 4.140	anuṣṭubh (1,2: ra-vipulā, 3,4: pathyā)
yathā parair anutpādyā pūrvarūpan na khādikam / sakṛc chabdādyahetutvād ity ukte prāha dūṣakaḥ // 4.141	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tadvad vastusvabhāvo 'san dharmī vyomādir ity api / naivam iṣṭasya sādhyasya bādhā kvacana vidyate // 4.142	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
dvayasyāpi hi sādhyatve sādhyadharmoparodhi yat / bādhanaṃ dharmiṇas tatra bādhety etena varṇitam // 4.143	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tathaiva dharmiṇo 'py atra sādhyatvāt kevalasya na / yady evam atra bādhā syān nānyānutpādyaśaktikaḥ // 4.144	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
sakṛc chabdādyahetutvāt sukhādir iti pūrvavat / virodhitā bhavet atra hetur aikāntiko yadi // 4.145	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
kramakriyānityatayor avirodhād vipakṣataḥ / vyāvṛtteḥ saṃśayād eṣa śeṣavad bheda iṣyate // 4.146	anuṣṭubh (1,2: bha-vipulā, 3,4: pathyā)
svayam iṣṭo yato dharmaḥ sādhyas tasmāt tadāśrayaḥ / bādhyo na kevalo nānyasaṃśrayo veti sūcitam // 4.147	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
svayaṃ śrutyānyadharmāṇāṃ bādhābādheti kathyate / tathā svadharmiṇānyasya dharmiṇo 'pīti kathyate // 4.148	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
sarvasādhanadoṣeṇa pakṣa evoparudhyate / tathāpi pakṣadoṣatvaṃ pratijñāmātrasaṃjñinaḥ // 4.149	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
uttarāvayavāpekṣo yo doṣaḥ so 'nubadhyate / tenety uktam ato 'pakṣadoṣo 'siddhāśrayādikaḥ // 4.150	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
dharmidharmaviśeṣāṇāṃ svarūpasya ca dharmiṇaḥ / bādhāsādhyāṅgabhūtānām anenaivopadarśitā // 4.151	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tatrodāhṛtidiṅmātram ucyate 'rthasya dṛṣṭaye / dravyalakṣaṇayukto 'nyaḥ saṃyoge 'rtho 'sti dṛṣṭibhāk // 4.152	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
adṛśyasyāviśiṣṭasya pratijñā niṣprayojanā / iṣṭo hy avayavī kāryaṃ dṛṣṭyādṛśyeṣv asaṃbhavī // 4.153	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
aviśiṣṭasya cānyasya sādhane siddhasādhanam / gurutvādhogatī syātāṃ yady asau syāt tulānatiḥ // 4.154	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tan nirguṇakriyas tasmāt samavāyi na kāraṇam / tata eva na dṛśyo 'sāv adṛṣṭeḥ kāryarūpayoḥ // 4.155	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tadbādhānyaviśeṣasya nāntarīyakabhāvinaḥ / āsūkṣmād dravyam ālāyās tolyatvād aṃśupātavat // 4.156	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
dravyāntaragurutvasya gatir nety aparo 'bravīt / tasya krameṇa saṃyukte pāṃśurāśau sakṛd yute // 4.157	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
bhedaḥ syād gaurave tasmāt pṛthak saha ca tolite / krameṇa māṣakādīnāṃ saṃkhyāsāmyaṃ na yujyate // 4.158	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
sarṣapād āmahārāśer uttarottaravṛddhimat / gurutvaṃ kāryam ālāyā yadi naivopalakṣyate // 4.159	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
āsarṣapād gurutvaṃ tad durlakṣitam analpakam / taulyaṃ tatkāraṇaṃ kāryagauravānupalakṣaṇāt // 4.160	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
nanv adṛṣṭo 'ṃśuvat so 'rtho na ca tatkāryam īkṣyate / gurutvāgativat sarvatadguṇānupalakṣaṇāt // 4.161	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
māṣakāder anādhikyamanatiḥ sopalakṣaṇam / yathā svam akṣeṇādṛṣṭe rūpādāv adhikādhike // 4.162	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: ma-vipulā)
abhyupāyaḥ svavāgādibādhāyāḥ saṃbhavena tu / udāharaṇam apy anyad diśā gamyaṃ yathoktayā // 4.163	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
trikālaviṣayatvāt tu kṛtyānām atathātmakam / tathā paraṃ pratinyastaṃ sādhyaṃ neṣṭaṃ tadāpi tat // 4.164	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
pratyāyanādhikāre tu sarvāsiddhāvarodhinī / tasmāt sādhyaśrutir neṣṭaṃ viśeṣam avalambate // 4.165	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tenāprasiddhadṛṣṭāntahetūdāharaṇaṃ kṛtam / anyathā śaśaśṛṅgādau sarvāsiddhe 'pi sādhyatā // 4.166	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
sarvasya cāprasiddhatvāt kathaṃcit tena na kṣamaḥ / karmādibhedopakṣepaparihārāvivecane // 4.167	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: ma-vipulā)
prāgasiddhasvabhāvatvāt sādhyāvayava ity asat / tulyasiddhāntatā te hi yenopagamalakṣaṇāḥ // 4.168	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
samudāyasya sādhyatve 'py anyonyasya viśeṣaṇam / sādhyaṃ dvayaṃ tadāsiddhaṃ hetudṛṣṭāntalakṣaṇam // 4.169	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
asaṃbhavāt sādhyaśabdo dharmivṛttir yadīṣyate / śāstreṇālaṃ yathāyogaṃ loka eva pravartatām // 4.170	anuṣṭubh (1,2: ra-vipulā, 3,4: pathyā)
sādhanākhyānasāmarthyāt tadarthe sādhyatā gatā / hetvādilakṣaṇair vyāpter anāśaṅkyaṃ ca sādhanam // 4.171	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
pūrvāvadhāraṇe tena pratijñālakṣaṇābhidhā / vyarthā vyāptiphalā soktiḥ sāmarthyād gamyate tataḥ // 4.172	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
viruddhateṣṭāsaṃbandho 'nupakārasahāsthitī / evaṃ sarvāṅgadoṣāṇāṃ pratijñādoṣatā bhavet // 4.173	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: pathyā)
pakṣadoṣaḥ parāpekṣo neti ca pratipāditam / iṣṭāsaṃbhavyasiddhaś ca sa eva syān nirākṛtaḥ // 4.174	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
anityatvasahetutve śabda evaṃ prakīrtayet / dṛṣṭāntākhyān ato 'nyat kim asty atrārthānudarśanam // 4.175	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
viśeṣe bhinnam ākhyāya sāmānyasyānuvartane / na tadvyāpteḥ phalaṃ vā kiṃ sāmānyenānuvartane // 4.176	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
syān nirākaraṇaṃ śabde sthitenaivety ato 'bravīt / viruddhaviṣaye 'nyasmin vadann āhānyatāṃ śruteḥ // 4.177	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
sā ca bhedāpratikṣepāt sāmānyānāṃ na vidyate / vṛkṣo na śiṃśapaiveti yathā prakaraṇe kvacit // 4.178	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
sarvaśruter ekavṛttir niṣedhaḥ syān na tāvatā / so 'sarvaḥ sarvabhedānām atattve tadasaṃbhavāt // 4.179	anuṣṭubh (1,2: ra-vipulā, 3,4: pathyā)
jñāpyajñāpakayor bhedād dharmiṇo hetubhāvinaḥ / asiddher jñāpakatvasya dharmyasiddhaḥ svasādhane // 4.180	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
dharmadharmivivekasya sarvabhāveṣv asiddhitaḥ / sarvatra doṣas tulyaś cen na saṃvṛtyā viśeṣataḥ // 4.181	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: ma-vipulā)
paramārthavicāreṣu tathābhūtāprasiddhitaḥ / tattvānyatvaṃ padārtheṣu sāṃvṛteṣu niṣidhyate // 4.182	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
anumānānumeyārthavyavahārasthitis tv iyam / bhedaṃ pratyayasaṃsiddham avalambya ca kalpyate // 4.183	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
yathā svaṃ bhedaniṣṭheṣu pratyayeṣu vivekinaḥ / dharmī dharmāś ca bhāsante vyavahāras tadāśrayaḥ // 4.184	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
vyavahāropanīto 'tra sa evāśliṣṭabhedadhīḥ / sādhyaḥ sādhanatāṃ nītas tenāsiddhaḥ prakāśitaḥ // 4.185	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
bhedasāmānyayor dharmabhedād aṅgāṅgitā tataḥ / yathānityaḥ prayatnotthaḥ prayatnotthatayā dhvaniḥ // 4.186	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
pakṣāṅgatve 'py abādhatvān nāsiddhir bhinnadharmiṇi / yathāśvo na viṣāṇitvād eṣa piṇḍo viṣāṇavān // 4.187	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
sādhyakālāṅgatā vā na nivṛtter upalakṣya tat / viśeṣo 'pi pratijñārtho dharmabhedān na yujyate // 4.188	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
pakṣadharmaprabhedena sukhagrahaṇasiddhaye / hetuprakaraṇārthasya sūtrasaṃkṣepa ucyate // 4.189	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
ayogaṃ yogam aparair atyantāyogam eva ca / vyavacchinatti dharmasya nipāto vyatirecakaḥ // 4.190	anuṣṭubh (1,2: na-vipulā, 3,4: pathyā)
viśeṣaṇaviśeṣyābhyāṃ kriyayā ca sahoditaḥ / vivakṣāto prayoge 'pi tasyārtho 'yaṃ pratīyate // 4.191	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
vyavacchedaphalaṃ vākyaṃ yataś caitro dhanurdharaḥ / pārtho dhanurdharo nīlaṃ sarojam iti vā yathā // 4.192	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
pratiyogivyavacchedas tatrāpy artheṣu gamyate / tathā prasiddheḥ sāmarthyād vivakṣānugamād dhvaneḥ // 4.193	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: ma-vipulā)
tad ayogavyavacchedād dharmidharmaviśeṣaṇam / tadviśiṣṭatayā dharmo na niranvayadoṣabhāk // 4.194	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
svabhāvakāryasiddhyarthaṃ dvau dvau hetuviparyayau / vivādād bhedasāmānye śeṣo vyāvṛttisādhanaḥ // 4.195	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
na hi svabhāvād anyena vyāptir gamyasya kāraṇe / saṃbhavād vyabhicārasya dvidhā vṛttiphalaṃ tataḥ // 4.196	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: pathyā)
prayatnānantaraṃ jñānaṃ prāk sato niyamena na / tasyāvṛttyakṣaśabdeṣu sarvathānupayogataḥ // 4.197	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
kadācin nirapekṣasya kāryākṛtivirodhataḥ / kādācitkaphalaṃ siddhaṃ talliṅgaṃ jñānam īdṛśam // 4.198	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
etenaiva prasiddho 'pi svabhāvasya pṛthak kṛtiḥ / kāryeṇa saha nirdeśe mā jñāsīt sarvam īdṛśam // 4.199	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
vyutpattyarthī ca hetūktir uktārthānumitau kṛtā / prabhedamātram ākhyātaṃ lakṣaṇaṃ tu na bhidyate // 4.200	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tenātra kāryaliṅgena svabhāvo 'py ekadeśabhāk / sadṛśodāhṛtiś cātaḥ prayatnād vyaktijanmanaḥ // 4.201	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
yannāntarīyikā sattā yo vātmā svo 'vibhāgavān / sa tenāvyabhicārī syād ity arthaṃ tat prabhedanam // 4.202	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
saṃyogyādiṣu yeṣv asti pratibandho na tādṛśam / na te hetava ity uktaṃ vyabhicārasya saṃbhavāt // 4.203	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
sati vā pratibandhes tu sa eva gatisādhanaḥ / niyamo hy avinābhāvo 'nityaś ca na sādhanam // 4.204	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: asamīcīna)
aikāntikatvaṃ vyāvṛtter avinābhāva ucyate / tac ca nāpratibaddheṣu tata evānvayasthitiḥ // 4.205	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: pathyā)
svātmatve hetubhāve vā siddhe hi vyatirekitā / sidhyaty ato viśeṣe na vyatireko na cānvayaḥ // 4.206	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
adṛṣṭimātram ādāya kevalaṃ vyatirekitā / uktānaikāntikas tasmād anyathā gamako bhavet // 4.207	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
prāṇādyabhāvo nairātmyavyāptīti vinivartane / ātmano vinivarteta prāṇādir yadi tac ca na // 4.208	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: pathyā)
anyasya vinivṛttyānyavinivṛtter ayogataḥ / tadātmā tatprasūtaś cen naitad ātmopalambhane // 4.209	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tasyopalabdhāv agatāv agatau ca prasidhyati / te cātyantaparokṣasya dṛṣṭyadṛṣṭī na sidhyataḥ // 4.210	anuṣṭubh (1,2: bha-vipulā, 3,4: pathyā)
anyatrādṛṣṭarūpasya ghaṭādau neti vā kutaḥ / ajñātavyatirekasya vyāvṛtter vyāpitā kutaḥ // 4.211	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
prāṇādeś ca kvacid dṛṣṭyā sattvāsattvaṃ pratīyate / tathātmā yadi dṛśyeta sattvāsattvaṃ pratīyate // 4.212	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
yasya hetor abhāvena ghaṭe prāṇo na dṛśyate / dehe 'pi yady asau na syād yukto dehena saṃbhavaḥ // 4.213	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
bhinne 'pi kiṃcit sādharmyād yadi tattvaṃ pratīyate / prameyatvād ghaṭādīnāṃ sātmatvaṃ kiṃ na mīyate // 4.214	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: pathyā)
aniṣṭaṃ cet pramāṇaṃ hi sarveṣṭīnāṃ nibandhanam / bhāvābhāvavyavasthāṃ kaḥ kartuṃ tena vinā prabhuḥ // 4.215	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
smṛtīcchāyatnajaḥ prāṇanimeṣādis tadudbhavaḥ / viṣayendriyacittibhyas tāḥ svajātisamudbhavāḥ // 4.216	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
anyonyapratyayāpekṣā anvayavyatirekabhāk / etāv atyātmabhāvo 'yam anavasthāny akalpane // 4.217	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
śrāvaṇatvena tattulyaṃ prāṇādivyabhicārataḥ / na tasya vyabhicāritvād vyatireke 'pi cet katham // 4.218	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
nāsādhyād eva viśleṣas tasya nanv evam ucyate / sādhye 'nuvṛttyabhāvo 'rthāt tasyānyatrāpy asau samaḥ // 4.219	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
asādhyād eva viccheda iti sādhye 'stitocyate / arthāpattyāta evoktam ekena dvayadarśanam // 4.220	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
īdṛgavyabhicāro 'to 'nanvayeṣu na sidhyati / pratiṣedhaniṣedhaś ca vidhānāt kīdṛśo 'paraḥ // 4.221	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
nivṛttir nāsataḥ sādhyād asādhyeṣv eva no tataḥ / neti saiva nivṛttiḥ kiṃ nivṛtter asato matā // 4.222	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
nivṛttyabhāvas tu vidhir vastubhāvo 'sato 'pi san / vastvabhāvas tu nāstīti paśya bāndhyavijṛmbhitam // 4.223	anuṣṭubh (1,2: bha-vipulā, 3,4: pathyā)
nivṛttir yadi tasmin na hetor vṛttiḥ kim iṣyate / sāpi na pratiṣedho 'yaṃ nivṛttiḥ kiṃ niṣidhyate // 4.224	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
vidhānaṃ pratiṣedhaṃ ca muktvā śābdo 'sti nāparaḥ / vyavahāraḥ sa cāsatsu neti prāptātra mūkatā // 4.225	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
satāṃ ca na niṣedho 'sti so 'satsu ca na vidyate / jagaty anena nyāyena nañarthaḥ pralayaṃgataḥ // 4.226	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: ma-vipulā)
deśakālaniṣedhaś ced yathāsti sa niṣidhyate / na tathā na yathā so 'sti tathāpi na niṣidhyate // 4.227	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tasmād āśritya śabdārthaṃ bhāvābhāvasamāśrayam / abāhyāśrayam atreṣṭaṃ sarvaṃ vidhiniṣedhanam // 4.228	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tābhyāṃ sa dharmī saṃbaddhaḥ khyātyabhāve 'pi tādṛśaḥ / śabdapravṛtter astīti so 'pīṣṭo vyavahārabhāk // 4.229	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: ma-vipulā)
anyathā syāt padārthānāṃ vidhānapratiṣedhane / ekadharmasya sarvātmavidhānapratiṣedhanam // 4.230	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
anānātmātmatayā bhede nānāvidhiniṣedhavat / ekadharmiṇy asaṃhāro vidhānapratiṣedhayoḥ // 4.231	anuṣṭubh (1,2: asamīcīna, 3,4: pathyā)
ekaṃ dharmiṇam uddiśya nānādharmasamāśrayam / vidhāv ekasya tadbhājām ivānyeṣām upekṣakam // 4.232	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
niṣedhe tad viviktaṃ ca tad anyeṣām apekṣakam / vyavahāram asatyārthaṃ prakalpayati dhīr yathā // 4.233	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
taṃ tathaivāvikalpyārthabhedāśrayam upāgatāḥ / anādivāsanodbhūtaṃ bādhante 'rthaṃ na laukikam // 4.234	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tatphalo 'tatphalaś cārtho bhinna ekas tatas tataḥ / tais tair upaplavair nītasaṃcayāpacayair iva // 4.235	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
atadvān api saṃbandhāt kutaścid upanīyate / dṛṣṭiṃ bhedāśrayais te 'pi tasmād ajñātaviplavāḥ // 4.236	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
sattāsādhanavṛtteś ca saṃdigdhaḥ syād asan na saḥ / asattvaṃ cābhyupagamād apramāṇān na yujyate // 4.237	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: na-vipulā)
asato 'vyatireke 'pi sapakṣād vinivartanam / saṃdigdhaṃ tasya saṃdehād vipakṣād vinivartanam // 4.238	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
ekatra niyame siddhe sidhyaty anyanivartanam / dvairāśye saty adṛṣṭe 'pi syād adṛṣṭeṣu saṃśayaḥ // 4.239	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
avyaktivyāpino 'py arthāḥ santi tajjātibhāvinaḥ / kvacin na niyamo dṛṣṭyā pārthivā lohalekhyavat // 4.240	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
bhāve virodhasyādṛṣṭau kaḥ saṃdehaṃ nivartayet / kvacid viniyamāt ko 'nyas tatkāryātmatayā sa ca // 4.241	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: pathyā)
nairātmyād api tenāsya saṃdigdhaṃ vinivartanam / astu nāma tathāpy ātmā nānairātmyāt prasidhyati // 4.242	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
yenāsau vyatirekasya nābhāvaṃ bhāvam icchati / yathā nāvyatireke 'pi prāṇādir na sapakṣataḥ // 4.243	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
sapakṣāvyatirekī ced dhetur hetur ato 'nvayī / nānvayavyatirekī ced anairātmyaṃ na sātmakam // 4.244	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
yan nāntarīyakaḥ svātmā yasya siddhaḥ pravṛttiṣu / nivartakaḥ sa evātaḥ pravṛttau ca pravartakaḥ // 4.245	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
nāntarīyakatā sā ca sādhanaṃ samapekṣate / kārye dṛṣṭir adṛṣṭiś ca kāryakāraṇatā hi te // 4.246	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
arthāntarasya tadbhāve 'bhāvo niyamato 'gatiḥ / abhāvāsaṃbhavāt teṣām abhāve nityabhāvinaḥ // 4.247	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
kāryasvabhāvabhedānāṃ kāraṇebhyaḥ samudbhavāt / tair vinā bhavato 'nyasmāt tajjaṃ rūpaṃ kathaṃ bhavet // 4.248	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
sāmagrīśaktibhedād dhi vastūnāṃ viśvarūpatā / sā cen na bhedikā prāptam ekarūpam idaṃ jagat // 4.249	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
bhedakābhedakatve syād vyāhatā bhinnarūpatā / ekasya nānārūpatve dve rūpe pāvaketarau // 4.250	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: ma-vipulā)
tat tasyājananaṃ rūpam anyasya yadi saiva sā / na tasyājananaṃ rūpaṃ tat tasyāḥ saṃbhavet katham // 4.251	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tataḥ svabhāvau niyatāv anyonyaṃ hetukāryayoḥ / tasmāt svadṛṣṭāv iva tad dṛṣṭe kārye 'pi gamyate // 4.252	anuṣṭubh (1,2: bha-vipulā, 3,4: bha-vipulā)
ekaṃ katham anekasmāt kledavad dugdhavāriṇaḥ / dravaśakter yataḥ kledaḥ sā tv ekaiva dvayor api // 4.253	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
bhinnābhinnaḥ kim asyātmā bhinno 'tha dravatā katham / abhinnety ucyate buddhes tadrūpāyā abhedataḥ // 4.254	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tadvad bhede 'pi dahano dahanapratyayāśrayaḥ / yenāṃśenādadhad dhūmaṃ tenāṃśena tathā gatiḥ // 4.255	anuṣṭubh (1,2: na-vipulā, 3,4: pathyā)
dahanapratyayāṅgād evānyāpekṣāt samudbhavāt / dhūmo 'tadvyabhicārīti siddhaṃ kāryaṃ tathā param // 4.256	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
dhūmendhanavikārāṅgatāpade dahanasthiteḥ / anagniś ced adhūmo 'sau sadhūmaś cet sapāvakaḥ // 4.257	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
nāntarīyakatā jñeyā yathā svaṃ hetvapekṣayā / svabhāvasya yathoktaṃ prāk vināśakṛtakatvayoḥ // 4.258	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
ahetutvagatinyāyaḥ sarvo 'yaṃ vyatirekiṇaḥ / abhyūhyaḥ śrāvaṇatvokteḥ kṛtāyāḥ sāmyadṛṣṭaye // 4.259	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
hetusvabhāvavyāvṛttyaivārthavyāvṛttivarṇanāt / siddhodāharaṇety uktānupalabdhiḥ pṛthag na tu // 4.260	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: pathyā)
tatrāpy adṛśyāt puruṣāt prāṇāder anivartanāt / saṃdehahetutākhyātyā dṛśyārthe seti sūcitam // 4.261	anuṣṭubh (1,2: bha-vipulā, 3,4: pathyā)
anaṅgīkṛtavastvaṃśo niṣedhaḥ sādhyate nayā / vastuny api tu pūrvābhyāṃ paryudāso vidhānataḥ // 4.262	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tatropalabhyeṣv astitvam upalabdher na cāparam / ity ajñajñāpanāyaikānupākhyodāhṛtir matā // 4.263	anuṣṭubh (1,2: ma-vipulā, 3,4: pathyā)
viṣayāsattvatas tatra viṣayi pratiṣidhyate / jñānābhidhānasaṃdehaṃ yathādāhād apāvakaḥ // 4.264	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tathānyā nopalabhyeṣu nāstitānupalambhanāt / tajjñānaśabdāḥ sādhyante tadbhāvāt tannibandhanāḥ // 4.265	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: ma-vipulā)
siddho hi vyavahāro 'yaṃ dṛśyādṛṣṭāv asann iti / tasyāḥ siddhāv asaṃdigdhau tatkāryatve 'pi dhīdhvanī // 4.266	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
vidyamāne hi viṣaye mohād atrānanubruvan / kevalaṃ siddhasādharmyāt smāryate samayaṃ paraḥ // 4.267	anuṣṭubh (1,2: na-vipulā, 3,4: pathyā)
kāryakāraṇatā yadvat sādhyate dṛṣṭyadṛṣṭitaḥ / kāryādiśabdā hi tayor vyavahārāya kalpitāḥ // 4.268	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: bha-vipulā)
kāraṇāt kāryasaṃsiddhiḥ svabhāvāntargamād iyam / hetuprabhedākhyānena darśitodāhṛtiḥ pṛthak // 4.269	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: ma-vipulā)
ekopalambhānubhavād idaṃ nopalabhe iti / buddher upalabhe veti kalpikāyāḥ samudbhavaḥ // 4.270	anuṣṭubh (1,2: bha-vipulā, 3,4: pathyā)
viśeṣo gamyate 'rthānāṃ viśiṣṭād eva vedanāt / tathābhūtātmasaṃvittir bhedadhīhetur asya ca // 4.271	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tasmāt svato dhiyor bhedasiddhis tābhyāṃ tadarthayoḥ / anyathā hy anavasthānād bhedaḥ sidhyen na kasyacit // 4.272	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
viśiṣṭarūpānubhavān nāto 'nyānyanirākriyā / tadviśiṣṭopalambho 'taḥ tasyāpy anupalambhanam // 4.273	anuṣṭubh (1,2: bha-vipulā, 3,4: pathyā)
tasmād anupalambho 'yaṃ svayaṃ pratyakṣato gataḥ / svamātravṛtter gamakas tadabhāvavyavasthiteḥ // 4.274	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: bha-vipulā)
anyathārthasya nāstitvaṃ gamyate 'nupalambhataḥ / upalambhasya nāstitvam anyenety anavasthitiḥ // 4.275	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
adṛśye niścayāyogāt sthitir anyatra vāryate / yathāliṅgo 'nyasattveṣu vikalpādir na sidhyati // 4.276	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
aniścayaphalā hy eṣā nālaṃ vyāvṛttisādhane / ādyādhikriyate hetor niścayenaiva sādhane // 4.277	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
tasyāḥ svayaṃ prayogeṣu svarūpaṃ vā prayujyate / arthabādhanarūpaṃ vā bhāve bhāvād abhāvataḥ // 4.278	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
anyonyabhedasiddher vā dhruvabhāvavināśavat / pramāṇāntarabādhād vā sāpekṣadhruvabhāvavat // 4.279	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
hetvantarasamūhasya saṃnidhau niyamaḥ kutaḥ / bhāvahetubhavatve kiṃ pāraṃparyapariśramaiḥ // 4.280	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
nāśanaṃ janayitvānyaṃ sa hetus tasya nāśanaḥ / tam eva naśvaraṃ bhāvaṃ janayed yadi kiṃ bhavet // 4.281	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
ātmopakārakaḥ kaḥ syāt tasya siddhātmanaḥ sataḥ / nātmopakārakaḥ kaḥ syāt tena yaḥ samapekṣyate // 4.282	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
anapekṣaś ca kiṃbhāvo 'tathābhūtaḥ kadācana / yathā na kṣepabhāg iṣṭaḥ sa evodbhūtanāśakaḥ // 4.283	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
kṣaṇam apy anapekṣatve bhāvo bhāvasya neti cet / bhāvo hi sa tathābhūto 'bhāve bhāvas tathā katham // 4.284	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
ye 'parāpekṣatadbhāvās tadbhāvaniyatā hi te / asaṃbhavād vibandhe ca sāmagrī kāryakarmaṇi // 4.285	anuṣṭubh (1,2: pathyā, 3,4: pathyā)
anadhyavasitāvagāhanam analpadhīśaktināpy adṛṣṭaparamārthasāram adhikābhiyogair api / mataṃ mama jagaty alabdhasadṛśapratigrāhakaṃ prayāsyati payonidheḥ paya iva svadehe jarām // 5.1	pṛthvī [17: jsjsylg]
samāptam: 2.255693s